Σκηνές πολιτικής ανατροπής στην Τεχεράνη έφεραν στην επιφάνεια την Κυριακή 31 Μαΐου 2026 πληροφορίες που, αν επιβεβαιωθούν, σηματοδοτούν βαθιά κρίση στην καρδιά του ιρανικού καθεστώτος. Σύμφωνα με το αντικαθεστωτικό μέσο Iran International, με έδρα το Λονδίνο, ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν απέστειλε επιστολή στο γραφείο του Ανώτατου Ηγέτη Μοτζταμπά Χαμενεΐ, με την οποία υπέβαλλε την παραίτησή του. Η πληροφορία προκάλεσε αναταραχή, αν και διαψεύστηκε σχεδόν αμέσως από κυβερνητικές πηγές. Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι πόσο βαθύ είναι το ρήγμα ανάμεσα στην εκτελεστική εξουσία και τις στρατιωτικές δομές της χώρας.
Το Σώμα των Φρουρών ελέγχει την κυβέρνηση
Ανώνυμος αξιωματούχος που επικαλέστηκε το Iran International ανέφερε ότι η επιστολή του Πεζεσκιάν περιείχε μια εκρηκτική καταγγελία: το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) είχε ουσιαστικά αναλάβει τον έλεγχο μεγάλων τμημάτων της κυβέρνησης. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ο Πεζεσκιάν και άλλοι υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι είχαν αποκλειστεί από τη λήψη ζωτικών αποφάσεων, σε σημείο που ο ίδιος δήλωνε ανίκανος να διοικήσει τη χώρα υπό αυτές τις συνθήκες. Η επιστολή, σύμφωνα πάντα με τις αποκαλύψεις, επισήμαινε ρητά ότι η κατάσταση δεν άφηνε περιθώριο για ουσιαστική άσκηση προεδρικών καθηκόντων. Εφόσον επιβεβαιωθεί το περιεχόμενό της, θα πρόκειται για μια από τις πιο ανοιχτές ρήξεις μεταξύ εκλεγμένης κυβέρνησης και στρατιωτικού κατεστημένου στην ιστορία της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Σε αυτό το πλαίσιο, ανώνυμες πηγές στο Iran International αποκάλυψαν ότι η βαθύτερη αιτία της διαμάχης ανάμεσα στον Πεζεσκιάν και τον επικεφαλής του IRGC — ο οποίος φέρεται να συγκεντρώνει σήμερα το μεγαλύτερο μέρος της πραγματικής εξουσίας — είναι «ο τρόπος διαχείρισης του πολέμου και οι καταστροφικές του συνέπειες για τα μέσα διαβίωσης του λαού και την οικονομία της χώρας». Η διατύπωση αυτή παραπέμπει σε διαφωνίες για στρατηγικές και πολιτικές επιλογές που επηρεάζουν άμεσα εκατομμύρια Ιρανούς πολίτες. Ωστόσο, η έλλειψη επίσημης επιβεβαίωσης αφήνει ανοιχτά πολλά ερωτήματα για το βάθος και την έκταση αυτής της εσωτερικής κρίσης.
Άμεση διάψευση και αντικρουόμενες δηλώσεις
Λίγη ώρα μετά τη δημοσίευση της είδησης, το ίδιο το Iran International ανέβασε ανάρτηση στο X στην οποία διευκρίνιζε ότι ο Πεζεσκιάν «δεν έχει παραιτηθεί και συνεχίζει να εκτελεί τα καθήκοντά του». Την πληροφορία αυτή μετέδωσε το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim, που συνδέεται με τους Φρουρούς της Επανάστασης, επικαλούμενο κυβερνητική πηγή. Η αντίφαση είναι αξιοσημείωτη: το ίδιο μέσο που έσπασε την είδηση της παραίτησης αναγκάστηκε να μεταφέρει και τη διάψευσή της μέσα σε ελάχιστα λεπτά. Παράλληλα, ο Σεγιέντ Μεχντί Ταμπαταμπάι, αναπληρωτής διευθυντής επικοινωνιών στο γραφείο του προέδρου, απέρριψε κατηγορηματικά τη σχετική αναφορά σε ανάρτησή του στο X, δηλώνοντας ότι ο Πεζεσκιάν δεν πρόκειται να αποσυρθεί από «την υπηρεσία του λαού».
Ωστόσο, η γρήγορη και συντονισμένη διάψευση από συνδεδεμένα με το IRGC κανάλια δεν είναι από μόνη της ικανή να αποσβέσει τα ερωτήματα που γεννά η αρχική αποκάλυψη. Στην Τεχεράνη, η επικοινωνία συχνά λειτουργεί σε πολλαπλά επίπεδα, και οι επίσημες διαψεύσεις δεν αποκλείουν την ύπαρξη παρασκηνιακών εντάσεων. Η εικόνα ενός προέδρου που αισθάνεται αποκλεισμένος από τη λήψη αποφάσεων ταιριάζει με μια ευρύτερη αντίληψη για τη δομή εξουσίας στο Ιράν, όπου οι εκλεγμένες αρχές συχνά λειτουργούν στη σκιά των θρησκευτικών και στρατιωτικών κέντρων εξουσίας.
Ο Χαμενεΐ απομονωμένος σε μυστική τοποθεσία
Την περίπλοκη εικόνα εξουσίας στο Ιράν συμπληρώνουν αποκαλύψεις που έγιναν την περασμένη εβδομάδα από Αμερικανούς αξιωματούχους στο CBS: ο Ανώτατος Ηγέτης Χαμενεΐ βρίσκεται κρυμμένος σε μυστική τοποθεσία με εξαιρετικά περιορισμένη πρόσβαση στον έξω κόσμο. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, η επικοινωνία μαζί του γίνεται μόνο μέσω ενός «λαβυρίνθου» αγγελιοφόρων, ενώ ακόμη και οι υψηλότεροι αξιωματούχοι της ιρανικής κυβέρνησης αγνοούν την τοποθεσία του. Η πληροφορία αυτή, αν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, θέτει σε νέα διάσταση όλο το ζήτημα της άσκησης εξουσίας στη χώρα: ποιος κυβερνά πραγματικά το Ιράν όταν ο Ανώτατος Ηγέτης είναι απρόσιτος και ο πρόεδρος αισθάνεται παραγκωνισμένος; Σε αυτό το πλαίσιο, η φερόμενη ως κυριαρχία του IRGC αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα και εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τη σταθερότητα του καθεστώτος τους επόμενους κρίσιμους μήνες.
