Η Τουρκία και το Ιράκ υπέγραψαν συμφωνία διάρκειας ενός έτους με στόχο τη διασφάλιση της αποτελεσματικής λειτουργίας του αγωγού πετρελαίου που συνδέει τις δύο χώρες. Την ανακοίνωση έκανε ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, την 1η Αυγούστου 2026. Η νέα συμφωνία αποτελεί μεταβατικό βήμα εν αναμονή μιας μακροπρόθεσμης λύσης για τον αγωγό, ο οποίος μεταφέρει ιρακινό αργό πετρέλαιο προς τις διεθνείς αγορές μέσω τουρκικού εδάφους.
Τι προβλέπει η συμφωνία για τον αγωγό πετρελαίου
Σύμφωνα με τον Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, η νέα συμφωνία καλύπτει ημερήσια δυναμικότητα 750.000 βαρελιών πετρελαίου. Ο Τούρκος υπουργός σημείωσε ότι, καθώς οι διαπραγματεύσεις για μια μακρόχρονη συμφωνία συνεχίζονται, οι δύο πλευρές προχώρησαν στην υλοποίηση αυτής της μεταβατικής ρύθμισης προκειμένου να μη διακοπεί η ροή του πετρελαίου. Η συμφωνία υπεγράφη μετά από συνάντηση του Τούρκου υπουργού με τον Ιρακινό ομόλογό του, Μπασίμ Μοχάμεντ Χουντέιρ, και την αντιπροσωπεία του στο τουρκικό υπουργείο Ενέργειας.
Η ίδια η συμφωνία υπεγράφη ανάμεσα στην τουρκική κρατική εταιρεία BOTAŞ και τις ιρακινές κρατικές πετρελαϊκές εταιρείες SOMO και NOC. Στόχος είναι η εξασφάλιση της αποδοτικής και απρόσκοπτης χρήσης του αγωγού μεταφοράς αργού πετρελαίου Ιράκ-Τουρκίας, ενός από τα κρίσιμα ενεργειακά δίκτυα της περιοχής. Ο αγωγός συνδέει τα ιρακινά πετρελαιοπαραγωγικά κέντρα με το τουρκικό λιμάνι Τζεϊχάν, στη Μεσόγειο, από όπου το αργό πετρέλαιο φορτώνεται σε δεξαμενόπλοια για να διοχετευθεί στις διεθνείς αγορές. Πρόκειται για μία από τις παλαιότερες και πιο κρίσιμες υποδομές μεταφοράς ενέργειας στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, με ιστορία δεκαετιών στη σύνδεση των δύο γειτονικών χωρών.
Οι δηλώσεις Μπαϊρακτάρ και το ενεργειακό πλαίσιο
Ο Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ χαρακτήρισε τη συνάντηση με την ιρακινή αντιπροσωπεία «παραγωγική», σύμφωνα με την ανάρτησή του στο Χ. «Καθώς συνεχίζονται οι προσπάθειές μας για μια μακροχρόνια συμφωνία για αυτόν τον αγωγό, υλοποιούμε αυτή τη μεταβατική συμφωνία, η οποία καλύπτει ημερήσια δυναμικότητα 750.000 βαρελιών πετρελαίου», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Τούρκος υπουργός. Η διατύπωση αυτή δείχνει ότι η Άγκυρα και η Βαγδάτη επιλέγουν προς το παρόν μια πρακτική λύση, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας πιο μόνιμης συμφωνίας σε επόμενο στάδιο.
Ο αγωγός Ιράκ-Τουρκίας θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους της ευρύτερης περιοχής, καθώς επιτρέπει στο ιρακινό αργό πετρέλαιο να φτάνει στις διεθνείς αγορές χωρίς να διέρχεται από άλλα σημεία συμφόρησης. Η ετήσια διάρκεια της νέας συμφωνίας δίνει στις δύο κυβερνήσεις χρονικό περιθώριο για να διαπραγματευτούν πιο σταθερούς όρους λειτουργίας, χωρίς να διακινδυνεύεται η συνέχιση των ροών πετρελαίου στο ενδιάμεσο διάστημα. Η υπογραφή της συμφωνίας ανάμεσα στην BOTAŞ και τις εταιρείες SOMO και NOC επιβεβαιώνει ότι το εγχείρημα εποπτεύεται απευθείας από τους κρατικούς φορείς ενέργειας των δύο χωρών. Η σταθερή λειτουργία του αγωγού έχει σημασία τόσο για την Τουρκία, που λειτουργεί ως κόμβος διαμετακόμισης ενέργειας, όσο και για το Ιράκ, το οποίο βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στις εξαγωγές αργού πετρελαίου για τα δημόσια έσοδά του.
Τι ακολουθεί
Οι διαπραγματεύσεις για μια μακροπρόθεσμη συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Ιράκ αναμένεται να συνεχιστούν, όπως ανέφερε ο Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ. Η μεταβατική ρύθμιση του ενός έτους λειτουργεί ως γέφυρα μέχρι να οριστικοποιηθεί ένα πιο σταθερό πλαίσιο για τον αγωγό πετρελαίου που συνδέει τις δύο χώρες, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η ημερήσια δυναμικότητα των 750.000 βαρελιών θα παραμείνει διαθέσιμη προς αξιοποίηση.
