Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επανήλθε με σκληρή ρητορική κατά της κυβέρνησης του Μπενιαμίν Νετανιάχου, προειδοποιώντας ότι το Ισραήλ δεν πρέπει να επιτρέψει να ανατραπεί η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν. Ο Τούρκος πρόεδρος μίλησε στην Κωνσταντινούπολη, με αφορμή την επίσκεψη του πρωθυπουργού του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ. Στο επίκεντρο των δηλώσεών του βρέθηκε η θέση πως καμία ειρηνευτική προσπάθεια στη Μέση Ανατολή δεν μπορεί να αντέξει στον χρόνο χωρίς την ενεργό συμμετοχή των χωρών της περιοχής. Παράλληλα, ο Ερντογάν εκτίμησε ότι το Ισραήλ επιχειρεί συστηματικά να υπονομεύσει τη συγκεκριμένη συμφωνία.
Τι είπε ο Ερντογάν για τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν
Μιλώντας παρουσία του Σεχμπάζ Σαρίφ στην Κωνσταντινούπολη, ο Ερντογάν τόνισε ότι «καμία λύση που δεν αντλεί δύναμη από τη βούληση και τη συμβολή των χωρών της περιοχής δεν μπορεί να είναι μόνιμη». Η δήλωση αυτή προστίθεται σε μια σειρά παρεμβάσεων της Άγκυρας, η οποία ως μέλος του ΝΑΤΟ και γειτονική χώρα του Ιράν παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις γύρω από τη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η οποία επιτεύχθηκε με τη διαμεσολάβηση του Πακιστάν. Η τουρκική κυβέρνηση έχει κατηγορήσει επανειλημμένα το Ισραήλ ότι επιχειρεί να «δυναμιτίσει» τη συγκεκριμένη συμφωνία.
Ο Τούρκος πρόεδρος χρησιμοποίησε ιδιαίτερα αιχμηρή γλώσσα για την ισραηλινή κυβέρνηση, κατηγορώντας την ευθέως ότι είναι «εθισμένη στον πόλεμο». Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «παρακολουθούμε στενά τις προσπάθειες της ισραηλινής διοίκησης να δυναμιτίσει τη συμφωνία… Δεν πρέπει να επιτραπεί στη σημερινή ισραηλινή κυβέρνηση, που είναι εθισμένη στον πόλεμο, να πνίξει ξανά τη γεωγραφική μας περιοχή στη μυρωδιά της πυρίτιδας και του αίματος». Η φράση αυτή αποτυπώνει την ένταση που επικρατεί ανάμεσα στην Άγκυρα και το Τελ Αβίβ το τελευταίο διάστημα, με φόντο τις συνεχιζόμενες στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ.
Η Τουρκία έχει καταδικάσει τις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα, τον Λίβανο και τη Συρία, θεωρώντας πως λειτουργούν αποσταθεροποιητικά για ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Ο Ερντογάν επανέλαβε τη θέση αυτή, συνδέοντάς την άμεσα με τον κίνδυνο ανατροπής της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν, την οποία η Άγκυρα φαίνεται να στηρίζει ανοιχτά ως παράγοντα σταθερότητας στην περιοχή.
Η συνεργασία Τουρκίας-Πακιστάν στο επίκεντρο
Πέρα από τις δηλώσεις για το Ισραήλ, η επίσκεψη του Σεχμπάζ Σαρίφ στην Κωνσταντινούπολη είχε ως βασικό αντικείμενο την εμβάθυνση των διμερών σχέσεων ανάμεσα στην Τουρκία και το Πακιστάν. Ο Ερντογάν ανέφερε ότι στόχος της Άγκυρας είναι η ενίσχυση της συνεργασίας σε τομείς όπως η ενέργεια, οι μεταφορές, τα κρίσιμα ορυκτά, η τεχνολογία πληροφοριών και η άμυνα. Σύμφωνα με τον Τούρκο πρόεδρο, οι δύο χώρες επιδιώκουν να ανεβάσουν τον όγκο του διμερούς εμπορίου στα 5 δισεκατομμύρια δολάρια.
Νωρίτερα το Σάββατο, αξιωματούχοι και από τις δύο πλευρές συμμετείχαν σε επιχειρηματικό φόρουμ στην Κωνσταντινούπολη, όπου συζητήθηκαν συγκεκριμένες ευκαιρίες συνεργασίας. Ο υπουργός Ενέργειας της Τουρκίας, Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, δήλωσε πως οι τουρκικές εταιρείες επιθυμούν να συμβάλουν σε έργα υποδομής στο Πακιστάν και να μεταφέρουν την τεχνογνωσία που έχει αναπτύξει η Τουρκία στον ενεργειακό τομέα. Η δήλωση αυτή συνδέεται με τον μετασχηματισμό που επιχειρεί να πραγματοποιήσει το Ισλαμαμπάντ στο σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας, μια διαδικασία στην οποία η Άγκυρα φιλοδοξεί να συμμετάσχει ενεργά.
Τι σηματοδοτεί η στάση της Άγκυρας
Η στάση του Ερντογάν απέναντι στη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν αναδεικνύει τον ρόλο που επιδιώκει να διαδραματίσει η Τουρκία στις ισορροπίες της Μέσης Ανατολής, τόσο ως μέλος του ΝΑΤΟ όσο και ως γειτονική χώρα του Ιράν. Παράλληλα, η εμβάθυνση της συνεργασίας με το Πακιστάν, με στόχο τα 5 δισεκατομμύρια δολάρια σε διμερές εμπόριο, δείχνει πως η Άγκυρα επιχειρεί να συνδυάσει τη διπλωματική της παρέμβαση με απτά οικονομικά οφέλη στην ευρύτερη περιοχή.
