Η απαλλαγή φόρου ενοικίων για ιδιοκτήτες που επιστρέφουν κατοικίες στη μακροχρόνια μίσθωση μπαίνει σε τελική ευθεία. Το φορολογικό κίνητρο, που προβλέπει πλήρη απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για τρία χρόνια, ισχύει μόνο για μισθώσεις που θα ολοκληρωθούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Χιλιάδες ιδιοκτήτες που διατηρούν κλειστά ακίνητα ή τα εκμεταλλεύονται μέσω βραχυχρόνιας μίσθωσης καλούνται τώρα να αποφασίσουν αν θα προχωρήσουν άμεσα ή θα περιμένουν ενδεχόμενη παράταση του μέτρου.
Διαβάστε επίσης: Αφορολόγητα ενοίκια: «Κούρσα» 100 ημερών για τους ιδιοκτήτες
Τι προβλέπει το κίνητρο
Η ρύθμιση αφορά φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν προς μακροχρόνια μίσθωση κατοικίες οι οποίες ήταν δηλωμένες ως κενές για τουλάχιστον τρία χρόνια, ή είχαν διατεθεί προηγουμένως σε βραχυχρόνια μίσθωση τύπου Airbnb. Για τις κενές κατοικίες, η προηγούμενη κατάσταση πρέπει να αποδεικνύεται από το έντυπο Ε2, ενώ για όσα ακίνητα λειτουργούσαν ως βραχυχρόνιες μισθώσεις απαιτούνται τα αντίστοιχα στοιχεία και δηλώσεις που να πιστοποιούν την προηγούμενη χρήση τους. Το μέτρο εφαρμόζεται για μισθωτήρια που συνάπτονται από τις 8 Σεπτεμβρίου 2024 έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2026, με βασική διάρκεια μίσθωσης τουλάχιστον τριών ετών.
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για δημόσιους υπαλλήλους, εκπαιδευτικούς, ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό της Γενικής Κυβέρνησης, καθώς και για ένστολους των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, για τους οποίους αρκεί μίσθωση τουλάχιστον έξι συνεχόμενων μηνών. Το οικονομικό όφελος αφορά κατοικίες έως 120 τετραγωνικά μέτρα, με προσαύξηση 20 τετραγωνικών μέτρων για κάθε εξαρτώμενο τέκνο. Κανονικά, τα εισοδήματα από ακίνητα φορολογούνται αυτοτελώς με συντελεστές 15%, 35% και 45%, ωστόσο με την ενεργοποίηση του κινήτρου ο ιδιοκτήτης απαλλάσσεται πλήρως από τον φόρο για τα ενοίκια της τριετίας. Ενδεικτικά, ιδιοκτήτης που εισπράττει 1.000 ευρώ τον μήνα από επιλέξιμη κατοικία συγκεντρώνει συνολικά έσοδα 36.000 ευρώ σε τρία χρόνια, χωρίς καμία φορολογική επιβάρυνση επί των μισθωμάτων. Η απαλλαγή, πάντως, αφορά αποκλειστικά τον φόρο εισοδήματος και όχι άλλες επιβαρύνσεις της κατοχής ακινήτου, όπως ο ΕΝΦΙΑ.
Το δίλημμα των ιδιοκτητών
Παρά τις εισηγήσεις για παράταση του μέτρου και μετά το 2026, παραμένει ασαφές αν αυτό τελικά θα συμβεί. Οι οριστικές αποφάσεις του οικονομικού επιτελείου αναμένεται να ληφθούν προς το τέλος του έτους, παράλληλα με την κατάθεση στη Βουλή του σχεδίου Προϋπολογισμού για το 2027. Η αβεβαιότητα αυτή δημιουργεί ουσιαστικό δίλημμα: όσοι κινηθούν άμεσα εξασφαλίζουν σήμερα την πλήρη απαλλαγή, ενώ όσοι περιμένουν ενδεχόμενη παράταση ρισκάρουν να μείνουν με ελάχιστο περιθώριο χρόνου αν αυτή τελικά δεν δοθεί.
Το ρίσκο, όπως προκύπτει, είναι διπλής κατεύθυνσης. Μια βιαστική μίσθωση, χωρίς σωστό έλεγχο του ενοικιαστή, της σύμβασης και των τεχνικών προϋποθέσεων του ακινήτου, μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στην πορεία. Αντίθετα, η αναμονή για ενδεχόμενη παράταση ενέχει τον κίνδυνο οι ιδιοκτήτες να μην προλάβουν τελικά τις προθεσμίες και να χάσουν εντελώς το κίνητρο που ισχύει σήμερα. Η προθεσμία της 31ης Δεκεμβρίου δεν αφορά απλώς την έναρξη μιας διαδικασίας, αλλά την πλήρη ολοκλήρωση της επιλέξιμης μίσθωσης, γεγονός που ουσιαστικά συμπιέζει το πρακτικό χρονικό περιθώριο έως τα τέλη Νοεμβρίου ή τις αρχές Δεκεμβρίου.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ιδιοκτήτες
Δεν αρκεί να έχει βρεθεί ενοικιαστής, να υπάρχει προφορική συμφωνία, να έχουν υπογραφεί ιδιωτικά συμφωνητικά ή να έχει καταβληθεί προκαταβολή. Καθοριστική σημασία έχει η ηλεκτρονική δήλωση της μίσθωσης στην ΑΑΔΕ και η πλήρωση όλων των προβλεπόμενων προϋποθέσεων. Για τον λόγο αυτό, όσοι επιθυμούν να αξιοποιήσουν το κίνητρο δεν συμφέρει να αφήσουν τις διαδικασίες για τις τελευταίες ημέρες του Δεκεμβρίου.
Το πρώτο βήμα για κάθε ιδιοκτήτη είναι ο έλεγχος του φορολογικού ιστορικού του ακινήτου, ώστε να αποδεικνύεται μέσω των στοιχείων της ΑΑΔΕ ότι το ακίνητο παρέμεινε κενό για το απαιτούμενο διάστημα, ή ότι είχε πράγματι διατεθεί σε βραχυχρόνια μίσθωση. Ο έλεγχος αυτός κρίνεται ιδιαίτερα χρήσιμος σε περιπτώσεις με παλαιές δηλώσεις, αλλαγές χρήσης ή συνιδιοκτησία, πριν καν ξεκινήσει η αναζήτηση ενοικιαστή.
