Το Ισραήλ απείλησε τη Βρετανία με άμεσα αντίποινα, αν το Λονδίνο προχωρήσει σε κυρώσεις εξαιτίας της επέκτασης των οικισμών εποίκων στη Δυτική Όχθη. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ, Γκίντεον Σάαρ, μίλησε ανοιχτά για αντίδραση προς τη Βρετανία, λίγες ώρες αφότου ο Βρετανός ομόλογός του, Εντ Μίλιμπαντ, δεσμεύτηκε για νέο πακέτο μέτρων κατά των οικισμών εποίκων. Η αντιπαράθεση κλιμακώθηκε μέσα σε μία ημέρα, με το Τελ Αβίβ να προειδοποιεί ότι διαθέτει «εργαλεία» απάντησης. Στο επίκεντρο βρίσκεται η κατεχόμενη Δυτική Όχθη, όπου ζουν περίπου τρία εκατομμύρια Παλαιστίνιοι δίπλα σε πάνω από 500.000 Ισραηλινούς εποίκους.
Η κλιμάκωση της κρίσης
Ο Γκίντεον Σάαρ δήλωσε στον ισραηλινό ειδησεογραφικό οργανισμό Ynet ότι «εάν η Βρετανία ενεργήσει κατά του Κράτους του Ισραήλ, το Κράτος του Ισραήλ θα ενεργήσει κατά της Βρετανίας». Ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών πρόσθεσε πως «η περίοδος που οι άνθρωποι ενεργούν κατά του Κράτους του Ισραήλ και το Κράτος του Ισραήλ δεν αντιδρά έχει τελειώσει», χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει ποια συγκεκριμένα μέτρα εξετάζει η κυβέρνησή του. Η δήλωση ήρθε ως απάντηση στην ομιλία του Εντ Μίλιμπαντ στη Βουλή των Κοινοτήτων, όπου ο Βρετανός υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε «απολύτως φρικιαστικές» τις επιθέσεις εποίκων εναντίον Παλαιστινίων και ανακοίνωσε ότι το Λονδίνο θα παρουσιάσει «πλήρες πακέτο μέτρων» τις επόμενες εβδομάδες.
Αφορμή για τη νέα ένταση αποτέλεσε το πρόγραμμα Ε1, το σχέδιο κατασκευής περίπου 1.200 κατοικιών ανατολικά της Ιερουσαλήμ, το οποίο, σύμφωνα με τη Βρετανία, «διαιρεί» εδαφικά τη Δυτική Όχθη και πλήττει την προοπτική λύσης δύο κρατών. Ο Μίλιμπαντ το χαρακτήρισε ευθέως ως παραβίαση «κόκκινης γραμμής» και τόνισε ότι η κυβέρνησή του δεν πρόκειται να παραμείνει αδρανής απέναντι στην κατάρρευση αυτής της προοπτικής. Ο υφυπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας, Στίβεν Ντόουτι, άφησε παράλληλα να εννοηθεί ότι εξετάζεται απαγόρευση εμπορικών συναλλαγών με τους οικισμούς εποίκων, τους οποίους ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών θεωρεί παράνομους βάσει του διεθνούς δικαίου.
Οι θέσεις Λονδίνου και Τελ Αβίβ
Ο Εντ Μίλιμπαντ, απαντώντας σε ερώτηση βουλευτή για τις προθέσεις της βρετανικής κυβέρνησης, ανέφερε ότι εξετάζεται «η ευρύτερη οικονομική σχέση με τα κατεχόμενα εδάφη» και οι διαθέσιμοι μοχλοί πίεσης. «Δεν θέλουμε βρετανικές εταιρείες να χρηματοδοτούν, να κατασκευάζουν ή να διαφημίζουν νέους οικισμούς», ξεκαθάρισε, προσθέτοντας ότι «θα έχω περισσότερα να πω σύντομα». Η βρετανική κυβέρνηση έχει δηλώσει ήδη από τον Ιούλιο ότι επεξεργάζεται πιθανή απαγόρευση εισαγωγών και εξαγωγών προϊόντων που παράγονται σε παράνομους ισραηλινούς οικισμούς, θεωρώντας τους απειλή για τη λύση δύο κρατών.
Από την πλευρά του, ο Γκίντεον Σάαρ επέλεξε επιθετικό τόνο, στέλνοντας μήνυμα προειδοποίησης προς το Λονδίνο χωρίς να αποκαλύψει λεπτομέρειες για τη μορφή των πιθανών αντιποίνων. Η φράση του «έχουμε τα εργαλεία, θα δείτε» ερμηνεύεται ως ένδειξη ότι το Ισραήλ προετοιμάζει διπλωματική ή οικονομική απάντηση σε περίπτωση που η Βρετανία προχωρήσει σε κυρώσεις. Η επέκταση των οικισμών εποίκων στη Δυτική Όχθη έχει ήδη καταδικαστεί από πολλές χώρες, ορισμένες από τις οποίες έχουν ήδη επιβάλει απαγορεύσεις σε εισαγωγές προϊόντων που παράγονται εκεί, γεγονός που αυξάνει τη διεθνή πίεση προς την κυβέρνηση Νετανιάχου.
Τι ακολουθεί
Ο Εντ Μίλιμπαντ έχει δεσμευτεί ότι το πλήρες πακέτο μέτρων της Βρετανίας κατά των οικισμών εποίκων θα ανακοινωθεί τις επόμενες εβδομάδες, χωρίς ωστόσο να έχει δοθεί συγκεκριμένη ημερομηνία. Η κυβέρνηση Νετανιάχου, από την πλευρά της, εμφανίζεται αποφασισμένη να προχωρήσει στο πρόγραμμα Ε1 παρά τη διεθνή καταδίκη, γεγονός που διατηρεί ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω κλιμάκωσης στις σχέσεις Λονδίνου και Τελ Αβίβ τις επόμενες εβδομάδες.
