Η Χαμάς ανακοίνωσε ότι το πρώτο βήμα για την εφαρμογή της συμφωνίας σταδιακού αφοπλισμού στη Γάζα είναι η δέσμευση του Ισραήλ να σταματήσει τις επιθέσεις και τις δολοφονίες Παλαιστινίων. Η συμφωνία ανακοινώθηκε από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social την Πέμπτη. Ανώτερο στέλεχος της οργάνωσης δήλωσε στο Reuters ότι η υλοποίηση θα εξαρτηθεί από το αν το Ισραήλ τηρήσει πρώτα τις δεσμεύσεις του βάσει της συμφωνίας που είχε επιτευχθεί πέρυσι στο Σαρμ ελ-Σέιχ.
Τι προβλέπει η συμφωνία για τον αφοπλισμό
Ο Τραμπ έκανε λόγο για ένα «σημαντικό ορόσημο» στην προσπάθεια τερματισμού του πολέμου στη Γάζα, αναφέροντας ότι το «Συμβούλιο Ειρήνης» κατέληξε σε συμφωνία για τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς και άλλων ένοπλων οργανώσεων. Σύμφωνα με όσα περιέγραψε το στέλεχος της Χαμάς, το Ισραήλ είναι υποχρεωμένο να τερματίσει τις επιθέσεις του στη Γάζα, να αποσύρει τις δυνάμεις του στις θέσεις που βρίσκονταν τον Οκτώβριο και να αυξήσει τη ροή αγαθών και ανθρωπιστικής βοήθειας προς τον θύλακα. Μόνο υπό αυτές τις προϋποθέσεις η Χαμάς θα συμφωνούσε να παραδώσει τα όπλα της για αποθήκευση από τη νέα Εθνική Επιτροπή για τη Διοίκηση της Γάζας (NCAG), το τεχνοκρατικό όργανο που έχει συσταθεί για να διοικήσει την περιοχή.
«Επιμείναμε στους μεσολαβητές ότι το Ισραήλ πρέπει να τηρήσει τη συμφωνία», ανέφερε το στέλεχος της οργάνωσης. Παράλληλα, ο Γκάζι Χαμάντ, αξιωματούχος της Χαμάς που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις, δήλωσε ότι η οργάνωση είναι έτοιμη να αποδεχθεί μια συμφωνία που ο ίδιος χαρακτήρισε «δύσκολη και επώδυνη». Ο Χαμάντ απέφυγε ωστόσο να χρησιμοποιήσει τον όρο «αφοπλισμός», περιγράφοντας τη συμφωνία ως ένα «ολοκληρωμένο πλαίσιο» που θα εξαρτάται από την εφαρμογή της πρώτης φάσης της συμφωνίας του Σαρμ ελ-Σέιχ από την ισραηλινή πλευρά. Η ανακοίνωση του Τραμπ ήρθε μετά από μήνες αποτυχημένων προσπαθειών διατήρησης της κατάπαυσης του πυρός στην περιοχή, με τη διεθνή κοινότητα να μην έχει ακόμη σαφή εικόνα για το πόσο σθεναρά υποστηρίζουν τελικά τη συμφωνία τόσο η Χαμάς όσο και το Ισραήλ.
Οι αντιδράσεις και το πολιτικό πλαίσιο
Μέσα σε λίγες ώρες από την ανακοίνωση, οι ιατρικές αρχές της Γάζας δήλωσαν ότι αρκετοί Παλαιστίνιοι τραυματίστηκαν σε ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στον θύλακα, χωρίς να υπάρξει άμεσο σχόλιο από τον ισραηλινό στρατό. Το περιστατικό αναδεικνύει την ευθραυστότητα της κατάστασης στο έδαφος, ακόμη και την ίδια στιγμή που ανακοινώνεται η νέα συμφωνία. Την Τρίτη, ο Τραμπ είχε συναντηθεί στην Ουάσινγκτον με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος αντιμετωπίζει εκλογές τον Οκτώβριο και ενδέχεται να χρειαστεί την υποστήριξη δεξιών κομμάτων που στο παρελθόν είχαν απορρίψει προηγούμενες συμφωνίες για τη Γάζα.
Την Πέμπτη, ισραηλινή πολιτική πηγή δήλωσε ότι το Ισραήλ δεν πρόκειται να συμφωνήσει να αποσυρθεί πίσω από τη λεγόμενη «Κίτρινη Γραμμή» πριν αφοπλιστεί πλήρως η Χαμάς και αποστρατιωτικοποιηθεί η Λωρίδα της Γάζας. Η δήλωση αυτή δείχνει πως, παρά την ανακοίνωση του Τραμπ, οι δύο πλευρές εξακολουθούν να έχουν διαφορετική ανάγνωση για τη σειρά με την οποία πρέπει να εφαρμοστούν τα βήματα της συμφωνίας, με τη Χαμάς να ζητά πρώτα τερματισμό επιθέσεων και το Ισραήλ να θέτει ως προϋπόθεση τον αφοπλισμό.
Τα επόμενα βήματα της συμφωνίας
Σύμφωνα με τον Τραμπ, η συμφωνία αποτελεί σημαντικό βήμα στην εφαρμογή του «Σχεδίου 20 Σημείων» που έχει προτείνει και θα υλοποιηθεί σε διαδοχικές φάσεις. Μετά την ολοκλήρωση του αφοπλισμού, οι ισραηλινές δυνάμεις προβλέπεται να αποχωρήσουν, ενώ η Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης θα συνεργαστεί με μια νέα παλαιστινιακή αστυνομική δύναμη που θα αναλάβει την ασφάλεια στη Γάζα, τόσο για τους κατοίκους της όσο και για τις γειτονικές χώρες. Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία μιας νέας παλαιστινιακής κυβέρνησης στη Γάζα, η οποία θα συνεργάζεται στενά με το Συμβούλιο Ειρήνης για την υποστήριξη του παλαιστινιακού λαού, ενώ το Ισραήλ αναμένεται να αποκτήσει την ασφάλεια που, όπως ανέφερε ο Τραμπ, «δικαιούται», με τη Γάζα να μην χρησιμοποιείται πλέον ως βάση για τρομοκρατικές επιθέσεις.
