Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ βρέθηκε σε νέα σύγκρουση με τον αμερικανικό Τύπο, καθώς το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ κάλεσε τέσσερις δημοσιογράφους των New York Times να καταθέσουν ενώπιον ομοσπονδιακού ενόρκου δικαστηρίου στο Μανχάταν. Η κλήση συνδέεται με έρευνα για διαρροή πληροφοριών σχετικά με το νέο προεδρικό αεροσκάφος Air Force One, το οποίο παραχωρήθηκε ως δώρο από το Κατάρ. Οι κλητεύσεις εκδόθηκαν την Παρασκευή, με ομοσπονδιακούς πράκτορες να τις επιδίδουν σε ορισμένες περιπτώσεις απευθείας στις κατοικίες των δημοσιογράφων. Η υπόθεση αναζωπυρώνει την ένταση ανάμεσα στον Λευκό Οίκο και τα μεγάλα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης.
Η έρευνα για το Air Force One και οι κλητεύσεις
Οι κλητεύσεις αφορούν τους δημοσιογράφους Τζούλιαν Ε. Μπαρνς, Έρικ Λίπτον, Τάιλερ Πέιτζερ και Έρικ Σμιτ, οι οποίοι καλούνται να εμφανιστούν ενώπιον του ενόρκου δικαστηρίου εντός της επόμενης εβδομάδας. Τα έγγραφα που παρέλαβαν οι δημοσιογράφοι δεν προσδιορίζουν αναλυτικά το αντικείμενο της έρευνας, αναφέροντας μόνο ότι σχετίζεται με πιθανή παραβίαση της ομοσπονδιακής ποινικής νομοθεσίας. Το υπουργείο Δικαιοσύνης υποστηρίζει ότι στόχος είναι ο εντοπισμός της πηγής των διαρροών και όχι η στοχοποίηση των ίδιων των δημοσιογράφων.
Η αφορμή για την έρευνα δόθηκε από ρεπορτάζ των New York Times, το οποίο αποκάλυψε ότι ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποίησε το νέο Air Force One για τη μετάβασή του στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, όμως για την επιστροφή του επέλεξε το παλαιότερο προεδρικό αεροσκάφος. Σύμφωνα με την εφημερίδα, η αλλαγή έγινε μετά από παρέμβαση της Μυστικής Υπηρεσίας, καθώς το νέο Boeing 747-8 δεν είχε ακόμη εξοπλιστεί με ορισμένα προηγμένα συστήματα άμυνας που διαθέτει το παραδοσιακό προεδρικό αεροσκάφος, μεταξύ αυτών δυνατότητες αντιπυραυλικής προστασίας. Το δημοσίευμα βασίστηκε σε ανώνυμες πηγές που επικαλέστηκαν ευαίσθητες πληροφορίες εθνικής ασφάλειας.
Ο Λευκός Οίκος απέρριψε τους ισχυρισμούς περί προβλημάτων ασφαλείας στο νέο αεροσκάφος. Αξιωματούχος της κυβέρνησης υποστήριξε ότι το Air Force One διαθέτει υψηλού επιπέδου πρωτόκολλα ασφαλείας και ότι οι διαφορετικές επιλογές μετακίνησης του προέδρου εντάσσονται σε συνήθεις πρακτικές παραπλάνησης απέναντι σε πιθανές απειλές, χωρίς να αποτελούν ένδειξη τεχνικού προβλήματος.
Οξεία αντίδραση από τους New York Times
Οι New York Times αντέδρασαν έντονα στις κλητεύσεις, κάνοντας λόγο για σοβαρή επίθεση στην ελευθερία του Τύπου. Ο επικεφαλής νομικός σύμβουλος της εφημερίδας, Ντέιβιντ ΜακΚρόου, χαρακτήρισε την κίνηση του υπουργείου Δικαιοσύνης «θρασύτατη πράξη» και υποστήριξε ότι πρόκειται για προσπάθεια εκφοβισμού των δημοσιογράφων, ώστε να εμποδιστεί το κοινό να μάθει τι συμβαίνει στη χώρα του. Πρόσθεσε ότι η παρουσία ομοσπονδιακών πρακτόρων στις κατοικίες δημοσιογράφων θα πρέπει να ανησυχήσει κάθε πολίτη που πιστεύει στο Σύνταγμα και στην ελευθερία του Τύπου. Η εφημερίδα ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει δικαστικά κατά των κλητεύσεων.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης, από την πλευρά του, τόνισε πως αναγνωρίζει τον ρόλο του Τύπου, αλλά υποστήριξε ότι έχει παράλληλα υποχρέωση να διασφαλίσει πως όσοι έχουν πρόσβαση σε απόρρητες πληροφορίες δεν τις κοινοποιούν. Σε ανακοίνωσή του προς το BBC ανέφερε ότι η έρευνα αφορά αποκλειστικά παράνομες διαρροές πληροφοριών εθνικής ασφάλειας και όχι τη δημοσιογραφική κάλυψη καθαυτή. Η αντιπαράθεση έρχεται λίγο καιρό μετά την ένταξη του νέου Air Force One στον προεδρικό στόλο, ενός αεροσκάφους που θεωρείται σύμβολο γοήτρου για την προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ.
Ένα ακόμη επεισόδιο στη σχέση Τραμπ – Τύπου
Η υπόθεση αποτελεί το τελευταίο επεισόδιο σε μια σειρά αντιπαραθέσεων ανάμεσα στην κυβέρνηση Τραμπ και μεγάλα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης, για ζητήματα που αφορούν διαρροές εθνικής ασφάλειας. Νωρίτερα μέσα στη χρονιά είχαν εκδοθεί αντίστοιχες κλητεύσεις προς δημοσιογράφους της Washington Post και της Wall Street Journal, οι οποίες ωστόσο αποσύρθηκαν αργότερα χωρίς να οδηγήσουν σε κατάθεση. Το αν η νέα έρευνα για τους δημοσιογράφους των New York Times θα ακολουθήσει την ίδια πορεία παραμένει άγνωστο, με την εφημερίδα να προαναγγέλλει νομική μάχη ενώπιον της αμερικανικής δικαιοσύνης.
