Η γερμανική BioNTech ανακοίνωσε τον πρόωρο τερματισμό κλινικής δοκιμής μέσου σταδίου για ένα πειραματικό αντικαρκινικό εμβόλιο mRNA, αφού ανεξάρτητη επιτροπή έκρινε ότι η θεραπεία είναι απίθανο να παρατείνει τη ζωή των ασθενών. Η δοκιμή αφορούσε ασθενείς με καρκίνο του παχέος εντέρου και του ορθού. Η απόφαση έρχεται μόλις λίγες ημέρες αφότου η ανταγωνίστρια Moderna ανακοίνωσε ενθαρρυντικά αποτελέσματα για αντίστοιχο εμβόλιο κατά του μελανώματος. Η εξέλιξη αναμένεται να επηρεάσει τις προσδοκίες γύρω από τα εμβόλια mRNA στη θεραπεία του καρκίνου.
Πρόωρος τερματισμός της κλινικής δοκιμής
Το πειραματικό σκεύασμα, γνωστό με την ονομασία αυτογενής σεβουμεράνη, δοκιμαζόταν ως ανοσοθεραπεία σε ασθενείς υψηλού κινδύνου με καρκίνο του παχέος εντέρου ενδιάμεσου σταδίου. Οι συγκεκριμένοι ασθενείς είχαν ήδη υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση, ωστόσο εξακολουθούσαν να έχουν ίχνη καρκινικού DNA στο αίμα τους. Στόχος της δοκιμής ήταν να διαπιστωθεί αν το εμβόλιο μπορούσε να αποτρέψει την υποτροπή της νόσου, όταν χορηγούνταν ως μονοθεραπεία μετά την εγχείρηση και έπειτα από τρεις μήνες χημειοθεραπείας, σε σύγκριση με την καθιερωμένη πρακτική της απλής παρακολούθησης. Η επιτροπή που είχε την εποπτεία της ασφάλειας και της ακεραιότητας της μελέτης εντόπισε μια «αριθμητική ανισορροπία» στη συνολική επιβίωση ανάμεσα στις ομάδες ασθενών που συμμετείχαν. Με βάση αυτό το εύρημα, έκρινε ότι η συνέχιση της δοκιμής δεν επρόκειτο να αποδείξει την αποτελεσματικότητα του εμβολίου.
Σύμφωνα με το Reuters, αναλυτές εκτίμησαν ότι η αναφερόμενη «αριθμητική ανισορροπία» πιθανότατα υποδηλώνει περισσότερους θανάτους στην ομάδα που έλαβε το εμβόλιο σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Η BioNTech συνεργάζεται για την ανάπτυξη του σκευάσματος με τη Genentech, θυγατρική της Roche. Η εταιρεία διευκρίνισε ότι ο τερματισμός αυτής της συγκεκριμένης δοκιμής δεν επηρεάζει άλλη μελέτη που βρίσκεται σε εξέλιξη για ασθενείς με καρκίνο του παγκρέατος, τα αποτελέσματα της οποίας αναμένονται το 2031. Η ίδια η BioNTech δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό σχετικά με την εξέλιξη.
Αντίθεση με τα αποτελέσματα της Moderna
Η αποτυχία της δοκιμής της BioNTech έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τα πρόσφατα νέα από την Moderna, η οποία ανακοίνωσε ότι το δικό της εμβόλιο mRNA μειώνει στο μισό την πιθανότητα επανεμφάνισης του μελανώματος, όταν συνδυάζεται με ανοσοθεραπεία της MSD, γνωστής ως Merck στη Βόρεια Αμερική. Η ανακοίνωση της Moderna είχε ενισχύσει σημαντικά τις προσδοκίες για τα αντικαρκινικά εμβόλια mRNA, οδηγώντας μάλιστα σε άνοδο της μετοχής της BioNTech κατά 20% την ίδια ημέρα. Ο πρόωρος τερματισμός της δικής της δοκιμής έρχεται λοιπόν να αντιστρέψει εν μέρει αυτό το κλίμα αισιοδοξίας.
Αναλυτές που σχολίασαν την εξέλιξη ανέφεραν ότι η αποτυχία αποτελεί αρνητικό δείγμα για τα εμβόλια mRNA που στοχεύουν τους λεγόμενους «ψυχρούς» όγκους, δηλαδή τύπους καρκίνου με περιορισμένη ανταπόκριση στην ανοσοθεραπεία, όπως ο καρκίνος του παχέος εντέρου. Το γεγονός ότι η μία εταιρεία πέτυχε θετικά αποτελέσματα σε μελάνωμα, ενώ η άλλη απέτυχε σε καρκίνο του παχέος εντέρου, δείχνει ότι η αποτελεσματικότητα αυτής της τεχνολογίας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τύπο του όγκου. Παράλληλα, η μελέτη για τον καρκίνο του παγκρέατος παραμένει ενεργή, με τα αποτελέσματά της να αναμένονται σε αρκετά χρόνια από τώρα, γεγονός που κρατά ανοιχτό το ενδεχόμενο θετικών εξελίξεων στο μέλλον για άλλες μορφές της νόσου.
