Το ακροδεξιό κόμμα Alternative für Deutschland (AfD) βρίσκεται μπροστά ενόψει των εκλογών της 6ης Σεπτεμβρίου στο κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ, στην ανατολική Γερμανία, με τις δημοσκοπήσεις να του δίνουν ξεκάθαρο προβάδισμα έναντι όλων των αντιπάλων του. Αν επιβεβαιωθεί η τάση αυτή, η άνοδος του AfD θα σηματοδοτήσει κάτι που δεν έχει συμβεί από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, καθώς ένα κόμμα που η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Προστασίας του Συντάγματος χαρακτηρίζει επίσημα «εξτρεμιστικό» και «απειλή για τη δημοκρατική τάξη» βρίσκεται σε θέση να αναλάβει την κυβέρνηση ενός γερμανικού κρατιδίου. Η δημοσκόπηση του ZDF-Politbarometer, που δημοσιεύθηκε στις 28 Αυγούστου, δίνει στο κόμμα ποσοστό 40%, ενώ επικρατέστερος υποψήφιος πρωθυπουργός εμφανίζεται ο 35χρονος Ούλριχ Ζίγκμουντ.
Τι δείχνουν οι δημοσκοπήσεις
Η πολιτική συζήτηση στη Γερμανία επικεντρώνεται στο ενδεχόμενο αυτής της πρωτοφανούς ανατροπής. Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση του ZDF-Politbarometer, το Χριστιανοδημοκρατικό CDU ακολουθεί με 23%, η Αριστερά (Die Linke) καταγράφει 13%, το SPD βρίσκεται στο 9% και οι Πράσινοι στο 6%. Η Σαξονία-Άνχαλτ είναι ένα από τα φτωχότερα και λιγότερο πυκνοκατοικημένα κρατίδια της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας, με λίγο πάνω από 2 εκατομμύρια κατοίκους, όμως το αποτέλεσμα της 6ης Σεπτεμβρίου αναμένεται να έχει βαρύτητα πολύ πέρα από τα σύνορά του. Η τάση δεν περιορίζεται στο συγκεκριμένο κρατίδιο, καθώς σε ομοσπονδιακό επίπεδο το AfD βρίσκεται στο 28%, ξεπερνώντας την Ένωση CDU/CSU του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς, η οποία καταγράφει 22%, ενώ το SPD υποχωρεί στο 12%.
Ο Ούλριχ Ζίγκμουντ και η σκιά του εξτρεμισμού
Το πρόσωπο πίσω από την άνοδο του AfD είναι ο Ούλριχ Ζίγκμουντ, ο οποίος παρουσιάζεται ως ο επικρατέστερος υποψήφιος πρωθυπουργός του κρατιδίου. Ο 35χρονος πολιτικός διαφοροποιείται από την παραδοσιακή εικόνα της ριζοσπαστικής Ακροδεξιάς, καθώς επιδιώκει να εμφανίζεται ως τηλεοπτικός αστέρας και ως ο άνθρωπος της διπλανής πόρτας, ευαίσθητος στα καθημερινά προβλήματα των πολιτών. Στις δημόσιες ομιλίες του αποφεύγει τους πιο βίαιους τόνους του εξτρεμιστικού ρεπερτορίου, προτιμώντας απλά συνθήματα και διαρκή παρουσία στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πίσω από αυτή τη μετριοπαθή πρόσοψη, ωστόσο, η πολιτική του διαδρομή αφηγείται διαφορετική ιστορία, αφού τον Νοέμβριο του 2023 ο Ζίγκμουντ συγκαταλεγόταν μεταξύ των συμμετεχόντων στην αμφιλεγόμενη μυστική συνάντηση στο Πότσνταμ, όπου ακροδεξιοί και νεοναζί συζήτησαν σχέδια για μαζικό «επαναπατρισμό» μεταναστών.
Αντιδράσεις και πλαίσιο
Η πιθανή νίκη του AfD ερμηνεύεται από Γερμανούς δημοσιογράφους ως απόδειξη ότι η στρατηγική πολιτικού και μιντιακού αποκλεισμού της Ακροδεξιάς δεν απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Αντίθετα, φαίνεται να ενίσχυσε περαιτέρω το κόμμα, το οποίο βρίσκεται πλέον σταθερά στην κορυφή τόσο των τοπικών όσο και των εθνικών δημοσκοπήσεων. Η Ανατολική Γερμανία έχει μετατραπεί σε εδραιωμένο προπύργιο για το AfD, με την υποστήριξη να παραμένει σταθερά πάνω από τον εθνικό μέσο όρο, ενώ περίπου τρεις στους δέκα Γερμανούς ψηφοφόρους δηλώνουν πρόθυμοι να στηρίξουν το ακροδεξιό κόμμα σε ομοσπονδιακό επίπεδο. Η εξέλιξη αυτή θέτει σε δύσκολη θέση τόσο το CDU/CSU του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς όσο και το SPD, τα οποία βλέπουν τα ποσοστά τους να συρρικνώνονται διαρκώς απέναντι στην ανοδική πορεία της Ακροδεξιάς.
Τι ακολουθεί
Η ψηφοφορία της 6ης Σεπτεμβρίου στη Σαξονία-Άνχαλτ αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την πορεία της γερμανικής πολιτικής σκηνής τους επόμενους μήνες. Εάν το AfD καταφέρει να εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία και να αναλάβει την κυβέρνηση του κρατιδίου, η άνοδος του AfD θα αποτελέσει προηγούμενο που κανένα άλλο ακροδεξιό κόμμα δεν έχει καταφέρει να δημιουργήσει στη Γερμανία μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, με πιθανές επιπτώσεις στη διαμόρφωση συμμαχιών ενόψει και των επόμενων ομοσπονδιακών εκλογών.
