Το Πανεπιστήμιο Κρήτης ανακοίνωσε ένα πρωτοποριακό προπτυχιακό πρόγραμμα που συνδυάζει τη Φιλοσοφία με την Τεχνητή Νοημοσύνη και τη Διακυβέρνηση της Τεχνολογίας, απαντώντας στο κρίσιμο ερώτημα του πώς θα κυβερνάται η ΑΙ. Η εισαγωγή στο νέο πρόγραμμα θα γίνεται μέσω του Μηχανογραφικού 2026, για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027. Το εγχείρημα έρχεται σε μια εποχή όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη μετασχηματίζει ταχύτατα την εκπαίδευση, την εργασία και τη δημόσια ζωή. Σκοπός του προγράμματος είναι να εκπαιδεύσει επιστήμονες ικανούς να συμβάλλουν στον σχεδιασμό πολιτικών για την υπεύθυνη χρήση της τεχνολογίας.
Τι περιλαμβάνει το νέο πρόγραμμα σπουδών
Το Τμήμα Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Κρήτης λανσάρει το Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Φιλοσοφία και Διακυβέρνηση της Τεχνολογίας», υιοθετώντας μια διεπιστημονική προσέγγιση που συνδυάζει ανθρωπιστικές σπουδές με τεχνολογικές γνώσεις. Οι φοιτητές θα ασχολούνται με θεμελιώδη ερωτήματα: πώς πρέπει να ρυθμίζεται η Τεχνητή Νοημοσύνη, ποια είναι τα όρια στη χρήση αλγορίθμων, και πώς προστατεύονται τα ανθρώπινα δικαιώματα στη ψηφιακή εποχή. Παράλληλα, θα εξετάζουν τον ρόλο των θεσμών και της δημόσιας πολιτικής απέναντι στις νέες τεχνολογίες, αποκτώντας γνώσεις που συνδυάζουν φιλοσοφία, νομικά και ψηφιακά εργαλεία. Το πρόγραμμα φιλοδοξεί να διαμορφώσει επιστήμονες με ευρύτητα αντίληψης που θα δρουν ταυτόχρονα στον κόσμο της τεχνολογίας και εκείνον της δημόσιας πολιτικής.
Ανάμεσα στα μαθήματα που προσφέρονται ξεχωρίζουν η Ηθική και Πολιτική Φιλοσοφία, η Φιλοσοφία της Τεχνητής Νοημοσύνης, η Υπολογιστική Σκέψη και ο Προγραμματισμός. Το αναλυτικό πρόγραμμα περιλαμβάνει επίσης μαθήματα για Δεδομένα και Συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης, Ψηφιακή Διακυβέρνηση, καθώς και Δίκαιο και Πολιτικές Τεχνολογίας. Η δομή αυτή εξασφαλίζει ότι οι απόφοιτοι θα γνωρίζουν τόσο το τεχνολογικό όσο και το νομικό, ηθικό και πολιτικό πλαίσιο της ΑΙ. Επιπλέον, το πρόγραμμα προβλέπει υποχρεωτική πρακτική άσκηση και συμμετοχή σε projects τεχνολογικής διακυβέρνησης μέσα από συνεργασίες με think tanks και εταιρείες τεχνολογίας, καθώς και δράσεις επαγγελματικής δικτύωσης.
Ένα από τα κύρια πλεονεκτήματα του προγράμματος είναι ότι δεν απαιτούνται προηγούμενες γνώσεις προγραμματισμού ή πληροφορικής για την παρακολούθησή του. Τα τεχνολογικά μαθήματα έχουν σχεδιαστεί ώστε να είναι απολύτως προσβάσιμα σε φοιτητές που προέρχονται από ανθρωπιστικές σπουδές, δηλαδή από το 1ο Επιστημονικό Πεδίο. Αυτό σημαίνει ότι ένας αποφοίτης Λυκείου με κλίση στις ανθρωπιστικές επιστήμες μπορεί να αποκτήσει σταδιακά τεχνολογικές δεξιότητες που είναι απαραίτητες στη σύγχρονη αγορά εργασίας. Το ίδρυμα επιδιώκει να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ ανθρωπιστικών και θετικών επιστημών, δημιουργώντας ένα νέο προφίλ επιστήμονα που κινείται άνετα και στους δύο κόσμους.
Γιατί έχει σημασία η διακυβέρνηση της Τεχνητής Νοημοσύνης
Το νέο πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Κρήτης έρχεται σε μια ιστορικά κρίσιμη στιγμή. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μετασχηματίζει ήδη την οικονομία, την εκπαίδευση, την εργασία και τη δημόσια διοίκηση με ρυθμό που αφήνει πίσω τους παραδοσιακούς θεσμούς. Κυβερνήσεις, διεθνείς οργανισμοί και εταιρείες αναζητούν επειγόντως στελέχη που κατανοούν τις ηθικές, νομικές και κοινωνικές διαστάσεις της ΑΙ, πέρα από τη γνώση του κώδικα. Η ανάγκη για επαγγελματίες που μπορούν να σχεδιάζουν πολιτικές και να θέτουν κανόνες για την υπεύθυνη ανάπτυξη της τεχνολογίας γίνεται κάθε χρόνο πιο επιτακτική.
Ωστόσο, το πρόγραμμα δεν περιορίζεται στη θεωρία. Μέσα από υποχρεωτική πρακτική άσκηση και projects σε συνεργασία με think tanks και εταιρείες τεχνολογίας, οι φοιτητές αποκτούν πραγματική επαγγελματική εμπειρία πριν ολοκληρώσουν τις σπουδές τους. Αυτή η άμεση σύνδεση με την αγορά εργασίας αποτελεί ουσιαστική διαφορά σε σχέση με τα παραδοσιακά φιλοσοφικά προγράμματα. Το Τμήμα Φιλοσοφίας στοχεύει να αναδείξει αποφοίτους που δεν θα είναι απλώς θεωρητικοί, αλλά ενεργοί συμμετέχοντες στη διαμόρφωση της τεχνολογικής πολιτικής σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.
Πώς θα εισαχθούν οι υποψήφιοι μέσω Μηχανογραφικού 2026
Για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027, η εισαγωγή στο νέο πρόγραμμα θα γίνεται μέσω του 1ου Επιστημονικού Πεδίου του Μηχανογραφικού 2026. Οι υποψήφιοι των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 θα δηλώνουν στο Μηχανογραφικό Δελτίο τους το Τμήμα Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Κρήτης και μετά την εισαγωγή τους θα επιλέγουν το πρόγραμμα που επιθυμούν. Συγκεκριμένα, κάθε εισακτέος θα έχει τη δυνατότητα να επιλέξει ανάμεσα στο κλασικό ΠΠΣ «Φιλοσοφία» και στο νέο ΠΠΣ «Φιλοσοφία και Διακυβέρνηση της Τεχνολογίας». Αυτή η επιλογή γίνεται μετά την είσοδο στο ίδρυμα, δίνοντας στους φοιτητές τον χρόνο να εξοικειωθούν με το αντικείμενο πριν δεσμευτούν σε μια κατεύθυνση σπουδών.
