Τα δεσμευμένα κεφάλαια του Ιράν στο εξωτερικό εξακολουθούν να παραμένουν απρόσιτα για την Τεχεράνη, παρά τη συμφωνία που είχε επιτευχθεί τον Ιούνιο με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η συμφωνία προέβλεπε την προσωρινή χαλάρωση συγκεκριμένων τραπεζικών και οικονομικών περιορισμών. Ο επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν, Αμπντολνασέρ Χεμμάτι, ξεκαθάρισε ότι μέχρι σήμερα δεν έχει αποδεσμευτεί κανένα ποσό. Οι δηλώσεις του έρχονται λίγες ημέρες μετά τη λήξη του σχετικού Μνημονίου Συνεργασίας.
Τι δήλωσε ο Χεμμάτι για τα παγωμένα κεφάλαια
Μιλώντας στον κρατικό ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό IRIB, ο Χεμμάτι ήταν κατηγορηματικός: «Μέχρι στιγμής, δεν έχουν αποδεσμευτεί κεφάλαια από τα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία βάσει των όρων της συμφωνίας». Η τοποθέτηση αυτή επιβεβαιώνει ότι, παρά τη συμφωνία του περασμένου Ιουνίου, τα ιρανικά αποθέματα που τηρούνται σε τράπεζες του εξωτερικού συνεχίζουν να είναι κλειδωμένα, χωρίς καμία ουσιαστική πρόσβαση από την πλευρά της Τεχεράνης.
Οι δηλώσεις του διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας έγιναν μετά την εκπνοή, τη Δευτέρα, του Μνημονίου Συνεργασίας που είχε συναφθεί τον Ιούνιο ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη. Το μνημόνιο αποτελούσε μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας αποκλιμάκωσης, μετά από μήνες έντασης και συγκρούσεων ανάμεσα στις δύο πλευρές. Η μη αποδέσμευση των κεφαλαίων στερεί πλέον από την ιρανική κυβέρνηση μια σημαντική πηγή ρευστότητας, σε μια περίοδο κατά την οποία τα δημόσια οικονομικά της χώρας βρίσκονται υπό έντονη πίεση.
Οικονομικό πλαίσιο και πιέσεις στην Τεχεράνη
Πέρα από το ζήτημα των δεσμευμένων κεφαλαίων, ο Χεμμάτι περιέγραψε ένα ιδιαίτερα δύσκολο οικονομικό περιβάλλον για το Ιράν. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εισροές στα κρατικά ταμεία έχουν περιοριστεί σημαντικά, τόσο λόγω της υποχώρησης των εσόδων από τον πετρελαϊκό τομέα όσο και εξαιτίας των χαμηλότερων φορολογικών εισπράξεων. Παράλληλα, μειωμένες παραμένουν και οι εισφορές κοινωνικής ασφάλισης, στοιχείο που επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τη γενικότερη εικόνα της ιρανικής οικονομίας.
Ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας αναγνώρισε ανοιχτά τις δυσκολίες που βιώνει ο ιρανικός πληθυσμός, δηλώνοντας: «Ενώ οι προσδοκίες και οι απαιτήσεις των ανθρώπων για βελτίωση είναι απολύτως σεβαστές και δικαιολογημένες, η ταυτόχρονη μείωση των εσόδων από το πετρέλαιο, των φορολογικών εσόδων και των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης έχει επηρεάσει όλους τους τομείς και τους πυλώνες της οικονομίας της χώρας». Η δήλωση αυτή αποτυπώνει με σαφήνεια το μέγεθος της πίεσης που δέχεται η ιρανική διοίκηση, καθώς καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα τη στέρηση πρόσβασης σε κεφάλαια στο εξωτερικό και τη συρρίκνωση των εγχώριων εσόδων.
Η λήξη του Μνημονίου Συνεργασίας ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο αβεβαιότητας στις ήδη τεταμένες διμερείς σχέσεις. Η απουσία οποιασδήποτε αποδέσμευσης κεφαλαίων, παρά τη συμφωνία του Ιουνίου, δείχνει πόσο περιορισμένη παραμένει η πρακτική εφαρμογή τέτοιων διπλωματικών συμφωνιών όταν αυτές δεν συνοδεύονται από συγκεκριμένα και άμεσα μέτρα υλοποίησης.
