Μια ιστορία που έκανε τον γύρο του κόσμου έλαβε απρόσμενη τροπή στο Περού, όταν αποδείχθηκε ότι ο αυτόχθονας ηγέτης που είχε καταγγελθεί ως θύμα δολοφονίας είναι στην πραγματικότητα ζωντανός. Ο Αμέρικο Πασκουάλ, επικεφαλής της κοινότητας των Ασένινκα στην περουβιανή Αμαζονία, εμφανίστηκε την Τετάρτη σε βίντεο που μετέδωσε η δημόσια τηλεόραση της χώρας, διαψεύδοντας ο ίδιος τις πληροφορίες περί θανάτου του. Η οργάνωση αυτοχθόνων που είχε αρχικά ανακοινώσει τη δολοφονία του αναγκάστηκε να ανακαλέσει δημόσια τη δήλωσή της, αφού διαπιστώθηκε ότι ο 57χρονος ηγέτης βρίσκεται εν ζωή μαζί με την οικογένειά του.
Διαβάστε επίσης: Ο ηγέτης των Ασενίνκα στο Περού βρέθηκε τελικά ζωντανός
Η καταγγελία για δολοφονία και η ανασκευή της
Η οργάνωση ORAU, η οποία συσπειρώνει περίπου 20 οργανώσεις αυτόχθονων φυλών της περουβιανής Αμαζονίας, είχε ανακοινώσει την Τρίτη ότι ο Αμέρικο Πασκουάλ είχε χτυπηθεί από σφαίρες κατά τη διάρκεια επεισοδίου στο έδαφος της κοινότητάς του. Σύμφωνα με την αρχική καταγγελία, το περιστατικό σημειώθηκε με «τρίτους» ενώ ο ηγέτης έκανε περιπολία προκειμένου να διασφαλίσει την ασφάλεια της περιοχής. Η φερόμενη δολοφονία τοποθετήθηκε χρονικά την Κυριακή, στην απομακρυσμένη περιοχή Γιουρούα, στον ανατολικό νομό Ουκαγιάλι, μια ζώνη όπου δραστηριοποιούνται αρκετές αυτόχθονες κοινότητες υπερασπιστών του δάσους.
Ωστόσο, η κατάσταση άλλαξε ριζικά την Τετάρτη, όταν η ORAU ανακάλεσε πλήρως την αρχική της ανακοίνωση. Η ανατροπή ήρθε αφού δημοσιοποιήθηκε βίντεο στο οποίο ο ίδιος ο Πασκουάλ εμφανίζεται ζωντανός και μιλάει από το σπίτι του. «Λένε ότι είμαι νεκρός, αλλά είμαι εδώ, ήρεμος, στο σπίτι μου», δήλωσε ο ίδιος στις κάμερες της περουβιανής δημόσιας τηλεόρασης. Η οργάνωση επιβεβαίωσε στη συνέχεια με ανακοίνωσή της ότι «ο αδελφός μας Αμέρικο Πασκουάλ είναι ζωντανός και βρίσκεται μαζί με την οικογένειά του αυτή τη στιγμή». Για να επιβεβαιωθεί οριστικά η πληροφορία, ομάδα αυτοχθόνων μετέβη επιτόπου στην απομακρυσμένη περιοχή Γιουρούα, όπου διαπίστωσε ότι ο ηγέτης της φυλής βρίσκεται πράγματι στη ζωή και σε καλή κατάσταση.
Αντιδράσεις και το ευρύτερο πλαίσιο των απειλών στην Αμαζονία
Η αρχική καταγγελία είχε προκαλέσει άμεσες αντιδράσεις σε θεσμικό επίπεδο, με το περουβιανό υπουργείο Πολιτισμού να καταδικάσει δημόσια τη φερόμενη δολοφονία μέσω αναρτήσεων σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Μετά την ανασκευή της είδησης και την επιβεβαίωση ότι ο αυτόχθονας ηγέτης είναι ζωντανός, το υπουργείο διέγραψε το σχετικό μήνυμά του από τους λογαριασμούς του. Η ORAU, από την πλευρά της, δεν έδωσε περαιτέρω διευκρινίσεις σχετικά με το πώς προέκυψε η αρχική, εσφαλμένη πληροφορία περί θανάτου του ηγέτη της κοινότητας των Ασένινκα.
Το περιστατικό αναδεικνύει το ευρύτερο κλίμα ανασφάλειας που επικρατεί σε τομείς της περουβιανής επικράτειας που διαρρέει ο Αμαζόνιος. Οι απειλές εναντίον ηγετών αυτοχθόνων κοινοτήτων που καταγγέλλουν την αποψίλωση δασών ή την παράνομη εκμετάλλευση δασικών εκτάσεων έχουν καταστεί ανησυχητικά συχνές τα τελευταία χρόνια. Σύμφωνα με στοιχεία της ΜΚΟ Global Witness, από το 2012 έως το 2024 έχουν δολοφονηθεί τουλάχιστον 62 υπερασπιστές του περιβάλλοντος στο Περού, εκ των οποίων οι 35 -δηλαδή περισσότεροι από τους μισούς- ανήκαν σε αυτόχθονες λαούς. Το γεγονός ότι μια αναφορά δολοφονίας διαδόθηκε τόσο γρήγορα, τόσο σε τοπικό όσο και σε διεθνές επίπεδο, πριν επιβεβαιωθεί επιτόπου, αντανακλά τον βαθμό ανασφάλειας που βιώνουν καθημερινά οι κοινότητες που ζουν και δραστηριοποιούνται στην περιοχή του Αμαζονίου.
