Η Ελλάδα υπέβαλε σήμερα αίτημα προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την επέκταση της υφιστάμενης Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής, ώστε να συμπεριληφθούν και επενδύσεις που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας. Το αίτημα κατέθεσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, με στόχο τη δημιουργία πρόσθετου δημοσιονομικού χώρου για έργα που αναμένεται να ξεπεράσουν το 1 δισεκατομμύριο ευρώ έως το 2028. Η κίνηση εντάσσεται στη στρατηγική της κυβέρνησης για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Τι περιλαμβάνει το αίτημα προς τις Βρυξέλλες
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης κατέθεσε επίσημα το αίτημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ζητώντας τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής πέρα από τα μέτρα άμυνας, ώστε να καλύψει και δράσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας. Σύμφωνα με το αρμόδιο υπουργείο, οι νέες επενδύσεις θα χρηματοδοτηθούν αποκλειστικά από εθνικούς πόρους και θα εξαιρούνται από το όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών που προβλέπει το ευρωπαϊκό πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης. Το όριο αυτό ανέρχεται έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως και έως 0,6% σωρευτικά μέχρι το 2028. Παρότι εξαιρούνται από τον συγκεκριμένο δημοσιονομικό περιορισμό, οι δαπάνες αυτές θα συνεχίσουν να προσμετρώνται κανονικά στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος της χώρας.
Το αίτημα αφορά συγκεκριμένες κατηγορίες έργων που σχετίζονται με την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας. Ανάμεσα σε αυτές περιλαμβάνονται υποδομές αποθήκευσης ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, έργα εξοικονόμησης ενέργειας, ενεργειακές αναβαθμίσεις κτιρίων, καθώς και υποδομές που ενισχύουν τη λειτουργία και την ασφάλεια του ενεργειακού συστήματος. Η ακριβής εξειδίκευση των επενδύσεων που θα ενταχθούν τελικά στη ρήτρα θα οριστικοποιηθεί το επόμενο διάστημα, σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία.
Το ευρωπαϊκό πλαίσιο και η στρατηγική της κυβέρνησης
Η δυνατότητα επέκτασης της ρήτρας προέκυψε έπειτα από απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να διευρύνει το πεδίο εφαρμογής του μηχανισμού, ο οποίος αρχικά αφορούσε αποκλειστικά μέτρα άμυνας. Πλέον, το πλαίσιο μπορεί να καλύψει και δράσεις που ενισχύουν την ανθεκτικότητα των ευρωπαϊκών ενεργειακών συστημάτων και επιταχύνουν τη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα. Η υποβολή του ελληνικού αιτήματος υλοποιεί, όπως ανέφερε το υπουργείο, τη στρατηγική της κυβέρνησης και του πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, για την ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας μέσα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Η ελληνική πλευρά επιδιώκει, μέσω της ενεργοποίησης της ρήτρας, να επιταχύνει επενδύσεις που θα μειώσουν την ενεργειακή εξάρτηση της χώρας και θα ενισχύσουν τις σχετικές υποδομές. Πρόκειται για μια κίνηση που αξιοποιεί τις νέες δυνατότητες χρηματοδότησης που έχει ανοίξει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα κράτη-μέλη, δίνοντας στην Ελλάδα μεγαλύτερη ευελιξία στην υλοποίηση κρίσιμων ενεργειακών έργων χωρίς να επιβαρύνει τους δημοσιονομικούς στόχους της χώρας στο σκέλος των πρωτογενών δαπανών.
Τι ακολουθεί
Η οριστικοποίηση των έργων που θα ενταχθούν στην επεκταμένη Εθνική Ρήτρα Διαφυγής θα γίνει σε επόμενη φάση, με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών να συνεργάζεται με τα συναρμόδια υπουργεία για την εξειδίκευση των επενδύσεων. Μέχρι τότε, το αίτημα που κατέθεσε ο Κυριάκος Πιερρακάκης παραμένει υπό εξέταση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με τις επενδύσεις των 1 δισ. ευρώ να αποτελούν τον βασικό στόχο μέχρι το 2028.
