Η Ολομέλεια της Βουλής ψήφισε το νομοσχέδιο για την οριστική αδειοδότηση των καναλιών περιφερειακής εμβέλειας, βάζοντας τέλος σε ένα θεσμικό κενό που κρατούσε επί 28 χρόνια. Το σχέδιο νόμου, που εισηγήθηκε ο υφυπουργός στον Πρωθυπουργό Παύλος Μαρινάκης, εξασφάλισε «ναι» επί της αρχής από ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, ενώ η αντιπολίτευση παρουσιάστηκε διαιρεμένη. Τα 81 περιφερειακά τηλεοπτικά κανάλια που λειτουργούν σε όλη την Ελλάδα θα υπαχθούν πλέον σε σαφές νομικό πλαίσιο αδειοδότησης με κανόνες, διαφάνεια και συστηματική εποπτεία.
Τι προβλέπει η αδειοδότηση των περιφερειακών καναλιών
Για 28 χρόνια, τα περιφερειακά τηλεοπτικά κανάλια σε όλη την Ελλάδα λειτουργούσαν υπό το προσωρινό καθεστώς της «νόμιμης λειτουργίας», συμμετέχοντας σε διαφημίσεις και ενισχύσεις χωρίς να υπόκεινται σε αυστηρούς ελέγχους. Το νομοσχέδιο με τον επίσημο τίτλο «Αδειοδότηση παρόχων περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης περιφερειακής εμβέλειας» βάζει τέλος σε αυτήν την κατάσταση. Η αδειοδότηση θα γίνεται εξ ολοκλήρου από το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ) ανά Περιφερειακή Ζώνη, με τον αριθμό αδειών να καθορίζεται βάσει της χωρητικότητας του διαθέσιμου φάσματος, έπειτα από εισήγηση της ΕΕΤΤ και γνώμη του ΕΣΡ. Οι αδειοδοτημένοι σταθμοί δεν θα καταβάλλουν «αντίτιμο» για την άδεια, αλλά ένα συμβολικό ετήσιο ποσό για την εποπτεία του ΕΣΡ, που θα διαφέρει ανά περιφέρεια.
Η διαδικασία αδειοδότησης χωρίζεται σε δύο φάσεις. Στην πρώτη φάση ελέγχονται ποιοτικές προϋποθέσεις με κριτήρια «on/off», τις οποίες οφείλει να πληροί κάθε υποψήφιος σταθμός. Οι άδειες διακρίνονται σε άδειες ενημερωτικού και μη ενημερωτικού προγράμματος. Κατά τον σχεδιασμό των προϋποθέσεων ελήφθησαν υπόψη τα πληθυσμιακά δεδομένα και οι οικονομικές συνθήκες ανά Περιφερειακή Ζώνη, ενώ έγινε εκτεταμένη διαβούλευση με τους ίδιους τους περιφερειακούς τηλεοπτικούς σταθμούς. Ωστόσο, η οριστική αδειοδότηση δεν αφορά μόνο τη νομιμοποίηση — σύμφωνα με την κυβέρνηση, θα αναβαθμίσει τους σταθμούς ως επιχειρήσεις, βελτιώνοντας το περιεχόμενο που προσφέρουν στο τηλεοπτικό κοινό και ενισχύοντας την ίδια τους την περιουσία, καθώς θα πρόκειται πλέον για κατόχους επίσημης άδειας.
Μαζί με το κυρίως νομοσχέδιο ψηφίστηκε και τροπολογία που κατέθεσε ο Παύλος Μαρινάκης, η οποία χαιρετίστηκε ομόφωνα από το σύνολο των κομμάτων. Η πρώτη ρύθμιση αφορά την αναγνώριση προϋπηρεσίας δημοσιογράφων που εργάστηκαν σε διαφορετικές θέσεις στην ΕΡΤ, στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ) και στη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης (ΓΓΕΕ), ασκώντας δημοσιογραφικά καθήκοντα. Παράλληλα, η τροπολογία προβλέπει τη δημιουργία θέσης Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού για καλύτερη διοικητική συνέχεια, καθώς και ειδικές ρυθμίσεις για τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα Α.Β.Ε.Ε. που αφορούν ζητήματα λειτουργίας και διοίκησης.
Αντιδράσεις κομμάτων και αντιπαράθεση στη Βουλή
Ο Παύλος Μαρινάκης χαρακτήρισε το νομοσχέδιο ιστορικής σημασίας: «Το σημερινό νομοσχέδιο άργησε 28 χρόνια γιατί για 28 ολόκληρα χρόνια το σύνολο των περιφερειακών τηλεοπτικών σταθμών λειτουργούν στην πραγματικότητα υπό ομηρία», τόνισε χαρακτηριστικά. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος πρόσθεσε ότι «περνάμε στην κανονική οριστική αδειοδότηση με κανόνες, με διαφάνεια, με κριτήρια». Υπέρ της αρχής του νομοσχεδίου ψήφισαν ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, ενώ ΣΥΡΙΖΑ και Ελληνική Λύση δήλωσαν «παρών». Αντίθετα, ΚΚΕ, ΝΙΚΗ και Πλεύση Ελευθερίας καταψήφισαν το σχέδιο νόμου.
Αιχμηρή κριτική άσκησαν τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Δημήτρης Μπιάγκης υποστήριξε ότι το νομοσχέδιο «ρυθμίζει αποσπασματικά την περιφερειακή τηλεόραση», αφήνοντας ανοικτά ζητήματα για την ΕΡΤ, τις άδειες εθνικής εμβέλειας, το φάσμα, τις δημοσκοπήσεις, τη δημόσια χρηματοδότηση και την ανεξαρτησία της εποπτείας. Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Θεόφιλος Ξανθόπουλος έκρινε ότι «δημιουργείται ένα μοντέλο περισσότερο συγκεντρωτικό, περισσότερο διοικητικό και λιγότερο προσαρμοσμένο στις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών». Από το ΚΚΕ, ο βουλευτής Μανώλης Συντυχάκης ισχυρίστηκε ότι το νομοσχέδιο «είναι κομμένο και ραμμένο στα μέτρα των μεγαλοιδιοκτητών», ενώ η Ασπασία Κουρουπάκη από τη ΝΙΚΗ επεσήμανε έλλειψη επαρκών εγγυήσεων ανεξαρτησίας του ΕΣΡ και αναλογικότητας.
Η συζήτηση στη Βουλή συνοδεύτηκε από αυξημένη πολιτική ένταση. Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Χρήστος Γιαννούλης αναφέρθηκε στην κυβερνητική «ομάδα αλήθειας», χαρακτηρίζοντάς την «παρασιτικό φαινόμενο» που παραποιεί αποσπάσματα και «δημιουργεί χυδαιότητα στη δημόσια σφαίρα». Άμεση ήταν η αντίδραση του Μαρινάκη: «Εγώ τη λέω με το όνομά της, ομάδα αλήθειας, και χαίρομαι πάρα πολύ που υπάρχει γιατί αναδεικνύει την υποκρισία κάποιων πολιτικών, που τη Δευτέρα λένε Α και την Τετάρτη λένε Ω». Ο Γιαννούλης κάλεσε επίσης τον Μαρινάκη να αναφερθεί στη συμπλήρωση 13 χρόνων από το κλείσιμο της ΕΡΤ στις 11 Ιουνίου 2013, μια επέτειο που πρόσθεσε συμβολικό βάρος στη σημερινή συζήτηση για τα μέσα ενημέρωσης.
