Η αμερικανική εταιρεία ExxonMobil ανεβάζει τον πήχη για τη γεώτρηση στο Ιόνιο, στο Block 2, στο βορειοδυτικό τμήμα της θαλάσσιας περιοχής. Η ερευνητική γεώτρηση τοποθετείται χρονικά τον Μάρτιο του 2027, με την εταιρεία να εκτιμά τις πιθανότητες επιτυχίας στο 15%-16%. Αν το τρυπάνι επιβεβαιώσει τις προσδοκίες και εντοπιστεί εμπορικά αξιοποιήσιμο κοίτασμα, οι επενδύσεις που θα ακολουθήσουν υπολογίζονται στα 5 με 6 δισεκατομμύρια ευρώ. Η εξέλιξη έρχεται μέσα σε ένα ευρύτερο πλαίσιο επαφών της ελληνικής κυβέρνησης με ηγέτες της Ανατολικής Μεσογείου.
Το ποσοστό 15%-16% και το «ταχύτερο» πρότζεκτ της Exxon
Σύμφωνα με αρμόδια στελέχη, το ποσοστό 15%-16% θεωρείται υψηλό για τα δεδομένα μιας ερευνητικής γεώτρησης, παρότι σε πρώτη ανάγνωση μπορεί να ακούγεται μικρό σε όσους δεν γνωρίζουν καλά την αγορά υδρογονανθράκων. Το στέλεχος της εταιρείας, Ardill, ήταν κατηγορηματικός, χαρακτηρίζοντας την προετοιμασία της συγκεκριμένης γεώτρησης ως το «fastest» πρότζεκτ που έχει τρέξει ποτέ η ExxonMobil σε παγκόσμιο επίπεδο. Η δήλωση αυτή αποτυπώνει τον ρυθμό με τον οποίο προχωρά η προετοιμασία του Block 2, σε σύγκριση με αντίστοιχα προγράμματα της εταιρείας σε άλλες περιοχές του πλανήτη. Το ποσοστό αυτό αποτελεί, σύμφωνα με αρμόδιους, τη δεύτερη σημαντική είδηση γύρω από τη γεώτρηση, μετά τον καθορισμό του χρονοδιαγράμματος για το 2027.
Αν η γεώτρηση επιβεβαιώσει την ύπαρξη εμπορικά αξιοποιήσιμου κοιτάσματος, η επόμενη φάση θα απαιτήσει επενδύσεις ύψους 5 έως 6 δισ. ευρώ για την ανάπτυξη της παραγωγής. Πρόκειται για το μεγάλο οικονομικό στοίχημα της υπόθεσης, καθώς η μετάβαση από μια ερευνητική γεώτρηση σε ένα πλήρες πρότζεκτ παραγωγής με κεφάλαια δισεκατομμυρίων αλλάζει εντελώς τις διαστάσεις της επένδυσης. Η σύγκριση με τη Νορβηγία βοηθά να κατανοηθεί το μέγεθος του στοιχήματος: όταν η σκανδιναβική χώρα βρισκόταν σε αντίστοιχη φάση, οι πιθανότητες επιτυχίας που της αποδίδονταν έφταναν το 20%, ωστόσο χρειάστηκε επιμονή αρκετών προσπαθειών μέχρι να επιτευχθεί η γεώτρηση που άνοιξε τον δρόμο για τη μετέπειτα ανάπτυξη του ενεργειακού της τομέα. Η σύγκριση αυτή δεν σημαίνει ότι η Ελλάδα και η Νορβηγία ακολουθούν την ίδια διαδρομή, δείχνει όμως πώς διαβάζεται στον κλάδο το ποσοστό του 15%-16%.
Οι επαφές Μητσοτάκη με Νετανιάχου και το ενεργειακό πλαίσιο
Η εξέλιξη γύρω από τη γεώτρηση στο Ιόνιο δεν μπορεί να διαβαστεί ανεξάρτητα από το ευρύτερο διπλωματικό πλαίσιο της Ανατολικής Μεσογείου. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης βρέθηκε πρόσφατα ανάμεσα σε μόλις δύο Ευρωπαίους πρωθυπουργούς, μαζί με τον Σλοβένο ομόλογό του, που συναντήθηκαν με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου. Η πρώτη εικόνα από τη συνάντηση ήταν η αγκαλιά των δύο ηγετών μπροστά στις κάμερες, ενώ μετά το τετ α τετ το κλίμα αποτυπώθηκε στη φράση «Πάντα έχουμε πολλά να συζητήσουμε». Στη συζήτηση μπήκαν οι διμερείς σχέσεις, οι εξελίξεις σε Ιράν και Λίβανο, η ενέργεια, οι ενεργειακές διασυνδέσεις και η αμυντική συνεργασία, στην οποία εντάσσεται και το πρόγραμμα «Ασπίδα του Αχιλλέα».
Για την ελληνική πλευρά, η σχέση με το Ισραήλ περιγράφεται ως στρατηγική, με την ενέργεια και την άμυνα να αποτελούν τα δύο βασικά της πεδία. Ακριβώς επειδή η σχέση αυτή έχει αυτό το βάθος, η Αθήνα θεωρεί ότι μπορεί να αντέξει και δύσκολες συζητήσεις, ακόμη και όταν υπάρχουν διαφορετικές απόψεις ανάμεσα στις δύο πλευρές. Η γεώτρηση στο Ιόνιο εντάσσεται σε αυτό το ευρύτερο ενεργειακό αποτύπωμα που επιδιώκει να χτίσει η Ελλάδα στην περιοχή, με το Block 2 να αποτελεί ένα από τα πιο προωθημένα ερευνητικά προγράμματα υδρογονανθράκων της χώρας.
Το χρονοδιάγραμμα έως το 2027
Το αμέσως επόμενο διάστημα, η ExxonMobil συνεχίζει την προετοιμασία της γεώτρησης με στόχο να τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα του Μαρτίου 2027. Η ταχύτητα με την οποία προχωρά η προετοιμασία, όπως την περιέγραψε ο Ardill, δείχνει τη σημασία που αποδίδει η αμερικανική εταιρεία στο συγκεκριμένο πρότζεκτ. Αν το αποτέλεσμα της γεώτρησης είναι θετικό, η συζήτηση θα μεταφερθεί άμεσα στο πώς θα οργανωθεί η παραγωγή, με τις επενδύσεις των 5-6 δισ. ευρώ να αποτελούν το επόμενο μεγάλο στοίχημα για την ενεργειακή αγορά στην Ελλάδα.
