Η Ελλάδα εξακολουθεί να καταγράφει τα υψηλότερα ποσοστά καισαρικών τομών παγκοσμίως, με το 67% των γεννήσεων να πραγματοποιείται με τη συγκεκριμένη μέθοδο. Τα στοιχεία παρουσίασε η πρόεδρος του Παρατηρητηρίου Μαιευτικής Βίας Ελλάδος, Κωνσταντίνα Νούσια, μιλώντας στο Πρακτορείο FM και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου «104,9 Μυστικά Υγείας». Σύμφωνα με την ίδια, το φαινόμενο των καισαρικών τομών στην Ελλάδα συνδέεται στενά με τη μαιευτική βία που καταγράφεται σε μαιευτήρια της χώρας. Η κ. Νούσια ανέλυσε τις διαστάσεις του προβλήματος και τις επιπτώσεις του τόσο στη μητέρα όσο και στο νεογνό.
Διαβάστε επίσης: Η Ελλάδα πρωτεύει παγκοσμίως στις καισαρικές τομές
Ρεκόρ καισαρικών τομών στην Ελλάδα
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, περίπου επτά στα δέκα παιδιά στην Ελλάδα έρχονται στον κόσμο με καισαρική τομή, όταν στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες τα αντίστοιχα ποσοστά κυμαίνονται μεταξύ 15% και 30%. Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι σε ορισμένα επαρχιακά νοσοκομεία, δεδομένα του 2023 καταγράφουν ποσοστά που φθάνουν ακόμη και το 84%. Η διαφορά αυτή ανάμεσα στην Ελλάδα και τον υπόλοιπο ευρωπαϊκό χώρο τοποθετεί τη χώρα στις πρώτες θέσεις παγκοσμίως σε αυτόν τον δείκτη.
Η Κωνσταντίνα Νούσια είναι υποψήφια διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και αντιπρόεδρος του Πειθαρχικού Συμβουλίου του Συλλόγου Μαιών Πατρών. Το Παρατηρητήριο Μαιευτικής Βίας Ελλάδος που εκπροσωπεί αποτελεί, όπως ανέφερε, το ένατο αδελφό παρατηρητήριο παγκοσμίως και μέλος της Διεθνούς Ομοσπονδίας InterOVO. Ο φορέας δημιουργήθηκε με στόχο να καταγράφει και να αναδεικνύει περιστατικά μαιευτικής βίας στους χώρους παροχής μαιευτικής φροντίδας, να συγκεντρώνει μαρτυρίες γυναικών και να προωθεί αλλαγές στις πρακτικές που εφαρμόζονται κατά την εγκυμοσύνη, τον τοκετό και τη λοχεία.
Οι επιπτώσεις και οι μορφές μαιευτικής βίας
Επικαλούμενη επιστημονικές μελέτες, η κ. Νούσια δήλωσε ότι τα παιδιά που γεννιούνται με καισαρική έχουν αυξημένες πιθανότητες εμφάνισης αλλεργιών και άσθματος. Αντίθετα, ο φυσιολογικός τοκετός συνοδεύεται από ταχύτερη ανάρρωση της μητέρας και ευνοεί τη μεταφορά του μικροβιώματος στο νεογνό, κάτι που συμβάλλει στην καλύτερη ανάπτυξη του ανοσοποιητικού του συστήματος. Η ίδια υποστήριξε ότι η αναίτια καισαρική τομή αποτελεί μία από τις συχνότερες μορφές μαιευτικής βίας που καταγράφει το Παρατηρητήριο, καθώς όταν η επέμβαση δεν είναι ιατρικά αναγκαία συνδέεται με μεγαλύτερο χρόνο ανάρρωσης για τη μητέρα.
Όπως εξήγησε η κ. Νούσια, η μαιευτική βία μπορεί να είναι λεκτική, ψυχολογική ή σωματική και εκδηλώνεται μέσα από πρακτικές όπως η διενέργεια ιατρικών πράξεων χωρίς ενημερωμένη συναίνεση, η ελλιπής ενημέρωση της εγκύου, οι επαναλαμβανόμενες κολπικές εξετάσεις χωρίς ένδειξη, αλλά και ο χειρισμός Christeller, δηλαδή η έντονη πίεση στην κοιλιά της επιτόκου κατά την έξοδο του εμβρύου. Σύμφωνα με διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες, κατά τον φυσιολογικό τοκετό η πρόοδος του τραχήλου θα πρέπει να ελέγχεται περίπου κάθε τέσσερις ώρες, ενώ στην πράξη στην Ελλάδα οι εξετάσεις γίνονται πολύ συχνότερα. Ο χειρισμός Christeller έχει εγκαταλειφθεί σε πολλές χώρες, καθώς θεωρείται επικίνδυνος τόσο για τη μητέρα όσο και για το έμβρυο.
Η προσωπική μαρτυρία της προέδρου του Παρατηρητηρίου
Η Κωνσταντίνα Νούσια αποκάλυψε ότι έχει βιώσει η ίδια όλα τα είδη μαιευτικής βίας κατά τους δικούς της τοκετούς, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι δεν επιθυμεί να προβάλλεται η προσωπική της εμπειρία, αλλά να αναδειχθεί το ίδιο το φαινόμενο. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ψυχολογικής βίας ανέφερε την άσκηση πίεσης προς τις επιτόκους ότι το παιδί τους κινδυνεύει εάν δεν υποβληθούν άμεσα σε καισαρική τομή, ακόμη και όταν, όπως υποστήριξε, δεν υπάρχει πραγματική ιατρική ένδειξη.
«Θα πεθάνει το μωρό σου αν δεν κάνουμε καισαρική τώρα, μου είχαν πει. Δεν έκανα καισαρική και το μωρό μου δεν έπαθε τίποτα, γιατί ως μαία έβλεπα ότι οι καρδιακοί ρυθμοί του ήταν πολύ καλοί», ανέφερε χαρακτηριστικά. Η ίδια σημείωσε ότι, αν δεν ήταν η ίδια μαία, θεωρεί βέβαιο ότι θα είχε υποκύψει σε αυτή τη μορφή ψυχολογικής πίεσης. Η μαρτυρία της αναδεικνύει το πόσο δύσκολο είναι για μια έγκυο χωρίς ιατρικές γνώσεις να αντισταθεί σε παρόμοιες πρακτικές μέσα στο μαιευτήριο.
