Η προστασία ανηλίκων στο διαδίκτυο βρίσκεται στο επίκεντρο νέας αντιπαράθεσης ανάμεσα σε ακτιβιστές, εμπειρογνώμονες και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Περισσότερες από 130 οργανώσεις απέστειλαν επιστολή προς την πρόεδρο της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ζητώντας αυστηρότερους κανόνες για τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης αντί για πλήρη απαγόρευση πρόσβασης σε παιδιά και εφήβους. Η επιστολή έρχεται λίγες ημέρες πριν η φον ντερ Λάιεν παρουσιάσει, στις 16 Σεπτεμβρίου, τα πολυαναμενόμενα μέτρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τους ανηλίκους στο διαδίκτυο. Το περιεχόμενο της επιστολής περιήλθε σε γνώση του Γαλλικού Πρακτορείου.
Τι ζητούν οι οργανώσεις
Στην επιστολή τους προς την πρόεδρο της Κομισιόν, οι 132 ακτιβιστές για τα δικαιώματα των παιδιών και τις διαδικτυακές ελευθερίες προειδοποιούν ότι μια οριζόντια απαγόρευση πρόσβασης θα «φορτώσει το βάρος της ασφάλειας στο διαδίκτυο στους γονείς ή στα παιδιά», απαλλάσσοντας τις ίδιες τις πλατφόρμες από τις ευθύνες τους. Ανάμεσα στους υπογράφοντες βρίσκονται εμπειρογνώμονες, ακαδημαϊκοί και οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα της ψυχικής υγείας, όπως το 5Rights, το e-Enfance, η Διεθνής Αμνηστία και το Mental Health Europe. Η θέση τους είναι ξεκάθαρη: η ευθύνη της διασταύρωσης της ηλικίας πρέπει να επιβαρύνει τις ίδιες τις εταιρείες τεχνολογίας και όχι τις οικογένειες.
Αντί για πλήρη απαγόρευση, οι οργανώσεις προτείνουν περιορισμούς «ανάλογα με την ηλικία», συνοδευόμενους από ισχυρά μέτρα ασφαλείας, ώστε να διαμορφωθεί ένα διαδικτυακό περιβάλλον που προστατεύει και ενδυναμώνει τα παιδιά αντί να τα αποκλείει εντελώς. Η διευθύντρια του ιδρύματος 5Rights, Λεάντα Μπάρινγκτον-Λιτς, δήλωσε ότι «οι Ευρωπαίοι έχουν κουραστεί από τις εταιρείες τεχνολογίας που εκμεταλλεύονται τα παιδιά μας, αλλά περιμένουμε από τους ηγέτες μας κάτι καλύτερο από μια πρόχειρη απαγόρευση». Πρόσθεσε επίσης ότι «τα παιδιά έχουν δικαίωμα σε ασφαλείς διαδικτυακές υπηρεσίες κατάλληλες για την ηλικία τους και τις έχουν ανάγκη», τονίζοντας πως η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει τη δύναμη να υποχρεώσει τις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας να προσφέρουν αυτούς τους ασφαλείς ψηφιακούς χώρους.
Τα σχέδια της Κομισιόν
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ετοιμάζεται να παρουσιάσει τα μέτρα της Επιτροπής ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 16 Σεπτεμβρίου, σε μια ομιλία που αναμένεται να καθορίσει τη στρατηγική της Ένωσης απέναντι στους τεχνολογικούς κολοσσούς. Τα μέτρα αναμένεται να περιλαμβάνουν απαγόρευση πρόσβασης σε ιστοτόπους κοινωνικής δικτύωσης κάτω από μια συγκεκριμένη ηλικία, μια κατεύθυνση που όμως έρχεται σε αντίθεση με όσα υποστηρίζουν οι 130 οργανώσεις. Τον Ιούλιο, η ίδια είχε ταχθεί υπέρ μιας «προοδευτικής και σταδιακής» πρόσβασης των ανηλίκων στις διαδικτυακές πλατφόρμες, υποσχόμενη ότι οι σχετικές ανακοινώσεις θα γίνουν «μετά το καλοκαίρι».
Η απόσταση ανάμεσα στην αρχική τοποθέτηση της προέδρου της Κομισιόν και στο περιεχόμενο της νέας επιστολής αναδεικνύει τη δυσκολία εξισορρόπησης ανάμεσα στην προστασία των ανηλίκων και στο δικαίωμα πρόσβασής τους σε ασφαλή ψηφιακά εργαλεία. Οι οργανώσεις πιέζουν ώστε η τελική απόφαση να μην περιοριστεί σε μια απλή ηλικιακή απαγόρευση, αλλά να θέσει ουσιαστικές υποχρεώσεις στις πλατφόρμες.
Τι ακολουθεί
Το βλέμμα όλων στρέφεται πλέον στην ομιλία της φον ντερ Λάιεν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 16 Σεπτεμβρίου, όταν και αναμένεται να ξεκαθαριστεί αν η Κομισιόν θα υιοθετήσει τη λογική της απαγόρευσης ή θα κινηθεί προς αυστηρότερες υποχρεώσεις για τις ίδιες τις πλατφόρμες, όπως ζητούν οι 130 οργανώσεις και εμπειρογνώμονες.
