Στη Βουλή κατατέθηκε χθες το νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας για την επαγγελματική ασφάλιση, το οποίο φέρνει ριζικές αλλαγές στη φορολόγηση των εφάπαξ και των συντάξεων που καταβάλλονται από τα ταμεία επαγγελματικής ασφάλισης. Η συζήτηση στην αρμόδια Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων ξεκινά αύριο Πέμπτη 30 Ιουλίου, με στόχο το νομοσχέδιο να ψηφιστεί εντός της θερινής περιόδου. Οι αλλαγές αφορούν τον δεύτερο πυλώνα του ασφαλιστικού συστήματος, ο οποίος λειτουργεί συμπληρωματικά προς την υποχρεωτική δημόσια ασφάλιση.
Τρεις βασικές αλλαγές και νέοι φορολογικοί συντελεστές
Το νομοσχέδιο εισάγει τρεις μεγάλες αλλαγές στο καθεστώς της επαγγελματικής ασφάλισης. Πρώτον, δημιουργούνται τα «ανοιχτά» Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και τα ανοιχτά Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης, ώστε να διευκολυνθεί η πρόσβαση των μικρότερων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών, δεδομένου ότι η ελληνική οικονομία στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό σε μικρές επιχειρήσεις. Δεύτερον, παρέχονται ενισχυμένα φορολογικά κίνητρα, με τις εισφορές στα συνταξιοδοτικά προγράμματα να εκπίπτουν πλέον στο 100% και το ανώτατο πλαφόν να αυξάνεται στα 35.000 ευρώ ετησίως για τους ελεύθερους επαγγελματίες και στο 35% του ετήσιου εισοδήματος για τους μισθωτούς. Τρίτον, καθιερώνεται πλήρης φορητότητα των δικαιωμάτων των ασφαλισμένων, ώστε η αλλαγή εργασίας να μην συνεπάγεται απώλεια των συσσωρευμένων δικαιωμάτων.
Με τα άρθρα 91 και 93 του νομοσχεδίου καθορίζεται ποιες παροχές υπάγονται στους ειδικούς κανόνες φορολόγησης και ποιοι συντελεστές εφαρμόζονται ανάλογα με την ηλικία του ασφαλισμένου. Στην πρώτη κατηγορία παραμένουν οι συντάξεις από την κύρια και την υποχρεωτική επικουρική ασφάλιση, ενώ σε ξεχωριστό καθεστώς περνούν τα εφάπαξ και οι περιοδικές παροχές από προαιρετικά ταμεία και ομαδικά προγράμματα. Η ουσιαστική αλλαγή είναι ότι ο φόρος δεν θα εξαρτάται πλέον από τα χρόνια συμμετοχής, αλλά από την ηλικία κατά την οποία ο ασφαλισμένος αρχίζει να εισπράττει την παροχή. Για όσους ξεκινούν να λαμβάνουν χρήματα από τα 62 έως τα 67 έτη, ο συντελεστής ορίζεται σε 5% για την περιοδική παροχή και σε 10% για το εφάπαξ, ενώ μετά τα 67 έτη οι συντελεστές μειώνονται στο μισό, στο 2,5% και στο 5% αντίστοιχα.
Γιατί έχει σημασία η αλλαγή
Η αποσύνδεση της φορολόγησης από τα χρόνια ασφάλισης και η σύνδεσή της με την ηλικία εξόδου καταργεί ουσιαστικά τη φορολογική ποινή που επιβαρύνει σήμερα όσους εντάσσονται στην επαγγελματική ασφάλιση σε μεγαλύτερη ηλικία. Παράλληλα, οι ίδιοι χαμηλοί συντελεστές 5% και 10% θα ισχύουν και για όσους έχουν ήδη συνταξιοδοτηθεί λόγω γήρατος από τον κύριο ασφαλιστικό τους φορέα και έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον το 55ο έτος της ηλικίας τους. Αντίθετα, όποιος λάβει την παροχή πριν από τα 62 έτη, χωρίς να εμπίπτει σε αυτή την εξαίρεση, δεν θα επωφεληθεί από τους αυτοτελείς συντελεστές, καθώς ολόκληρο το ποσό θα φορολογηθεί με την κανονική κλίμακα εισοδήματος από μισθούς και συντάξεις.
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει και συγκεκριμένα παραδείγματα για να γίνει κατανοητή η πρακτική εφαρμογή των νέων συντελεστών. Ασφαλισμένος που λαμβάνει στα 64 του έτη εφάπαξ ύψους 20.000 ευρώ θα επιβαρυνθεί με συντελεστή 10%, δηλαδή φόρο 2.000 ευρώ, με το καθαρό ποσό να διαμορφώνεται στα 18.000 ευρώ. Αν το ίδιο ποσό καταβληθεί μετά τα 67 έτη, ο συντελεστής πέφτει στο 5% και ο φόρος περιορίζεται σε 1.000 ευρώ, με καθαρό ποσό 19.000 ευρώ. Αν ο ίδιος ασφαλισμένος επιλέξει περιοδική παροχή 500 ευρώ τον μήνα αντί για εφάπαξ, ο φόρος διαμορφώνεται στα 25 ευρώ ανά καταβολή, με καθαρή μηνιαία παροχή 475 ευρώ. Για να αναγνωριστεί όμως μια παροχή ως περιοδική σύνταξη και να φορολογηθεί με τον χαμηλότερο συντελεστή, θα πρέπει να καταβάλλεται είτε ισοβίως είτε για τουλάχιστον 15 χρόνια, με σταθερές ή αυξανόμενες πληρωμές, καθώς μια συμφωνία λίγων δόσεων δεν αρκεί.
Τι ακολουθεί
Η αρμόδια Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής ξεκινά τη συζήτηση του νομοσχεδίου αύριο Πέμπτη 30 Ιουλίου, με το υπουργείο Εργασίας να επιδιώκει την ψήφισή του εντός της θερινής περιόδου. Το νομοσχέδιο εκσυγχρονίζει συνολικά το πλαίσιο λειτουργίας της επαγγελματικής ασφάλισης, ενισχύει την προστασία των ασφαλισμένων και διευρύνει τις διαθέσιμες επιλογές, με στόχο να γίνει πιο απλή, λειτουργική και ελκυστική τόσο για τους εργαζόμενους όσο και για τις επιχειρήσεις.
