Οι Ηνωμένες Πολιτείες αφαίρεσαν επίσημα τη Συρία από τη λίστα τρομοκρατίας που τηρεί το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών, μια απόφαση που η Δαμασκός χαρακτηρίζει ως το «τελευταίο μεγάλο εμπόδιο» για την προσέλκυση επενδύσεων στη χώρα. Η ανακοίνωση αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών και τέθηκε σε ισχύ μετά την ολοκλήρωση της υποχρεωτικής 45ήμερης περιόδου ελέγχου από το Κογκρέσο. Η κίνηση αυτή έρχεται καθώς η Ουάσιγκτον ενισχύει τους δεσμούς της με τη νέα συριακή κυβέρνηση υπό τον πρόεδρο Αχμέντ αλ-Σαράα.
Διαβάστε επίσης: Ο Τραμπ στηρίζει την ταχεία επέκταση data centers στις ΗΠΑ
Το χρονικό της απόφασης για τη λίστα τρομοκρατίας
Η διαδικασία ξεκίνησε επίσημα στις 8 Ιουλίου, όταν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ενημέρωσε το Κογκρέσο για την πρόθεσή του να άρει τον χαρακτηρισμό της Συρίας ως κράτους που στηρίζει την τρομοκρατία. Μετά την ολοκλήρωση της προβλεπόμενης 45ήμερης περιόδου εξέτασης, η απόφαση κατέστη επίσημη και δημόσια, τερματίζοντας έναν χαρακτηρισμό που ίσχυε αδιάλειπτα από το 1979. Τότε, η Ουάσιγκτον είχε κατηγορήσει την τότε κυβέρνηση του Χαφέζ αλ-Άσαντ για υποστήριξη ένοπλων ομάδων, κατάταξη που διατηρήθηκε καθ’ όλη τη διάρκεια της διακυβέρνησης του γιου του, Μπασάρ αλ-Άσαντ, μέχρι την ανατροπή του τον Δεκέμβριο του 2024 από αντάρτες υπό την ηγεσία του σημερινού προέδρου.
Παράλληλα με την άρση του χαρακτηρισμού της Συρίας, το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών αφαίρεσε και το Μέτωπο Αλ Νούσρα, γνωστό πλέον ως Hay’at Tahrir al-Sham (HTS), από τον κατάλογο των ειδικά χαρακτηρισμένων παγκόσμιων τρομοκρατικών οργανώσεων. Με τη διπλή αυτή κίνηση, στη λίστα κρατών-χορηγών τρομοκρατίας των ΗΠΑ παραμένουν πλέον μόνο η Κούβα, το Ιράν και η Βόρεια Κορέα. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αποδίδει την απόφαση στα βήματα που έχει κάνει η κυβέρνηση της Δαμασκού για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και την απομάκρυνση της χώρας από δίκτυα όπως το ISIS, η Αλ Κάιντα, η Χεζμπολάχ και φιλοϊρανικές οργανώσεις.
Οι αντιδράσεις από Ουάσιγκτον και Δαμασκό
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι «οι ενέργειες αυτές ελήφθησαν σε αναγνώριση των θετικών βημάτων και περαιτέρω δεσμεύσεων της συριακής κυβέρνησης υπό τον πρόεδρο Αχμέντ αλ-Σαράα για την πλήρη αποστασιοποίηση της Συρίας από πράξεις διεθνούς τρομοκρατίας». Σύμφωνα με τον Ρούμπιο, οι αποφάσεις αυτές αίρουν τα τελευταία μεγάλα εμπόδια για ιδιωτικές επενδύσεις και ανοίγουν τον δρόμο για την οικονομική ανάκαμψη και την επανένταξη της Συρίας στη διεθνή οικονομία.
Από την πλευρά της Δαμασκού, ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ αλ-Σιμπάνι δήλωσε στο πρακτορείο Reuters ότι η κυβέρνηση ελπίζει η άρση του «τελευταίου εμποδίου» να επιτρέψει την επανασύνδεση της Συρίας με το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό και οικονομικό σύστημα. «Δεν υπάρχει πλέον κανένα εμπόδιο για επενδύσεις, επιχειρηματικότητα και ανασυγκρότηση της οικονομικής ζωής στη Συρία», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Σύρος υπουργός, τονίζοντας τη σημασία της απόφασης για την ανάκαμψη της συριακής οικονομίας μετά από δεκαετίες απομόνωσης.
Τι σήμαινε ο χαρακτηρισμός και ποιες κυρώσεις παραμένουν
Ο χαρακτηρισμός της Συρίας ως κράτους-χορηγού τρομοκρατίας συνεπαγόταν σοβαρούς περιορισμούς, μεταξύ των οποίων περιορισμοί στην αμερικανική εξωτερική βοήθεια, στις εξαγωγές και πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού, σε ορισμένα αγαθά διπλής χρήσης και στις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές. Η κατάταξη αυτή λειτουργούσε ως ισχυρός αποτρεπτικός παράγοντας για τράπεζες και επενδυτές διεθνώς, ακόμη και μετά την άρση των ευρύτερων κυρώσεων κατά της Συρίας που είχε ανακοινώσει η κυβέρνηση Τραμπ τον Ιούλιο του 2025.
Παρά την άρση του συνολικού καθεστώτος κυρώσεων και τώρα του χαρακτηρισμού τρομοκρατίας, η Ουάσιγκτον διατηρεί στοχευμένες κυρώσεις κατά του πρώην προέδρου Μπασάρ αλ-Άσαντ και των συνεργατών του, καθώς και κατά παραβιαστών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διακινητών ναρκωτικών, θυγατρικών του Ισλαμικού Κράτους και της Αλ Κάιντα, αλλά και ιρανικών οργανώσεων. Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών έχει διευκρινίσει ότι οι αμερικανικοί χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί εξακολουθούν να υπόκεινται σε συγκεκριμένους κανόνες συμμόρφωσης όσον αφορά συναλλαγές που σχετίζονται με τα πρόσωπα και τις οντότητες που παραμένουν υπό κυρώσεις.
