Οι τιμές καυσίμων στην Ελλάδα παρουσιάζουν σταδιακή αποκλιμάκωση τον τελευταίο μήνα, με τη βενζίνη 95 οκτανίων να υποχωρεί κατά 15 λεπτά και το πετρέλαιο κίνησης κατά 11 λεπτά ανά λίτρο. Η πτώση αυτή συνδέεται άμεσα με την εκτόνωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή και την υποχώρηση των τιμών αργού πετρελαίου στις διεθνείς αγορές. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ζήτησε τη μεταφορά της μείωσης στους καταναλωτές, ενώ ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης έδωσε χρονοδιάγραμμα εβδομάδας για να γίνει ορατή η αλλαγή στην αντλία.
Τιμές καυσίμων: τι δείχνουν τα στοιχεία
Σύμφωνα με τη νεότερη μέτρηση του Παρατηρητηρίου Τιμών Καυσίμων του υπουργείου Ανάπτυξης, την Πέμπτη 18 Ιουνίου η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης βενζίνης 95 οκτανίων διαμορφώθηκε στα 1,968 ευρώ ανά λίτρο. Πριν από έναν μήνα, στις 18 Μαΐου, η ίδια τιμή έγγιζε τα 2,119 ευρώ ανά λίτρο, καταγράφοντας μείωση 15 λεπτών σε διάστημα τριάντα ημερών. Παράλληλη πτώση καταγράφηκε και στο πετρέλαιο κίνησης, που από τα 1,815 ευρώ υποχώρησε στα 1,697 ευρώ ανά λίτρο, δηλαδή μείωση 11 λεπτών. Τα στοιχεία αποτυπώνουν μια αλλαγή τάσης μετά από μήνες ανατιμήσεων που είχε επιφέρει η ενεργειακή κρίση στη Μέση Ανατολή.
Σημαντικό μέρος της πρόσφατης μείωσης — 3 λεπτά για την αμόλυβδη και 4 λεπτά για το diesel — παρατηρήθηκε αποκλειστικά μετά την περασμένη Κυριακή, αντικατοπτρίζοντας τις γεωπολιτικές εξελίξεις στην περιοχή. Η αγορά αντέδρασε στην ανακοίνωση συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Πρόκειται για συμφωνία διάρκειας 60 ημερών, που ανοίγει τον δρόμο για διαπραγματεύσεις με στόχο τη μακροπρόθεσμη ειρήνευση στην περιοχή. Υπό κανονικές συνθήκες, τα Στενά του Ορμούζ διοχετεύουν περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας έχει χαρακτηρίσει τον πόλεμο στον Κόλπο και το «σφράγισμα» του Ορμούζ ως τη μεγαλύτερη ενεργειακή αναταραχή στα χρονικά. Οι υπολογισμοί του οργανισμού δείχνουν ότι μόνο κατά τους μήνες Απρίλιο και Μάιο τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου μειώθηκαν κατά περίπου 217 εκατομμύρια βαρέλια. Το μέγεθος αυτό αντικατοπτρίζει τη βαθύτητα της ενεργειακής στένωσης που προκάλεσε ο αποκλεισμός. Η επανεκκίνηση των ροών μέσω των Στενών σηματοδοτεί αντιστροφή αυτής της κατάστασης, με την προσφορά στην παγκόσμια αγορά να αρχίζει πλέον να αυξάνεται.
Κυβερνητικές δηλώσεις και πίεση για άμεση μετακύλιση
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, από τις Βρυξέλλες όπου βρισκόταν χθες για τη σύνοδο κορυφής της ΕΕ, διαμήνυσε ότι η πτώση στην τιμή του αργού πετρελαίου πρέπει να περάσει άμεσα και στους καταναλωτές. Ο ίδιος υπογράμμισε πως η υποχώρηση των διεθνών τιμών πρέπει να αποτυπωθεί χωρίς καθυστέρηση και στην κατανάλωση, αφήνοντας σαφή μηνύματα προς εισαγωγείς και πρατήρια. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης εξειδίκευσε σήμερα τη θέση αυτή, δηλώνοντας ότι η μετακύλιση προς τους πολίτες αναμένεται να γίνει ορατή «εντός της εβδομάδας που μας έρχεται». Τα δύο κυβερνητικά μηνύματα, από Βρυξέλλες και Αθήνα, στέλνουν ξεκάθαρο σήμα στην αγορά ότι η πτώση πρέπει να φτάσει στην αντλία.
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι ο ρυθμός μείωσης των τιμών καυσίμων θα επιταχυνθεί τις επόμενες εβδομάδες, καθώς θα αυξάνεται ο εφοδιασμός της παγκόσμιας αγοράς με φορτία αργού πετρελαίου που παρέμεναν επί μήνες αποκλεισμένα στον Περσικό Κόλπο. Όσο μεγαλώνει η προσφορά, τόσο πιο έντονη γίνεται η πίεση για χαμηλότερες τιμές. Για τους οδηγούς, αυτό σημαίνει ότι η πτώση θα εξελίσσεται σταδιακά, με ρυθμό που εξαρτάται τόσο από τις διεθνείς ροές όσο και από την ταχύτητα μετακύλισης που θα επιδείξουν οι εταιρείες καυσίμων.
Τι αναμένεται στη συνέχεια
Οι παράγοντες της αγοράς βλέπουν συνέχιση της πτωτικής τάσης στις τιμές καυσίμων τις επόμενες εβδομάδες, καθώς τα αποθέματα που εξαντλήθηκαν αρχίζουν να αναπληρώνονται. Η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν για τα Στενά του Ορμούζ, αν ισχύσει για τις 60 ημέρες που προβλέπει, δίνει επαρκή χρόνο για διαπραγματεύσεις με στόχο τη μόνιμη ειρήνευση. Για τον Έλληνα καταναλωτή, η εικόνα που σχηματίζεται είναι αυτή σταδιακής ελάφρυνσης στο κόστος μετακίνησης. Η τελική έκταση της μείωσης θα κριθεί από τις διεθνείς εξελίξεις και την πίεση που θα ασκήσει η κυβέρνηση στην εγχώρια αγορά τις επόμενες ημέρες.
