Η ΛΔ Κονγκό βρίσκεται αντιμέτωπη με πρωτοφανή έξαρση του ιού Έμπολα, με τα κρούσματα να έχουν ξεπεράσει ήδη τα 3.500 μέσα σε μόλις δυόμισι μήνες. Ο αριθμός αυτός είναι μεγαλύτερος από τη φονικότερη επιδημία στην ιστορία της χώρας, εκείνη του 2018-2020. Τα στοιχεία ανακοινώθηκαν την Παρασκευή από τις αρχές στην Κινσάσα, ενώ η εξάπλωση επικεντρώνεται στο ανατολικό τμήμα της χώρας, περιοχή όπου μαίνονται ένοπλες συγκρούσεις για πάνω από 30 χρόνια.
Διαβάστε επίσης: Η ΛΔ Κονγκό αντιμέτωπη με ταχύτατη εξάπλωση του Έμπολα
Η εξάπλωση του Έμπολα στο Κονγκό
Σύμφωνα με τα επίσημα δεδομένα, έχουν επιβεβαιωθεί εργαστηριακά 3.532 κρούσματα, εκ των οποίων 1.556 αποδείχθηκαν θανατηφόρα. Πρόκειται για την 17η επιδημία Έμπολα στη ΛΔ Κονγκό, η οποία εξαπλώνεται με ρυθμό χωρίς προηγούμενο. Για σύγκριση, η προηγούμενη μεγαλύτερη επιδημία, μεταξύ 2018 και 2020, είχε προκαλέσει 2.300 θανάτους σε σύνολο 3.500 καταγεγραμμένων κρουσμάτων, αριθμό που η τρέχουσα έξαρση έχει ήδη ξεπεράσει σε συνολικά κρούσματα.
Η επιδημία κηρύχθηκε επίσημα στις 15 Μαΐου, αν και ειδικοί εκτιμούν πως η ανακοίνωση καθυστέρησε αρκετές εβδομάδες σε σχέση με την πραγματική έναρξή της. Υπεύθυνο είναι το στέλεχος Μπουντιμπουγκιό του ιού, για το οποίο δεν υπάρχει σήμερα ούτε εγκεκριμένο εμβόλιο ούτε θεραπεία. Η εστία της επιδημίας εντοπίζεται στην επαρχία Ιτουρί, στο βορειοανατολικό τμήμα της χώρας, κοντά στα σύνορα με το Νότιο Σουδάν και την Ουγκάντα. Εκεί συγκεντρώνεται σχεδόν το 90% των κρουσμάτων, σύμφωνα με στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ). Ο ιός έχει εξαπλωθεί επίσης σε τέσσερις ακόμη επαρχίες, μεταξύ των οποίων το Βόρειο Κίβου και το Νότιο Κίβου, περιοχές των οποίων οι πρωτεύουσες ελέγχονται από το αντικυβερνητικό κίνημα M23, το οποίο υποστηρίζεται από τον στρατό της γειτονικής Ρουάντα.
Ανθρωπιστική κρίση και δυσκολίες αντιμετώπισης
Ο Έμπολα μεταδίδεται μέσω επαφής με σωματικά υγρά και προκαλεί αιμορραγικό πυρετό. Έχει στοιχίσει τη ζωή σε πάνω από 15.000 ανθρώπους στην Αφρική τα τελευταία 50 χρόνια. Η τρέχουσα επιδημία πλήττει ιδιαίτερα περιοχές όπου η κρατική παρουσία είναι εξαιρετικά περιορισμένη και οι υποδομές υγείας στερούνται ακόμη και τα πιο βασικά μέσα. Σε πολλές περιπτώσεις, η μετάδοση του ιού γίνεται κατά τη διάρκεια κηδειών που οργανώνουν οι οικογένειες των θυμάτων, καθώς οι νεκροί παραμένουν μεταδοτικοί. Οι υγειονομικοί που έχουν αναπτυχθεί στο πεδίο προσπαθούν να οργανώνουν ταφές με αυστηρούς κανόνες, ωστόσο προσκρούουν συχνά στη μεγάλη δυσπιστία του τοπικού πληθυσμού.
Η κατάσταση περιπλέκεται περαιτέρω από τη βία των ένοπλων ομάδων που δρουν στην περιοχή. Πάνω από τριάντα πολίτες σκοτώθηκαν τις τελευταίες ημέρες στην Ιτουρί σε επιθέσεις που διέπραξε η οργάνωση ADF («Συμμαχικές Δημοκρατικές Δυνάμεις»), η οποία έχει δηλώσει πίστη στο Ισλαμικό Κράτος. Οργανώσεις που συμμετέχουν στην προσπάθεια περιορισμού της επιδημίας χαρακτηρίζουν εντελώς ανεπαρκή τα μέσα που έχουν διατεθεί στην περιοχή, όπου ένοπλες οργανώσεις δρουν με απόλυτη ατιμωρησία. Ο συνδυασμός ασθένειας και ένοπλης βίας καθιστά εξαιρετικά δύσκολο το έργο των υγειονομικών αρχών, που καλούνται να περιορίσουν την εξάπλωση του ιού σε ένα εξαιρετικά ασταθές περιβάλλον.
Τι ακολουθεί
Ειδικοί προεξοφλούν πως η επιδημία θα διαρκέσει ακόμη μήνες, δεδομένης της απουσίας εγκεκριμένου εμβολίου ή θεραπείας για το στέλεχος Μπουντιμπουγκιό. Παράλληλα, το υπουργείο Υγείας της Ουγκάντας ανακήρυξε το τέλος ξεχωριστής επιδημίας Έμπολα στην επικράτειά της, ωστόσο ο ΠΟΥ προειδοποιεί πως ο κίνδυνος εξακολουθεί να υπάρχει στην ευρύτερη περιοχή.
