Η ΔΕΗ βρίσκεται στο επίκεντρο μιας ουσιαστικής αναδιάταξης του τρόπου με τον οποίο κατανέμεται ο ηλεκτρικός χώρος στα data centers της Ελλάδας. Το ΥΠΕΝ προχωρά σε νέο θεσμικό πλαίσιο για την κατανομή ισχύος, ενώ πρόσφατη σύσκεψη επικεντρώθηκε στους όρους σύνδεσης του data center που σχεδιάζει η ΔΕΗ σε συνεργασία με την AWS. Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερο βάρος καθώς οι αιτήσεις για νέα data centers προς τον ΑΔΜΗΕ έχουν εκτιναχθεί, αλλάζοντας τα δεδομένα για τις ψηφιακές υποδομές της χώρας.
Ραγδαία αύξηση των αιτήσεων για data centers
Τα στοιχεία που έχουν έρθει στο φως δείχνουν ότι οι αιτήσεις για νέα data centers που έχουν κατατεθεί στον ΑΔΜΗΕ αθροίζουν πλέον περίπου 5 GW, ενώ το 2025 το αντίστοιχο μέγεθος ήταν μόλις 1,2 GW. Μέσα σε διάστημα περίπου ενός έτους, δηλαδή, η ζητούμενη ισχύς έχει υπερτετραπλασιαστεί, κάτι που επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα μπαίνει με ταχύτητα στον χάρτη των ψηφιακών υποδομών. Ταυτόχρονα, όμως, αναδεικνύεται ένα πρακτικό πρόβλημα: το δίκτυο δεν μπορεί να ικανοποιήσει αδιακρίτως κάθε επενδυτικό σχέδιο που κατατίθεται, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη θέσπιση σαφών κριτηρίων προτεραιότητας.
Στο επίκεντρο πρόσφατης σύσκεψης στο ΥΠΕΝ βρέθηκαν οι όροι σύνδεσης του data center που σχεδιάζει η ΔΕΗ μαζί με την AWS. Ένα έργο αυτής της κλίμακας απαιτεί ισχυρή και πολλαπλή τροφοδότηση, εφεδρείες για την περίπτωση διακοπής ηλεκτροδότησης, καθώς και ειδικό σχεδιασμό του συστήματος μεταφοράς ρεύματος. Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται είναι ποια έργα θα προηγούνται στην κατανομή, τη στιγμή που το δίκτυο γεμίζει από αιτήσεις μεγάλης κλίμακας.
Η μάχη για τον ηλεκτρικό χώρο και οι εμπλεκόμενοι παίκτες
Η συζήτηση για τον ηλεκτρικό χώρο δεν περιορίζεται μόνο στα data centers. Στην ίδια εξίσωση μπαίνουν και μεγάλες βιομηχανικές επενδύσεις, όπως η νέα μονάδα πράσινου υδρογόνου της Motor Oil, για την οποία έχουν ζητηθεί όροι σύνδεσης. Τυπικά, το συγκεκριμένο έργο εξετάζεται ως βιομηχανικός καταναλωτής, στην πράξη όμως διεκδικεί τον ίδιο περιορισμένο ηλεκτρικό χώρο με τις υποδομές cloud, τις μονάδες αποθήκευσης ενέργειας και τις υπόλοιπες ενεργοβόρες δραστηριότητες που αναπτύσσονται στη χώρα.
Ο κατάλογος των εταιρειών που έχουν ήδη παρουσία ή προωθούν νέα projects data centers στην Ελλάδα έχει διευρυνθεί σημαντικά τον τελευταίο καιρό. Σε αυτόν περιλαμβάνονται η Digital Realty μέσω της Lamda Hellix, η Sparkle, η Lancom, η Microsoft, η Data4, η Data In Scale -κοινή επιχείρηση της ΔΕΗ με την DAMAC– και πλέον η ίδια η ΔΕΗ με την AWS. Πρόκειται συνολικά για επτά κυρίαρχες πλατφόρμες ψηφιακών υποδομών, χωρίς μάλιστα να υπολογίζονται μικρότερες ή μη δημοσιοποιημένες αιτήσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη. Το γεγονός ότι τόσοι πολλοί διεθνείς και εγχώριοι παίκτες διεκδικούν ταυτόχρονα χώρο στο δίκτυο επιβεβαιώνει την ένταση του ανταγωνισμού για την πρόσβαση σε ηλεκτρική ισχύ.
Το νέο θεσμικό πλαίσιο που επεξεργάζεται το ΥΠΕΝ φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως «κόφτης» απέναντι σε ανώριμα επενδυτικά σχέδια, τα οποία δεσμεύουν ηλεκτρικό χώρο χωρίς να προχωρούν ουσιαστικά. Η λογική είναι ότι η κατανομή ισχύος πρέπει να γίνεται με κριτήρια που να διασφαλίζουν πως ο περιορισμένος διαθέσιμος χώρος στο δίκτυο θα αξιοποιείται από έργα που έχουν πραγματική προοπτική υλοποίησης, και όχι από αιτήσεις που απλώς «κλειδώνουν» δυναμικότητα.
