Στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε για ακόμη μία φορά την ιδιαίτερα θετική του άποψη για τον Τούρκο ομόλογό του, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Οι δηλώσεις Τραμπ Ερντογάν ΟΗΕ έγιναν κατά τη διάρκεια αναφοράς του Αμερικανού προέδρου στους ηγέτες που συμμετείχαν στις συζητήσεις για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή. Ο Ερντογάν βρέθηκε στη Γενική Συνέλευση αν και, όπως σημειώθηκε, δεν είχε επίσημη αρμοδιότητα να βρίσκεται εκεί. Η νέα αυτή στιγμή προστέθηκε σε μια σειρά δημόσιων εγκωμίων του Τραμπ προς τον Τούρκο πρόεδρο.
Τι είπε ο Τραμπ για τον Ερντογάν στη Νέα Υόρκη
Μιλώντας για τους ηγέτες που είχαν συγκεντρωθεί έναν χρόνο νωρίτερα για να συζητήσουν τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα, ο Τραμπ σημείωσε ότι σχεδόν τα ίδια πρόσωπα ήταν και πάλι παρόντα, «συμπεριλαμβανομένου του φίλου μου από την Τουρκία». Στη συνέχεια, απευθυνόμενος στον Ερντογάν, ο Αμερικανός πρόεδρος τον χαρακτήρισε «σκληρό καρύδι», λέγοντας στους παρευρισκόμενους να μην τα βάζουν μαζί του. «Είναι φανταστικός. Φανταστικός τύπος, έτσι δεν είναι, φίλε μου;» πρόσθεσε, ζητώντας μάλιστα να μεταφράζονται σωστά τα λόγια του μέσω διερμηνέα.
Ο Τραμπ τόνισε πως αισθάνεται τιμή που βρίσκεται «με μερικούς από τους σπουδαιότερους και στενότερους φίλους, συμμάχους και εταίρους της Αμερικής», με στόχο τη συνέχιση των προσπαθειών για μια ασφαλέστερη και πιο ευημερούσα Μέση Ανατολή. Ανέφερε επίσης ότι οι απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ είχαν «παραγωγική συνάντηση» με διαμεσολαβητές που ασχολούνται με την προσέγγιση του Ιράν, εκτιμώντας ότι υπάρχει «μεγάλη δυναμική» για συμφωνία.
Το μήνυμα του Τραμπ για Ιράν και Μέση Ανατολή
Στην ομιλία του στη Γενική Συνέλευση, ο Αμερικανός πρόεδρος υπερασπίστηκε πλήρως τη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ στο Ιράν, υποστηρίζοντας ότι οι ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις έχουν καταστραφεί και ότι στόχος ήταν η αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου από την Τεχεράνη. Δήλωσε πως «δεν θα επιτρέψω ποτέ στο Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα» και χαρακτήρισε τη χώρα «τον νούμερο ένα χορηγό της τρομοκρατίας», καλώντας τα υπόλοιπα κράτη-μέλη να διατηρήσουν την οικονομική πίεση. Παράλληλα, προειδοποίησε πως αν δεν επιτευχθεί συμφωνία με τις ΗΠΑ, η εναλλακτική θα ήταν να «εξολοθρεύσει την Ισλαμική Δημοκρατία».
Ο Τραμπ εξέφρασε την πεποίθηση ότι η κατάσταση με το Ιράν θα μπορούσε να λήξει αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ τον Νοέμβριο, ή ενδεχομένως και νωρίτερα. Η ομιλία του, σύμφωνα με το υλικό που έχει καταγραφεί, έγινε ενώ η δημοτικότητά του κινείται κάτω από το 40% εξαιτίας των οικονομικών επιπτώσεων του πολέμου στο Ιράν, κάτι που τον οδήγησε να αφιερώσει μεγάλο μέρος της τοποθέτησής του στην καθησυχαστική ενημέρωση της κοινής γνώμης για τη διαθεσιμότητα πυρομαχικών, καθώς και σε προειδοποιήσεις προς γειτονικές χώρες όπως η Κούβα.
Αντιδράσεις και πλαίσιο στη Γενική Συνέλευση
Η φετινή σύνοδος του ΟΗΕ σημαδεύτηκε και από άλλες έντονες τοποθετήσεις. Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, επέκρινε με σφοδρότητα τις ισραηλινές ενέργειες στη Δυτική Όχθη και υπερασπίστηκε τη λύση των δύο κρατών, προκαλώντας την οργισμένη αντίδραση του γραφείου του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, το οποίο χαρακτήρισε τις δηλώσεις του Γάλλου προέδρου «αδιανόητο παραλογισμό». Ο Νετανιάχου αναμενόταν να μιλήσει στη Γενική Συνέλευση την επόμενη ημέρα.
Στην Ελλάδα, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ άσκησε σφοδρή κριτική στην ομιλία του Τραμπ, υποστηρίζοντας ότι ο Αμερικανός πρόεδρος «απέρριψε το διεθνές δίκαιο και τη διπλωματία» και στράφηκε κατά βασικών αρχών του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Το κόμμα αναφέρθηκε επίσης στις δηλώσεις Τραμπ για την Κούβα, τις οποίες χαρακτήρισε ευθεία απειλή, καθώς και στην κατάσταση στη Γάζα, κάνοντας λόγο για περίπου 1.300 Παλαιστίνιους νεκρούς από τον περασμένο Οκτώβριο, όταν κηρύχθηκε η εκεχειρία. Έκλεισε την ανακοίνωσή του τονίζοντας ότι η ειρήνη δεν οικοδομείται «με απειλές, τελεσίγραφα και τη λογική του ισχυρότερου».
