Οι τιμές φυσικού αερίου κινούνται ανοδικά στο χρηματιστήριο ενέργειας της Ολλανδίας, με τα συμβόλαια να διαμορφώνονται πάνω από τα 81 ευρώ ανά MWh στις συναλλαγές της Τετάρτης 16 Σεπτεμβρίου 2026. Η άνοδος πλησιάζει ξανά τα υψηλά επίπεδα του 2022, ενώ οι ανησυχίες για τον εφοδιασμό ενόψει χειμώνα παραμένουν έντονες στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας. Παράλληλα, στην εγχώρια αγορά τα νοικοκυριά καλούνται να αντιμετωπίσουν σημαντικά αυξημένο κόστος τόσο στο πετρέλαιο θέρμανσης όσο και στο φυσικό αέριο. Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή και οι περιορισμοί στα Στενά του Ορμούζ θεωρούνται βασικοί παράγοντες πίσω από την αναταραχή.
Πιέσεις από Στενά του Ορμούζ και γεμάτες κατά το ήμισυ αποθήκες
Η αγορά παρακολουθεί στενά τις στρατιωτικές επιχειρήσεις που καθιστούν τα Στενά του Ορμούζ σε μεγάλο βαθμό απροσπέλαστα για την εμπορική ναυτιλία. Το γεγονός αυτό περιορίζει δραστικά τις εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου από το Κατάρ και μειώνει τις προμήθειες προς την Ευρώπη σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη χρονική στιγμή. Οι ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις αποθήκευσης αερίου βρίσκονται γεμάτες μόλις σε ποσοστό 68%, αισθητά κάτω από τον εποχικό μέσο όρο, όταν κανονικά θα έπρεπε να πλησιάζουν τη μέγιστη χωρητικότητά τους. Ο Γιούκιο Κάνι, Διευθύνων Σύμβουλος της JERA Global, του μεγαλύτερου παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιαπωνία και ενός από τους σημαντικότερους αγοραστές LNG παγκοσμίως, προειδοποίησε ότι τα χαμηλά αποθέματα αφήνουν την Ευρώπη εκτεθειμένη σε παρατεταμένες διαταραχές και σε έντονο ανταγωνισμό για φορτία LNG. Στο ίδιο πλαίσιο, προγραμματισμένες εργασίες συντήρησης σε νορβηγικές εγκαταστάσεις μειώνουν προσωρινά τις ροές φυσικού αερίου μέσω αγωγών προς την Ευρώπη, περιορίζοντας ακόμη περισσότερο τη διαθεσιμότητα βραχυπρόθεσμα.
Στην ελληνική αγορά, η χονδρική τιμή του φυσικού αερίου έχει ήδη ανέβει στα 63 ευρώ η μεγαβατώρα. Προϊόντα που πέρυσι κυμαίνονταν μεταξύ 0,30 και 0,40 ευρώ ανά kWh έχουν πλέον φτάσει τα 0,38 έως 0,55 ευρώ. Δεδομένου ότι το φυσικό αέριο καλύπτει περίπου το 28% με 30% του ενεργειακού μείγματος της χώρας, η ακρίβεια στις τιμές του μεταφέρεται άμεσα και στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος, δημιουργώντας διπλή πίεση στα νοικοκυριά.
Ανησυχία για το πετρέλαιο θέρμανσης και ο ρόλος του Πιερρακάκη
Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος βρίσκεται η 15η Οκτωβρίου, ημερομηνία έναρξης της διάθεσης πετρελαίου θέρμανσης, με τις εκτιμήσεις παραγόντων της αγοράς να κάνουν λόγο για τιμή που θα μπορούσε να φτάσει έως και τα 1,90 ευρώ το λίτρο. Πρόκειται για αύξηση περίπου 60% σε σχέση με το 1,10 ευρώ το λίτρο με το οποίο ξεκίνησε η περσινή σεζόν. Η άνοδος αποδίδεται στην τιμή του πετρελαίου, που έφτασε χθες τα 110 δολάρια το βαρέλι, μετά τις τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Παράγοντες της αγοράς καυσίμων εκτιμούν πως, αν οι συνθήκες δεν αλλάξουν άμεσα, η φετινή διάθεση πετρελαίου θέρμανσης θα μπορούσε να ξεκινήσει με τιμές κοντά στα 1,85 έως 1,90 ευρώ ανά λίτρο.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, τοποθέτησε τη συζήτηση για το πετρέλαιο θέρμανσης τον Οκτώβριο, δηλώνοντας ότι η κυβέρνηση θα σταθεί δίπλα στους πολίτες εφόσον χρειαστεί, με φόντο την άνοδο των τιμών των καυσίμων. Η δήλωση αυτή καταδεικνύει ότι η κυβέρνηση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και διατηρεί έτοιμο σχέδιο στήριξης, ώστε να μην επιβαρυνθούν υπέρμετρα τα ελληνικά νοικοκυριά. Παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν πάντως ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα ενεργειακής επάρκειας, καθώς τόσο ο εφοδιασμός σε πετρέλαιο στα διυλιστήρια όσο και σε φυσικό αέριο παραμένει επαρκής. Το πρόβλημα εντοπίζεται αποκλειστικά στη διαμόρφωση των τιμών, η οποία εξαρτάται από τον αστάθμητο παράγοντα των διεθνών γεωπολιτικών εξελίξεων.
Τι ακολουθεί τις επόμενες εβδομάδες
Οι επόμενες τέσσερις εβδομάδες θεωρούνται κρίσιμες για τη διαμόρφωση του τελικού κόστους θέρμανσης. Αν οι σημερινές συνθήκες στις διεθνείς αγορές διατηρηθούν, το κόστος για τα νοικοκυριά αναμένεται να είναι αισθητά υψηλότερο σε σχέση με πέρυσι, καθιστώντας τον επερχόμενο χειμώνα ιδιαίτερα απαιτητικό οικονομικά. Η αγορά αναμένει νεότερες ανακοινώσεις από την κυβέρνηση τον Οκτώβριο, όταν και θα έχει ξεκαθαρίσει η εικόνα σχετικά με τη διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης και τυχόν μέτρα στήριξης.
