Η Αθήνα βάζει κόκκινη γραμμή στην πόντιση καλωδίου που σχεδιάζεται να διέλθει από την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, θέτοντας ως προϋπόθεση την τήρηση συγκεκριμένης διαδικασίας απέναντι στην Τουρκία. Η ελληνική πλευρά έχει συμφωνήσει με το Παρίσι πως η Άγκυρα δεν θα ερωτηθεί για το έργο, παρά μόνο θα ενημερωθεί μέσω των προβλεπόμενων διεθνών διαδικασιών. Το ζήτημα αναδεικνύεται σε μια περίοδο αυξημένης διπλωματικής κινητικότητας στο Αιγαίο, με την Αθήνα να προχωρά παράλληλα σε διάβημα προς την Άγκυρα για τα θαλάσσια πάρκα και να εξετάζει το ενδεχόμενο ταξιδιού του πρωθυπουργού στη γαλλική πρωτεύουσα μετά τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Η υπόθεση της πόντισης καλωδίου συνδέεται έτσι με ένα ευρύτερο πλέγμα ελληνοτουρκικών και ελληνογαλλικών σχέσεων.
Ενημέρωση, όχι άδεια: η ελληνική γραμμή
Ο πυρήνας της ελληνικής θέσης συνοψίζεται στη φράση «ενημέρωση, όχι άδεια», η οποία αποτυπώνει ξεκάθαρα τη στάση που έχει υιοθετήσει η Αθήνα απέναντι στην Άγκυρα για το συγκεκριμένο έργο. Οι Γάλλοι, που έχουν την ευθύνη υλοποίησης της πόντισης, δεν πρόκειται να ζητήσουν τη σύμφωνη γνώμη της Τουρκίας, αλλά θα περιοριστούν σε μια τυπική ενημέρωση, όπως προβλέπεται από τη σχετική διαδικασία. Η διάκριση αυτή δεν είναι τυπική, καθώς η άδεια θα σήμαινε αναγνώριση δικαιώματος παρέμβασης της Άγκυρας, ενώ η απλή ενημέρωση διατηρεί τον έλεγχο της διαδικασίας στα χέρια της Αθήνας και του Παρισιού.
Για τον σκοπό αυτό, ετοιμάζεται η απαραίτητη ελληνική NAVTEX, η ναυτική ειδοποίηση προς ναυτιλλομένους που χρησιμοποιείται διεθνώς για να γνωστοποιούνται εργασίες όπως η πόντιση καλωδίου σε θαλάσσιες περιοχές. Η έκδοση της NAVTEX αναμένεται να αποτελέσει το επίσημο εργαλείο μέσω του οποίου η Τουρκία θα λάβει γνώση του έργου, χωρίς αυτό να ισοδυναμεί με διαπραγμάτευση ή αίτημα έγκρισης. Το τι ακριβώς συμφωνήθηκε μεταξύ Αθήνας και Παρισιού παραμένει στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, καθώς πρόκειται για συνεννόηση που καθορίζει τον τρόπο διαχείρισης ενός ζητήματος με ευρύτερες γεωπολιτικές προεκτάσεις για την περιοχή.
Ένταση στο Αιγαίο και ελληνικό διάβημα στην Άγκυρα
Παράλληλα με το ζήτημα του καλωδίου, η ελληνική διπλωματία έχει προχωρήσει σε διάβημα προς την Άγκυρα σχετικά με τα θαλάσσια πάρκα, μια ακόμη πτυχή των ελληνοτουρκικών σχέσεων που βρίσκεται σε εξέλιξη το τελευταίο διάστημα. Το διάβημα αυτό εντάσσεται στο ίδιο πλαίσιο διεκδίκησης κυριαρχικών δικαιωμάτων που χαρακτηρίζει και τη στάση της Αθήνας απέναντι στην πόντιση καλωδίου, δείχνοντας μια συνολική, συντονισμένη γραμμή σε περισσότερα του ενός μέτωπα.
Το κλίμα στο Αιγαίο παραμένει φορτισμένο, όπως καταδεικνύει και το περιστατικό αναχαίτισης τουρκικού drone ανάμεσα στη Σαμοθράκη και τη Λήμνο, γεγονός που καταγράφεται ως ακόμη ένα επεισόδιο στη σειρά των εντάσεων που παρακολουθεί στενά η ελληνική πλευρά. Η συγκυρία αυτή προσδίδει ιδιαίτερο βάρος στον τρόπο με τον οποίο η Αθήνα διαχειρίζεται το ζήτημα της πόντισης καλωδίου, καθώς κάθε κίνηση εξετάζεται υπό το πρίσμα της ευρύτερης ελληνοτουρκικής σχέσης και των ισορροπιών στην περιοχή.
Τι ακολουθεί
Στο προσεχές διάστημα, ανοιχτό παραμένει το ενδεχόμενο ο πρωθυπουργός να μεταβεί στο Παρίσι μετά την ολοκλήρωση της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, μια επίσκεψη που θα μπορούσε να αποτελέσει την ευκαιρία για περαιτέρω συνεννόηση Αθήνας και Παρισιού πάνω στο έργο της πόντισης καλωδίου και στις υπόλοιπες εκκρεμότητες της διμερούς ατζέντας. Μέχρι τότε, η προετοιμασία της NAVTEX και η παρακολούθηση των εξελίξεων στο Αιγαίο αναμένεται να παραμείνουν στο επίκεντρο της ελληνικής διπλωματίας.
