Ο Φινλανδός ειδικός σε θέματα κυβερνοασφάλειας Mikko Hyppönen αποκαλύπτει πώς η στρατηγική της ασφάλειας λόγω αρχαιότητας τον προστάτεψε επί χρόνια από επιθέσεις χάκερ. Αντί για δημοφιλείς υπηρεσίες όπως το Hotmail και το Gmail, ο ίδιος επέλεξε ένα παρωχημένο λογισμικό ηλεκτρονικού ταχυδρομείου με το όνομα Eudora. Η τακτική αυτή, γνωστή και ως «ασφάλεια λόγω αχρηστίας», φαίνεται να λειτουργεί επειδή οι νεότερες γενιές κυβερνοεγκληματιών αγνοούν τα παλαιότερα συστήματα. Το φαινόμενο δεν περιορίζεται μόνο στο προσωπικό επίπεδο, καθώς αντίστοιχη λογική ακολουθεί και η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας της Ιρλανδίας.
Το «Eudora» και η λογική πίσω από την ασφάλεια λόγω αρχαιότητας
Ο Mikko Hyppönen χρησιμοποιούσε το Eudora για χρόνια, ακόμη και αφότου είχε σταματήσει εντελώς η τεχνική του υποστήριξη. «Το χρησιμοποιούσα χρόνια αφότου είχε σταματήσει η τεχνική του υποστήριξη», δηλώνει ο ίδιος, εξηγώντας πως το θεωρούσε «πραγματικά ανώτερο με πολλούς τρόπους» σε σχέση με τις πιο σύγχρονες εναλλακτικές. Αν και το Eudora απείχε πολύ από το να είναι απόλυτα ασφαλές λογισμικό, ο ειδικός συνειδητοποίησε πως οι χάκερ δεν ασχολούνταν καθόλου μαζί του, αφού ο κόσμος είχε μεταπηδήσει μαζικά σε νεότερα εργαλεία αλληλογραφίας.
Αυτό το φαινόμενο ο Mikko Hyppönen το ονομάζει «ασφάλεια λόγω αρχαιότητας», ενώ άλλοι ειδικοί χρησιμοποιούν τον όρο «ασφάλεια λόγω αχρηστίας». Και στις δύο περιπτώσεις, η ιδέα είναι η ίδια: η στήριξη σε μια παλαιότερη τεχνολογία μπορεί, παραδόξως, να αποδειχθεί πιο ασφαλής από μια νεότερη λύση. Ο ίδιος διευκρινίζει πάντως ότι η χρήση πλήρως ενημερωμένου, σύγχρονου λογισμικού παραμένει η καλύτερη δυνατή επιλογή, με εξαίρεση συγκεκριμένες περιπτώσεις όπου η παλαιότερη τεχνολογία προσφέρει πρακτικό πλεονέκτημα. «Η συντριπτική πλειονότητα των εισβολέων είναι εγκληματίες που προσπαθούν να βγάλουν χρήματα και δεν έχει κανένα νόημα για αυτούς να στοχεύουν συστήματα που χρησιμοποιούνται από μόλις 50 άτομα», εξηγεί ο Mikko Hyppönen.
Την ίδια λογική της ασφάλειας λόγω αρχαιότητας φαίνεται να ακολουθεί και η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας της Ιρλανδίας, η οποία αποφάσισε πρόσφατα να διατηρήσει σε λειτουργία τους επίγειους ραδιοφάρους ναυσιπλοΐας. Η απόφαση ελήφθη επειδή το φαινομενικά πιο σύγχρονο δορυφορικό σύστημα εντοπισμού θέσης, το GPS, αποδείχθηκε τα τελευταία χρόνια εξαιρετικά ευάλωτο σε παρεμβολές, γνωστές διεθνώς ως jamming. Έτσι, μια τεχνολογία που θεωρούνταν ξεπερασμένη επιστρέφει ουσιαστικά ως ασπίδα προστασίας απέναντι σε σύγχρονες απειλές.
Το πείραμα του Matt Bishop και το ευρύτερο πλαίσιο
Ο Mikko Hyppönen δεν είναι η μόνη περίπτωση που επιβεβαιώνει αυτή την αρχή. Ο Matt Bishop, επιστήμονας υπολογιστών και ομότιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Ντέιβις, δοκίμασε την ίδια λογική σχεδόν κατά λάθος. Στη δεκαετία του 1990, ο ίδιος μαζί με τους συνεργάτες του έστησαν ένα σύστημα συνδεδεμένο στο διαδίκτυο και το άφησαν σκόπιμα προσβάσιμο, με στόχο να παγιδεύσουν χάκερ και αυτοματοποιημένα bot που θα προσπαθούσαν να το παραβιάσουν. Η τεχνική αυτή είναι ευρέως γνωστή στην έρευνα κυβερνοασφάλειας ως «honeypot», δηλαδή ψηφιακή παγίδα, η οποία στήνεται υπό αυστηρά ελεγχόμενες συνθήκες ώστε να καταγράφει τη συμπεριφορά των επιτιθέμενων.
Η ασφάλεια λόγω αρχαιότητας περιγράφεται πλέον ως ένας αθόρυβος τρόπος επικράτησης απέναντι σε κυβερνοεγκληματίες, χάκερ και εχθρικούς επιτιθέμενους. Η λογική βασίζεται στο γεγονός ότι οι σύγχρονες επιθέσεις σχεδιάζονται συνήθως για να εκμεταλλευτούν ευπάθειες σε ευρέως διαδεδομένα, δημοφιλή συστήματα, ενώ τα παλαιότερα ή σπάνια εργαλεία παραμένουν εκτός ραντάρ. Παράλληλα, το παράδειγμα της Αρχής Πολιτικής Αεροπορίας της Ιρλανδίας δείχνει πως η ίδια αρχή μπορεί να εφαρμοστεί όχι μόνο σε ατομικό επίπεδο, αλλά και σε κρίσιμες υποδομές, όπου η αξιοπιστία και η σταθερότητα έχουν μεγαλύτερη βαρύτητα από τη νεωτερικότητα μιας τεχνολογίας.
