Την ώρα που τα ασιατικά λιμάνια συνεχίζουν να κυριαρχούν στη διακίνηση εμπορευματοκιβωτίων παγκοσμίως, τα μεγάλα λιμάνια του Αραβικού Κόλπου μετρούν τεράστιες απώλειες εξαιτίας της σύγκρουσης ΗΠΑ και Ιράν για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ. Η διέλευση στην είσοδο του Κόλπου έχει διαταραχθεί σοβαρά από τον Μάρτιο, με αποτέλεσμα λιμάνια όπως το Τζεμπέλ Άλι του Ντουμπάι και το Χαλίφα του Άμπου Ντάμπι να καταγράφουν πτώση όγκου που ξεπερνά το 50% μέσα στο πρώτο εξάμηνο του έτους. Τα στοιχεία προέρχονται από την εταιρεία ανάλυσης Alphaliner, η οποία καταγράφει κάθε τρίμηνο την παγκόσμια κατάταξη λιμανιών containers.
Διαβάστε επίσης: Νέα επίθεση σε δεξαμενόπλοιο στα Στενά του Ορμούζ
Η κατάρρευση στα λιμάνια του Κόλπου
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Alphaliner, στην πρώτη δεκάδα λιμανιών με τη μεγαλύτερη διακίνηση containers βρίσκονται εννέα ασιατικά λιμάνια. Η Σαγκάη κρατάει άνετα την πρώτη θέση, ενώ το επίσης κινεζικό Ζουσάν ξεπέρασε τη Σιγκαπούρη και ανέβηκε στη δεύτερη θέση. Μοναδικό δυτικό λιμάνι στην πρώτη δεκάδα παραμένει το Λος Άντζελες, στην ένατη θέση. Ακολουθούν τα κινεζικά Σεντζέν, Τσινγκτάο, Γκουανγκτζόου και Τιαντζίν, το Μπουσάν της Κορέας, ενώ τη δεκάδα κλείνει το Κελάνγκ της Μαλαισίας.
Η διατάραξη στα Στενά του Ορμούζ οδήγησε σε σχεδόν πλήρη αναστολή της διέλευσης από τον Μάρτιο, με μια μερική και ασταθή επανεκκίνηση τον Ιούνιο. Το αποτέλεσμα ήταν βύθιση άνω του 90% στον όγκο του λιμανιού Τζεμπέλ Άλι στο Ντουμπάι. Η διακίνηση περιορίστηκε στα 374.000 TEU το δεύτερο τρίμηνο, ενώ το πρώτο τρίμηνο είχε ήδη καταγράψει πτώση 23%. Συνολικά, το μεγαλύτερο λιμάνι του Αραβικού Κόλπου διακίνησε μόλις 3,14 εκατομμύρια TEU στο πρώτο εξάμηνο, έναντι 7,77 εκατομμυρίων TEU έναν χρόνο νωρίτερα. Η πτώση αυτή έριξε το Τζεμπέλ Άλι από την πρώτη δεκάδα παγκοσμίως στην 32η θέση.
Ανάλογη εικόνα καταγράφεται και στο λιμάνι Χαλίφα του Άμπου Ντάμπι. Ο διαχειριστής, η εταιρεία AD Ports, δεν δημοσίευσε επίσημα στοιχεία για τον όγκο διακίνησης. Ωστόσο, βάσει των ευρύτερων αποτελεσμάτων του ομίλου, η Alphaliner εκτιμά ότι η διακίνηση μειώθηκε κατά τουλάχιστον 50%. Έτσι, το Χαλίφα βρέθηκε εκτός των 50 μεγαλύτερων λιμανιών του κόσμου, ενώ έναν χρόνο πριν κατείχε την 32η θέση. Η αντιστροφή είναι ακόμη πιο έντονη αν αναλογιστεί κανείς ότι πέρυσι το λιμάνι είχε καταγράψει ετήσια αύξηση 21,4%, διεκδικώντας θέση ανάμεσα στα 30 μεγαλύτερα λιμάνια παγκοσμίως.
Η κινεζική κυριαρχία και η παγκόσμια εικόνα
Παράλληλα με την κρίση στον Κόλπο, το παγκόσμιο εμπόριο containers αυξήθηκε κατά 5,2% σε ετήσια βάση το πρώτο εξάμηνο, σύμφωνα με την Alphaliner. Περίπου το 33% των λιμανιών ξεπέρασε αυτόν τον μέσο όρο ανάπτυξης, με τα περισσότερα από αυτά να είναι κινεζικά. Χάρη στην ισχυρή αύξηση των εξαγωγών υψηλής τεχνολογίας και μεταποιημένων προϊόντων, καθώς και σε μια στρατηγική διαφοροποίησης αγορών, ο συνολικός όγκος στα κινεζικά λιμάνια έφθασε τα 161,1 εκατομμύρια TEU, σημειώνοντας άνοδο 5,8% και νέο εξαμηνιαίο ρεκόρ.
Την ίδια περίοδο, οι κινεζικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 4%. Η Κίνα ανέφερε επίσης σημαντική άνοδο της ζήτησης από άλλες περιοχές, με την Αφρική να καταγράφει αύξηση 30%, τη Λατινική Αμερική 14% και τη Νοτιοανατολική Ασία 9%. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το λιμάνι Ζουσάν, το δεύτερο μεγαλύτερο της Κίνας, το οποίο ανέφερε όγκο 22,9 εκατομμυρίων TEU, αυξημένο κατά 8,8% σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του 2025. Η επίδοση αυτή επέτρεψε στο Ζουσάν να ξεπεράσει για πρώτη φορά τη Σιγκαπούρη στην παγκόσμια κατάταξη. Στο ίδιο διάστημα, στο τμήμα Τζιντάνγκ του Ζουσάν ολοκληρώθηκε η Φάση ΙΙ της επέκτασής του, ενισχύοντας περαιτέρω τη δυναμικότητα του λιμανιού.
Η αντίθεση ανάμεσα στην κινεζική άνοδο και την κατάρρευση των λιμανιών του Αραβικού Κόλπου αναδεικνύει το πόσο ευάλωτη παραμένει η ναυτιλιακή βιομηχανία σε γεωπολιτικές κρίσεις. Η ένταση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, βασικό πέρασμα για το πετρέλαιο και το εμπόριο προς και από τον Αραβικό Κόλπο, έχει ανατρέψει τον χάρτη της παγκόσμιας ναυτιλίας μέσα σε λίγους μήνες. Λιμάνια που πριν από έναν χρόνο διεκδικούσαν θέση στην παγκόσμια κορυφή βρίσκονται πλέον εκτός των 30 και των 50 πρώτων αντίστοιχα, ενώ τα ασιατικά λιμάνια ενισχύουν ακόμη περισσότερο την κυριαρχία τους στη διεθνή διακίνηση εμπορευματοκιβωτίων.
