Η τηλεματική του ΟΑΣΑ παρέμεινε εκτός λειτουργίας για τέσσερις ημέρες, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα στην ενημέρωση επιβατών σε λεωφορεία και τρόλεϊ της Αττικής. Το σύστημα κατέρρευσε τα ξημερώματα της Πέμπτης 27 Αυγούστου, με τον Οργανισμό Αστικών Συγκοινωνιών Αθηνών να ανακοινώνει την ίδια ημέρα την προσωρινή διακοπή λειτουργίας του, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζει την αιτία της βλάβης. Ο Τομέας Υποδομών και Μεταφορών της ΕΛ.Α.Σ. εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία θέτει σειρά ερωτημάτων προς τη διοίκηση του Οργανισμού, ζητώντας τεκμηριωμένες απαντήσεις για τα αίτια και τη διαχείριση του προβλήματος.
Τέσσερις ημέρες εκτός λειτουργίας η τηλεματική
Η κατάρρευση του συστήματος σημειώθηκε τα ξημερώματα της Πέμπτης 27 Αυγούστου και κράτησε συνολικά τέσσερις ημέρες. Περίπου 1.000 «έξυπνες» στάσεις λεωφορείων και τρόλεϊ σε όλη την Αττική έπαψαν να παρέχουν πληροφορίες άφιξης σε πραγματικό χρόνο. Παράλληλα, αντίστοιχα προβλήματα καταγράφηκαν και στην ενημέρωση του επιβατικού κοινού μέσω της αντίστοιχης εφαρμογής για κινητά τηλέφωνα. Χιλιάδες επιβάτες, ανάμεσά τους και ξένοι επισκέπτες της Αθήνας, βρέθηκαν να περιμένουν στις στάσεις χωρίς να γνωρίζουν αν το επόμενο λεωφορείο ή τρόλεϊ θα ερχόταν σε δύο, δέκα ή είκοσι λεπτά.
Ο ΟΑΣΑ ανακοίνωσε στις 27 Αυγούστου ότι το σύστημα τηλεματικής τέθηκε προσωρινά εκτός λειτουργίας, χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει την αιτία της βλάβης. Η απουσία επίσημης εξήγησης για τα αίτια της διακοπής άφησε ανοιχτό το ερώτημα για το αν επρόκειτο για τεχνική αστοχία ή για κάτι σοβαρότερο, με τον Τομέα Υποδομών και Μεταφορών της ΕΛ.Α.Σ. να προχωρά στη συνέχεια σε δημόσια ανακοίνωση με σειρά ερωτημάτων.
Ερωτήματα για τη διοικητική ετοιμότητα του Οργανισμού
Στην ανακοίνωσή του, ο Τομέας Υποδομών και Μεταφορών της ΕΛ.Α.Σ. τονίζει ότι η πολυήμερη διακοπή «δεν αποτελεί μια απλή δυσλειτουργία εφαρμογής», αλλά αφορά κρίσιμη ψηφιακή υποδομή των δημόσιων συγκοινωνιών της Αττικής, η οποία υποστηρίζει τόσο την πληροφόρηση των επιβατών όσο και την παρακολούθηση, εποπτεία και διαχείριση του συγκοινωνιακού έργου. «Κανείς δεν επιχαίρει για αστοχίες τέτοιας έκτασης», αναφέρεται χαρακτηριστικά, με τον φορέα να προσθέτει πως ζητούμενο είναι τέτοια περιστατικά να αποφεύγονται και, όταν συμβαίνουν, να αποκαθίστανται γρήγορα με τη μικρότερη δυνατή επίπτωση στους πολίτες. Όπως επισημαίνεται, η διοίκηση ενός οργανισμού κρίνεται από την ικανότητά της να προλαβαίνει, να διαχειρίζεται και να αποκαθιστά τέτοιου είδους συμβάντα, ενώ όταν η διάρκεια ή η σοβαρότητα ενός προβλήματος ξεπερνά το εύλογο, τα ερωτήματα δεν αφορούν πλέον μόνο το τεχνικό σκέλος αλλά και τη διοικητική οργάνωση και την επιχειρησιακή ετοιμότητα του φορέα.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στη χρονική συγκυρία του συμβάντος. Η αρχική Σύμβαση Σύμπραξης για την τηλεματική είχε γνωστή ημερομηνία λήξης την 30ή Ιουνίου 2026, οπότε το σύστημα προβλεπόταν να μεταβιβαστεί στον ΟΑΣΑ ή σε τρίτο φορέα που θα υπεδείκνυε ο Οργανισμός. Η ΕΛ.Α.Σ. υπογραμμίζει ότι η λήξη της σύμβασης δεν μπορεί να θεωρηθεί αιφνιδιασμός, καθώς από τον Οκτώβριο του 2024 είχε οριστεί εξωτερικός σύμβουλος για την προετοιμασία της μετάβασης, ενώ μέσα στο 2025 προκηρύχθηκαν ειδικές υπηρεσίες Τεχνικού Συμβούλου Τηλεματικής. Μεταξύ των παραδοτέων που είχαν προβλεφθεί ήταν η αποτύπωση της τεχνικής κατάστασης του συστήματος, ο τελικός τεχνικός έλεγχος και η καταγραφή των εκκρεμών εργασιών. Το ερώτημα που θέτει ο φορέας είναι γιατί μια μετάβαση που σχεδιαζόταν επί μακρόν δεν εξασφάλισε τελικά την αδιάλειπτη και ανθεκτική λειτουργία του συστήματος.
Στην ανακοίνωση γίνεται αναφορά και στον νέο διαγωνισμό για το σύστημα τηλεματικής, ο οποίος θέτει συγκεκριμένες απαιτήσεις επιχειρησιακής ανθεκτικότητας. Προβλέπεται Σχέδιο Επιχειρησιακής Συνέχειας (BCP) για τη συνέχιση λειτουργίας κρίσιμων υπηρεσιών σε περίπτωση σοβαρής αστοχίας, καθώς και Σχέδιο Ανάκαμψης από Καταστροφή (DRP) για την τεχνική επαναφορά συστημάτων και δεδομένων. Ο διαγωνισμός ορίζει επίσης τον Στόχο Σημείου Ανάκτησης (RPO), που καθορίζει τη μέγιστη αποδεκτή απώλεια δεδομένων, και τον Στόχο Χρόνου Ανάκαμψης (RTO), που προσδιορίζει τον μέγιστο αποδεκτό χρόνο αποκατάστασης μιας κρίσιμης λειτουργίας, ενώ απαιτούνται ακόμη εφεδρικοί εξυπηρετητές και πραγματικές δοκιμές αποκατάστασης. Παράλληλα, η ΕΛ.Α.Σ. διευκρινίζει ότι δεν υιοθετεί ανεπιβεβαίωτα σενάρια περί κυβερνοεπίθεσης για την κατάρρευση του συστήματος, ζητώντας όμως να τεκμηριωθεί επίσημα αν επρόκειτο για περιστατικό κυβερνοασφάλειας.
