Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό τίθεται σε ισχύ από σήμερα, ύστερα από την υπογραφή Κοινής Υπουργικής Απόφασης από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και την υπουργό Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη. Την απόφαση συνυπέγραψε και η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Μαριλένα Σούκουλη. Πρόκειται για ένα εθνικό σχέδιο που καθορίζει πού και με ποιους όρους μπορεί να αναπτύσσεται ο τουρισμός στην Ελλάδα, έπειτα από μακρά διαβούλευση με φορείς, επιστήμονες και πολίτες.
Τι προβλέπει το νέο χωροταξικό πλαίσιο
Το νέο χωροταξικό πλαίσιο αποσκοπεί στον προσδιορισμό στρατηγικών κατευθύνσεων και μεσο-μακροπρόθεσμων στόχων σε εθνικό επίπεδο για τη χωρική διάρθρωση του τουρισμού, με όρους οικονομικής, περιβαλλοντικής και κοινωνικής βιωσιμότητας. Θέτει σαφείς και ενιαίους κανόνες για τις νέες τουριστικές επενδύσεις, οργανώνει την ανάπτυξη ξενοδοχείων και άλλων υποδομών και προστατεύει τις περιοχές που δέχονται αυξημένη τουριστική πίεση. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα νησιά και στις ευαίσθητες περιοχές, ενώ το πλαίσιο θα καθοδηγεί τον πολεοδομικό σχεδιασμό τα επόμενα χρόνια.
Η βασική κατηγοριοποίηση των περιοχών γίνεται με βάση την ένταση του τουριστικού φαινομένου, λαμβάνοντας υπόψη τον αριθμό των τουριστικών κλινών σε σχέση με την έκταση και τον μόνιμο πληθυσμό κάθε Δημοτικής Ενότητας. Οι περιοχές κατατάσσονται σε ζώνες Α έως Ε, ενώ τα νησιά χωρίζονται σε Ομάδες Ι έως ΙΙΙ. Η κατάταξη αυτή καθορίζει στην πράξη το είδος των τουριστικών επενδύσεων που επιτρέπονται, τα ελάχιστα όρια αρτιότητας για νέα ξενοδοχεία και τη μέγιστη δυναμικότητα σε κλίνες, καθώς και τους όρους προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος. Παράλληλα, το ΕΧΠ-Τ προβλέπει αυστηρούς κανόνες για την παράκτια ζώνη, με στόχο τη διατήρηση του φυσικού τοπίου.
Δηλώσεις των υπουργών και στόχοι της κυβέρνησης
Οι δύο υπουργοί επισήμαναν ότι το νέο πλαίσιο επιχειρεί να συνδυάσει την περαιτέρω ανάπτυξη της τουριστικής δραστηριότητας και την προσέλκυση επενδύσεων με την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος. Δίνεται παράλληλα έμφαση στην αποσυμφόρηση των ήδη επιβαρυμένων προορισμών και στην ανάδειξη νέων περιοχών της χώρας. Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, δήλωσε ότι «το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό αποτελεί στρατηγικό εργαλείο εθνικού σχεδιασμού, που θέτει τις προϋποθέσεις για μια οργανωμένη, ισόρροπη και βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη». Όπως πρόσθεσε, το πλαίσιο συνδυάζει την ενίσχυση της τουριστικής δραστηριότητας με την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος και τη διαφύλαξη της ταυτότητας των τοπικών κοινωνιών.
Η κατάρτιση του πλαισίου προηγήθηκε από ευρύτατη διαβούλευση, στην οποία συμμετείχαν φορείς, επιστήμονες, επιχειρηματίες του τουριστικού κλάδου και πολίτες. Γνώμη διατύπωσαν επίσης το Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας και το Κεντρικό Συμβούλιο Χωροταξικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕΣΥΧΩΘΑ). Μετά τη διαδικασία αυτή, η αρχιτεκτονική, η κατηγοριοποίηση και οι θεμελιώδεις αρχές του ΕΧΠ-Τ παρέμειναν ως είχαν, ωστόσο έγιναν τρεις σημειακές βελτιώσεις. Η πρώτη αφορά τις Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, γνωστές ως Περιοχές Α, όπου καταγράφεται έντονη τουριστική δραστηριότητα. Η δεύτερη σχετίζεται με τις Περιοχές Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης, τις Περιοχές Ε.
Ωστόσο, το νέο χωροταξικό πλαίσιο δεν αφορά μόνο τον περιορισμό της τουριστικής ανάπτυξης σε επιβαρυμένες περιοχές. Μέσω της κατηγοριοποίησης σε ζώνες, επιδιώκεται και η ανάδειξη λιγότερο τουριστικά ανεπτυγμένων περιοχών της χώρας, ώστε η επενδυτική δραστηριότητα να κατανέμεται πιο ισόρροπα στον εθνικό χώρο. Η θεσμοθέτηση του νέου χωροταξικού πλαισίου έρχεται να δώσει σαφές και σταθερό πλαίσιο κανόνων σε επενδυτές και τοπικές κοινωνίες, μετά από μακρά περίοδο εκκρεμότητας στον χωροταξικό σχεδιασμό του τουριστικού τομέα.
