Ο Γιώργος Λάνθιμος αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας νέας, παρατεταμένης αποχής από τη σκηνοθεσία, μόλις λίγους μήνες μετά την κυκλοφορία της τελευταίας ταινίας του. Ο βραβευμένος Έλληνας δημιουργός, που μεταφέρθηκε από την Ελλάδα στο Λος Άντζελες, μίλησε με αφοπλιστική ειλικρίνεια για την εξάντληση που νιώθει μετά από μια εξαιρετικά παραγωγική περίοδο. Σε συνέντευξή του στους Financial Times, αλλά και σε παλαιότερη συνομιλία του με το Collider, ο σκηνοθέτης παραδέχθηκε ότι δεν γνωρίζει αν θα κάνει νέες ταινίες και ότι χρειάζεται να ξαναβρεί τη χαρά της δημιουργίας.
Τι έγινε: από την αποχή στην επιστροφή και πάλι πίσω
Μετά την κυκλοφορία του φιλμ «The Favourite» το 2018, ο Γιώργος Λάνθιμος απείχε από την παραγωγή ταινιών για περίπου πέντε χρόνια. Στο διάστημα αυτό μετακόμισε στο Λος Άντζελες και αφοσιώθηκε στην απαιτητική προετοιμασία τριών νέων κινηματογραφικών πρότζεκτ. Η επιστροφή του αποδείχθηκε ιδιαίτερα δυναμική: παρουσίασε τρεις ταινίες σε ισάριθμα χρόνια, αφήνοντας το κοινό και την κινηματογραφική κοινότητα εντυπωσιασμένα από τον ρυθμό και την ποιότητα της δουλειάς του.
Οι τρεις αυτές ταινίες είναι τα «Poor Things», «Kinds of Kindness» και «Bugonia». Παρά το γεγονός ότι η δημιουργική του παραγωγή ήταν εντυπωσιακή, ο ίδιος ο Λάνθιμος αποκαλύπτει τώρα ότι αυτοί οι εξαντλητικοί ρυθμοί τον έχουν φέρει σε ένα σημείο κορεσμού. Το τελευταίο του φιλμ, το «Bugonia», ολοκληρώνεται μάλιστα με το τέλος της ανθρωπότητας — μια εικόνα που ο ίδιος ο σκηνοθέτης ερμηνεύει ως μεταφορά για τη δική του κινηματογραφική διαδρομή. Όπως δήλωσε, πριν κάνει ξανά ταινίες θα «χρειαστεί μια αναγέννηση».
Η αφορμή για τις πιο πρόσφατες δηλώσεις του ήταν η παρουσίαση της έκθεσης φωτογραφίας του, μια δραστηριότητα εντελώς διαφορετική από τη σκηνοθεσία. Ο Λάνθιμος εξήγησε ότι η φωτογραφία του προσφέρει μια ελευθερία που δεν υπάρχει στον κινηματογράφο, καθώς δεν απαιτεί ούτε concept, ούτε τελικό στόχο, ούτε αναζήτηση χρηματοδότησης.
Αντιδράσεις και πλαίσιο: η εξάντληση ενός δημιουργού στα όριά του
Στη συνέντευξή του στους Financial Times, ο Γιώργος Λάνθιμος χαρακτήρισε τη φωτογραφία «απελευθερωτική» σε σύγκριση με την πίεση της κινηματογραφικής βιομηχανίας. «Μπορείς απλώς να περιπλανιέσαι με μια κάμερα, είναι μια μοναχική και, κατά κάποιο τρόπο, διαδικασία διαλογισμού», εξήγησε. Στο ερώτημα για την επιστροφή στο σινεμά, η απάντησή του ήταν αποκαλυπτική: «Αυτή τη στιγμή αναρωτιέμαι: θα κάνω άλλες ταινίες; Δεν ξέρω, θα δείξει. Πρέπει να βρω ξανά τη χαρά της δημιουργίας. Θέλω να αφήσω τα πράγματα να κυλήσουν φυσικά, χωρίς να πιέζω τον εαυτό μου».
Ωστόσο, τα σημάδια της εξάντλησης δεν είναι καινούρια. Τον Οκτώβριο του 2024, σε συνέντευξή του στο Collider, ο πολυβραβευμένος σκηνοθέτης είχε παραδεχθεί ότι αδυνατεί πλέον να ακολουθήσει τους εξαντλητικούς ρυθμούς των τελευταίων ετών. «Δεν μπορώ να συνεχίσω άλλο έτσι. Για αυτό είμαι σίγουρος αυτή τη στιγμή. Είναι μεγάλο λάθος. Νομίζω ότι χρειάζομαι ένα διάλειμμα», δήλωσε τότε. Παράλληλα, παραδέχθηκε ότι αν και το παρελθόν του έδειχνε να βρίσκει κάθε φορά τη δύναμη να συνεχίσει, αυτή τη φορά τα πράγματα είναι διαφορετικά.
«Βρίσκεις τη θέληση και τη δύναμη, αλλά κάποια στιγμή εξαντλούνται. Και εγώ έχω φτάσει πλέον σε αυτό το σημείο», εξήγησε με έμφαση ο Λάνθιμος, τονίζοντας ότι αν και το είχε ξαναπεί στο παρελθόν ανάμεσα στις τρεις τελευταίες ταινίες, «αυτή τη φορά το εννοώ». Πρόκειται για μια δήλωση που υπογραμμίζει την ουσιαστική διαφορά μεταξύ μιας βραχύχρονης ανάσας και μιας πραγματικής, βαθιάς ανάγκης για αποστασιοποίηση από τη βιομηχανία.
Τι ακολουθεί: αναγέννηση ή μακρά απουσία
Ο ίδιος ο Γιώργος Λάνθιμος δεν αποκλείει τίποτα, ούτε βέβαια επιβεβαιώνει μια οριστική αποχώρηση. Η μεταφορά της «αναγέννησης» που χρησιμοποιεί παραπέμπει σε μια βαθιά προσωπική διεργασία που απαιτεί χρόνο και απόσταση από τις υποχρεώσεις της κινηματογραφικής παραγωγής. Στο μεταξύ, η έκθεση φωτογραφίας του φαίνεται να αποτελεί έναν τρόπο δημιουργικής έκφρασης χωρίς πίεση — μια «μοναχική διαδικασία διαλογισμού», όπως την περιέγραψε ο ίδιος. Το κοινό και η κινηματογραφική βιομηχανία καλούνται να αναμείνουν αν και πότε ο Λάνθιμος θα βρει ξανά εκείνη τη χαρά δημιουργίας που αναζητά.
