Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ζήτησε από τον πρωθυπουργό του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, την αποχώρηση από Συρία και Λίβανο κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας που είχαν την Πέμπτη. Η πληροφορία μεταδόθηκε από τον ενημερωτικό ιστότοπο Axios, ο οποίος επικαλείται Αμερικανούς και Ισραηλινούς αξιωματούχους. Η συνομιλία των δύο ηγετών έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή για την περιοχή, με τον Αμερικανό πρόεδρο να επιδιώκει την αποκλιμάκωση της έντασης στα βόρεια σύνορα του Ισραήλ.
Διαβάστε επίσης: Ο Τραμπ αποσύρει το τέλος 20% στα Στενά του Ορμούζ
Το αίτημα Τραμπ για αναδίπλωση των ισραηλινών δυνάμεων
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Axios, ο Τραμπ ζήτησε από τον Νετανιάχου να ξεκινήσει την αναδίπλωση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Συρία και να προχωρήσει σε αντίστοιχες κινήσεις στον Λίβανο. Χαρακτηριστική ήταν η φράση που φέρεται να χρησιμοποίησε ο Αμερικανός πρόεδρος: «Δεν σας θέλουν εκεί. Πρέπει να αναδιπλωθείτε», προσθέτοντας ότι η ίδια θέση ισχύει και για τον Λίβανο. Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε ότι ο Τραμπ επισήμανε στον Ισραηλινό πρωθυπουργό πως η παρουσία του ισραηλινού στρατού σε συριακό έδαφος προκαλεί εντάσεις και ενδέχεται να οδηγήσει σε ευρύτερη κλιμάκωση στην περιοχή.
Ο ισραηλινός στρατός διατηρεί σήμερα παρουσία σε εκτεταμένες περιοχές της νότιας Συρίας και του νότιου Λιβάνου. Η ισραηλινή κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η στρατιωτική αυτή παρουσία είναι απαραίτητη, προκειμένου να αποτραπεί μια νέα επίθεση αντίστοιχη με εκείνη της 7ης Οκτωβρίου 2023. Παράλληλα, υψηλόβαθμα στελέχη της ισραηλινής κυβέρνησης ζητούν τον επ’ αόριστον έλεγχο των συγκεκριμένων περιοχών, ενώ ορισμένα κυβερνητικά στελέχη έχουν ταχθεί ακόμη και υπέρ της δημιουργίας εβραϊκών οικισμών εκεί. Η τηλεφωνική επικοινωνία των δύο ηγετών πραγματοποιήθηκε μία ημέρα μετά τη συνάντηση του Τραμπ με τον Σύρο πρόεδρο, Αχμέντ αλ Σάρα, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Τουρκία.
Η θέση του Νετανιάχου και το πολιτικό πλαίσιο
Από την πλευρά του, το γραφείο του Νετανιάχου ανέφερε σε ανακοίνωσή του ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός έθεσε την ανάγκη δημιουργίας ζωνών ασφαλείας κατά μήκος των συνόρων του Ισραήλ. Το αίτημα του Αμερικανού προέδρου έρχεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη πολιτική περίοδο για τον Νετανιάχου, καθώς απομένουν περίπου τρεις μήνες μέχρι τις εκλογές, οι οποίες θεωρούνται καθοριστικές τόσο για την πολιτική του επιβίωση όσο και για τις δικαστικές υποθέσεις που αντιμετωπίζει. Για τον λόγο αυτό, αναλυτές εκτιμούν ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός δύσκολα θα προχωρήσει σε ουσιαστικές υποχωρήσεις πέρα από όσες έχει ήδη συμφωνήσει.
Η κυβέρνηση Τραμπ επιχειρούσε επί μήνες να επιτύχει μια νέα συμφωνία ασφαλείας ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Συρία. Ωστόσο, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, η Ουάσινγκτον κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο Νετανιάχου δεν ήταν διατεθειμένος να προχωρήσει στις παραχωρήσεις που ζητούσε η αμερικανική πλευρά, μεταξύ των οποίων ήταν και η σταδιακή αποχώρηση από συριακά εδάφη που κατέλαβε το Ισραήλ μετά την κατάρρευση του καθεστώτος Άσαντ, τον Δεκέμβριο του 2024. Το τελευταίο διάστημα έχουν καταγραφεί περιστατικά έντασης στη νότια Συρία, όπου κάτοικοι διαμαρτυρήθηκαν για την ισραηλινή στρατιωτική παρουσία και σημειώθηκαν συγκρούσεις με Ισραηλινούς στρατιώτες.
Τι ακολουθεί στο μέτωπο του Λιβάνου
Παράλληλα με τις εξελίξεις στη Συρία, συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις για την εφαρμογή της συμφωνίας μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου. Την Τρίτη, Αμερικανοί διαμεσολαβητές συναντήθηκαν στη Ρώμη με Ισραηλινούς και Λιβανέζους διπλωμάτες, προκειμένου να συζητήσουν την εφαρμογή του πλαισίου συμφωνίας που είχαν υπογράψει οι δύο χώρες λίγες εβδομάδες νωρίτερα. Με βάση τη συμφωνία αυτή, το Ισραήλ έχει δεσμευτεί να αποσύρει τις δυνάμεις του από δύο «πιλοτικές ζώνες» που ελέγχει στον νότιο Λίβανο. Το ζήτημα της αναδίπλωσης παραμένει ανοιχτό, με τη Ουάσινγκτον να επιδιώκει μεγαλύτερη σταθερότητα στην περιοχή μέσω σταδιακής αποκλιμάκωσης.
