Από σήμερα, 21 Σεπτεμβρίου 2026, τίθεται σε ισχύ το νέο, ενισχυμένο πλαίσιο για την προστασία κύριας κατοικίας μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών. Η ρύθμιση απαντά σε ένα διαχρονικό αίτημα δανειοληπτών σε όλη την Ελλάδα, εισάγοντας μεγαλύτερη ευελιξία για εκατοντάδες χιλιάδες οφειλέτες. Στόχος του νέου πλαισίου είναι να διαχωρίσει την κύρια κατοικία από την υπόλοιπη περιουσία του οφειλέτη κατά τη διαδικασία ρύθμισης χρεών. Η αλλαγή αφορά όσους έχουν υποβάλει ή πρόκειται να υποβάλουν αίτηση στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του μηχανισμού.
Πώς λειτουργεί η νέα διαδικασία
Με το νέο σύστημα, οι δανειολήπτες έχουν πλέον τη δυνατότητα, κατά την υποβολή της αίτησής τους στην ηλεκτρονική πλατφόρμα, να ζητούν ρύθμιση των οφειλών τους με προστασία της κύριας κατοικίας, διαχωρίζοντάς την από την υπόλοιπη ακίνητη περιουσία τους. Η ταχεία αυτή διαδικασία εξασφαλίζει μεγαλύτερη διαγραφή οφειλών και χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις, καθώς για τον υπολογισμό της ρύθμισης λαμβάνεται υπόψη μόνο η αξία της κύριας κατοικίας. Ως αντιστάθμισμα, ο οφειλέτης συναινεί στην εκούσια ρευστοποίηση των λοιπών περιουσιακών του στοιχείων, μέσω μιας απλοποιημένης διαδικασίας πλειστηριασμού.
Για την κατηγορία των ευάλωτων και επιλέξιμων οφειλετών, οι πιστωτές υποχρεούνται να υποβάλουν αυτή την εναλλακτική πρόταση ρύθμισης, δηλαδή εκείνη που περιλαμβάνει τη διάσωση της κύριας κατοικίας και τη ρευστοποίηση των υπόλοιπων ακινήτων. Ο οφειλέτης διατηρεί πάντα το δικαίωμα να αποδεχθεί ή να απορρίψει την πρόταση αυτή. Εάν δεν τη δεχτεί, θα λάβει την πρόταση του εξωδικαστικού όπως ίσχυε μέχρι σήμερα, χωρίς εκποίηση των λοιπών ακινήτων του. Με την οριστική υπογραφή της σύμβασης αναδιάρθρωσης, απαγορεύεται ρητά κάθε πράξη αναγκαστικής εκτέλεσης, πλειστηριασμού ή λήψης ασφαλιστικών μέτρων στην κύρια κατοικία, υπό τον όρο τήρησης της ρύθμισης.
Ένα παράδειγμα εφαρμογής
Η νέα διαδικασία γίνεται πιο κατανοητή μέσα από ένα συγκεκριμένο παράδειγμα. Οφειλέτης με συνολικές οφειλές 300.000 ευρώ και κύρια κατοικία αξίας 150.000 ευρώ υποβάλλει αίτηση στην πλατφόρμα του Εξωδικαστικού, δηλώνοντας ότι επιθυμεί να προστατεύσει αποκλειστικά την κύρια κατοικία του. Παράλληλα συναινεί στη ρευστοποίηση των υπόλοιπων ακινήτων του, συνολικής αξίας 50.000 ευρώ. Η πλατφόρμα διαχωρίζει αυτόματα την κύρια κατοικία από τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία και προχωράει στον υπολογισμό της ρύθμισης μόνο με βάση την αξία της.
Η ίδια η σύμβαση αναδιάρθρωσης αποκτά ισχύ εκτελεστού τίτλου, κάτι που διασφαλίζει μια σύντομη, ξεκάθαρη και απόλυτα συναινετική διαδικασία για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, δηλαδή τόσο για τον οφειλέτη όσο και για τους πιστωτές. Με τον τρόπο αυτό, διασφαλίζεται πλέον μόνιμα και αποτελεσματικά η προστασία της κύριας κατοικίας των πολιτών που αντιμετωπίζουν δυσκολίες αποπληρωμής των χρεών τους. Το νέο πλαίσιο συνδυάζει την κοινωνική ευαισθησία με τη ρεαλιστική διευθέτηση των οφειλών, δίνοντας μια σταθερή δεύτερη ευκαιρία σε όσους κινδυνεύουν να χάσουν το σπίτι τους. Εκατοντάδες χιλιάδες δανειολήπτες αναμένεται να αξιοποιήσουν τη δυνατότητα αυτή μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας του Εξωδικαστικού Μηχανισμού.
