Η κυβέρνηση εγκαινιάζει το πρόγραμμα «Κατασκευάζω – Νοικιάζω» (Build to Rent), ένα νέο εργαλείο για την αγορά κατοικίας που συνδυάζει πλήρη φοροαπαλλαγή για 10 χρόνια με ελεγχόμενο ενοίκιο. Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, σε συνεργασία με το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, θεσπίζει τη ρύθμιση μέσω του άρθρου 7 του πολυνομοσχεδίου. Το πρόγραμμα Κατασκευάζω Νοικιάζω στοχεύει στη μετατροπή παλαιών βιομηχανικών κτιρίων σε κατοικίες με προσιτό ενοίκιο για τα ελληνικά νοικοκυριά, με την εφαρμογή του να αναμένεται μετά το φθινόπωρο.
Τι προβλέπει η ρύθμιση Κατασκευάζω Νοικιάζω
Σύμφωνα με τη ρύθμιση, εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον τομέα των κατασκευών και της διαχείρισης ακινήτων, βάσει συγκεκριμένων ΚΑΔ, θα μπορούν να κατασκευάσουν νέες οικίες ή να μετατρέψουν υφιστάμενα ακίνητα άλλης χρήσης σε κατοικίες. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται κλειστά εργοστάσια, γραφεία, αποθήκες, αλλά και ημιτελείς κατασκευές που σήμερα παραμένουν αναξιοποίητες. Οι εταιρείες που θα ενταχθούν στο πρόγραμμα θα λαμβάνουν πλήρη απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για μία δεκαετία, με τη μοναδική προϋπόθεση να διαθέσουν τα ακίνητα για μακροχρόνια μίσθωση κατοικίας, διάρκειας τουλάχιστον 10 ετών, και έναντι προκαθορισμένου μισθώματος. Το πρόγραμμα απευθύνεται αποκλειστικά σε νομικά πρόσωπα με τους αντίστοιχους κωδικούς δραστηριότητας, ενώ η δεκαετής δέσμευση διασφαλίζει ότι τα ακίνητα δεν θα επιστρέψουν σύντομα στην ελεύθερη αγορά.
Το ύψος του ενοικίου δεν θα καθορίζεται ελεύθερα από την αγορά, αλλά μέσω υπουργικής απόφασης που θα εγκαινιάσει επίσημα το πρόγραμμα. Πρόκειται ουσιαστικά για ένα «συμβόλαιο» ανταλλαγής: ο επενδυτής λαμβάνει φορολογικό όφελος για 10 χρόνια, ενώ τα νοικοκυριά αποκτούν πρόσβαση σε χαμηλότερο και σταθερό ενοίκιο. Οι αρμόδιοι φορείς εξετάζουν το ετήσιο μίσθωμα να μην ξεπερνά το 3% έως 4% της αξίας του ακινήτου, ωστόσο το ακριβές ποσοστό θα οριστικοποιηθεί με την υπουργική απόφαση που θα ακολουθήσει.
Γιατί αλλάζει το μοντέλο της αγοράς
Η ρύθμιση έρχεται σε αντίθεση με ό,τι συνέβαινε τα τελευταία πέντε χρόνια στην αγορά ακινήτων, όπου η προτεραιότητα δινόταν στη βραχυχρόνια μίσθωση για τουρίστες ή στην απόκτηση Golden Visa από ξένους επενδυτές. Με το πρόγραμμα Κατασκευάζω Νοικιάζω, ο στόχος αλλάζει κατεύθυνση, φέρνοντας στο προσκήνιο τη στέγαση των ελληνικών νοικοκυριών με προσιτό κόστος. Παράλληλα, η κυβέρνηση επιχειρεί να επαναφέρει στην αγορά έναν μεγάλο όγκο αδρανών ακινήτων, βιομηχανικών ή εμπορικών, τα οποία σήμερα παραμένουν κλειστά και αναξιοποίητα. Με τον τρόπο αυτό, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επιδιώκει να αυξήσει άμεσα τη διαθέσιμη προσφορά κατοικίας, χωρίς να επιβαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό με άμεσες επιδοτήσεις, καθώς το κόστος για το δημόσιο περιορίζεται στη μη είσπραξη φόρου εισοδήματος από τους επενδυτές που θα συμμετάσχουν.
Η νέα ρύθμιση βάζει, ουσιαστικά, για πρώτη φορά έναν ξεκάθαρο διαχωρισμό ανάμεσα στη στέγη ως επένδυση και στη στέγη ως κοινωνικό αγαθό. Ο κατασκευαστής αποκτά μακροχρόνιο φορολογικό όφελος, αλλά μόνο εφόσον το εισόδημά του από ενοίκια παραμένει δεσμευμένο σε χαμηλό μίσθωμα για μία δεκαετία. Δεν πρόκειται για ελεύθερη εμπορική εκμετάλλευση των ακινήτων, αλλά για κίνητρο με σαφείς υποχρεώσεις για τον επενδυτή.
Πότε ενεργοποιείται το πρόγραμμα
Η ενεργοποίηση του προγράμματος «Κατασκευάζω – Νοικιάζω» αναμένεται μετά το φθινόπωρο, όταν θα εκδοθεί η υπουργική απόφαση που θα καθορίζει τις λεπτομέρειες εφαρμογής, όπως το ακριβές ύψος του μισθώματος. Μέχρι τότε, εξετάζεται πρόταση το ετήσιο ενοίκιο να διαμορφώνεται στο 3% έως 4% της αξίας του ακινήτου. Το άρθρο 7 του πολυνομοσχεδίου θέτει το νομικό πλαίσιο, ενώ η τελική εφαρμογή θα εξαρτηθεί από τις αποφάσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
