Η ΑΑΔΕ προχωρά σε νέα διαδικασία που επιτρέπει σε επιχειρήσεις και πολίτες να γνωρίζουν εκ των προτέρων πώς ερμηνεύει η Αρχή τη φορολογική και τελωνειακή νομοθεσία για συγκεκριμένες μελλοντικές συναλλαγές τους. Πρόκειται για τις Φορολογικές Δεσμευτικές Απαντήσεις (ΦΔΑ), που τέθηκαν σε ισχύ από την 1η Οκτωβρίου 2026. Η διαδικασία καθορίστηκε με απόφαση του διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, Γιώργου Πιτσιλή. Στόχος είναι η δημιουργία ενός εργαλείου ασφάλειας δικαίου για όσους αντιμετωπίζουν συγκεκριμένο ερμηνευτικό ζήτημα σχετικά με μελλοντική πράξη ή συναλλαγή, πριν αυτή πραγματοποιηθεί.
Πώς λειτουργεί η νέα διαδικασία
Με την απόφαση Α.1204/2026 καθορίζονται αναλυτικά οι λεπτομέρειες και οι προϋποθέσεις για την έκδοση των φορολογικών δεσμευτικών απαντήσεων. Η ΦΔΑ παρέχει εκ των προτέρων την ερμηνευτική θέση της ΑΑΔΕ για συγκεκριμένα και επαρκώς προσδιορισμένα περιστατικά που αφορούν μελλοντικές πράξεις ή συναλλαγές. Προϋπόθεση για την υποβολή αιτήματος είναι να υπάρχει συγκεκριμένο ερμηνευτικό ζήτημα ως προς την εφαρμογή της φορολογικής ή τελωνειακής νομοθεσίας. Η διαδικασία μπορεί να καλύψει, μεταξύ άλλων, και την εφαρμογή της γενικής διάταξης κατά της φοροαποφυγής, καθώς και αντικαταχρηστικών ρητρών στις Συμβάσεις Αποφυγής Διπλής Φορολογίας.
Η ΑΑΔΕ έχει ωστόσο οριοθετήσει αυστηρά το πεδίο εφαρμογής της νέας διαδικασίας. Δεν εκδίδεται ΦΔΑ για θέματα προέγκρισης μεθοδολογίας ενδοομιλικής τιμολόγησης, για ζητήματα εφαρμογής αλλοδαπού δικαίου στην Ελλάδα, καθώς και για υποθέσεις για τις οποίες εκκρεμεί ήδη ενδικοφανής προσφυγή στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών ή ένδικο βοήθημα. Αποκλείονται επίσης τα ζητήματα που αφορούν δεσμευτικές τελωνειακές αποφάσεις, τα ερωτήματα που ζητούν γενικές οδηγίες χωρίς συγκεκριμένα περιστατικά, καθώς και τα αμιγώς υποθετικά ή καταχρηστικά ερωτήματα. Με τον τρόπο αυτό, η Αρχή επιδιώκει να περιορίσει τη χρήση του νέου εργαλείου σε πραγματικές, συγκεκριμένες περιπτώσεις.
Κόστος, προθεσμίες και τρόπος υποβολής
Μέχρι να τεθεί σε παραγωγική λειτουργία η ειδική ηλεκτρονική εφαρμογή, οι αιτήσεις και τα σχετικά δικαιολογητικά υποβάλλονται μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, στη διεύθυνση ruling@aade.gr. Για την υποβολή και εξέταση κάθε αίτησης απαιτείται καταβολή παραβόλου, το ύψος του οποίου κυμαίνεται από 10.000 έως 50.000 ευρώ. Το ποσό διαμορφώνεται ανάλογα με το πλήθος και την πολυπλοκότητα των ζητημάτων για τα οποία ζητείται η ΦΔΑ, τη νομική μορφή του προσώπου που υποβάλλει το ερώτημα, καθώς και το τυχόν αίτημα επίσπευσης της απάντησης.
Η φορολογική δεσμευτική απάντηση εκδίδεται από τον διοικητή της ΑΑΔΕ, μετά από εισήγηση της αρμόδιας υπηρεσίας, εντός 150 ημερών από την παραλαβή της πλήρους αίτησης και την καταβολή του συνολικού παραβόλου. Σε περίπτωση που ο αιτών ζητήσει επίσπευση και καταβάλει το αντίστοιχο προσαυξημένο παράβολο, η προθεσμία περιορίζεται στις 90 ημέρες. Καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας, ο αιτών ενημερώνεται για κάθε στάδιο, από την παραλαβή της αίτησης και τυχόν ελλείψεις έως την τελική έκδοση της ΦΔΑ ή την απόρριψη του αιτήματος. Παράλληλα, έχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί ανά πάσα στιγμή την πορεία της αίτησής του μέσω της αρμόδιας υπηρεσίας.
Η φορολογική δεσμευτική απάντηση είναι δεσμευτική για τη φορολογική διοίκηση έναντι του προσώπου για το οποίο εκδόθηκε, με βάση τα συγκεκριμένα περιστατικά που εξετάστηκαν. Η δεσμευτικότητα αυτή επεκτείνεται και έναντι τρίτων, για όμοια περιστατικά που πραγματοποιούνται μετά τη δημοσίευση της απάντησης και υπό το ίδιο νομικό πλαίσιο. Αντίθετα, δεν δεσμεύει τον φορολογούμενο για τον οποίο εκδόθηκε.
