Το προσχέδιο του προϋπολογισμού 2027 κατατίθεται σήμερα, Δευτέρα 5 Οκτωβρίου, στη Βουλή, με την Κυβέρνηση να επιχειρεί να συνδυάσει υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης με δημοσιονομική σταθερότητα. Το οικονομικό επιτελείο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προβλέπει ανάπτυξη 2% για το 2026 και 2,3% για το 2027, με την ιδιωτική κατανάλωση και τις επενδύσεις να αποτελούν τους βασικούς μοχλούς. Παράλληλα, το σχέδιο ενσωματώνει νέες παρεμβάσεις ύψους 2,2 δισ. ευρώ για το 2027, ενώ η ενεργειακή αβεβαιότητα και η πορεία των τιμών των καυσίμων παραμένουν ο μεγάλος άγνωστος παράγοντας. Το τελικό κείμενο θα κατατεθεί τον Νοέμβριο, όταν θα υπάρχουν πληρέστερα στοιχεία για την πορεία της οικονομίας.
Διαβάστε επίσης: Προϋπολογισμός 2027: Ανάπτυξη 2,3% με αγνώστο την ενέργεια
Ανάπτυξη 2,3% και αποκλιμάκωση του χρέους
Σύμφωνα με τα στοιχεία που συνοδεύουν το προσχέδιο του προϋπολογισμού 2027, το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να παραμείνει πάνω από 3% του ΑΕΠ και στα δύο έτη, με τις πλέον πρόσφατες εκτιμήσεις για το 2026 να το τοποθετούν πάνω από 4% του ΑΕΠ, έναντι αρχικού στόχου 3,2%. Το δημόσιο χρέος προβλέπεται να υποχωρήσει στο 134,4% του ΑΕΠ το 2027, από 136,8% το 2026, με τη μείωση να στηρίζεται στην ανάπτυξη, στα υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα και στις πρόωρες αποπληρωμές δανείων. Στην αγορά εργασίας, η ανεργία προβλέπεται να μειωθεί στο 7,9% το 2027 από 8,3% φέτος, σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, με παράλληλη αύξηση της απασχόλησης.
Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων καλείται να καλύψει σημαντικό μέρος του κενού που αφήνει πίσω του το Ταμείο Ανάκαμψης, με τα κονδύλια να διαμορφώνονται στα 11 δισ. ευρώ το 2027, εκ των οποίων 4 δισ. ευρώ θα προέλθουν από εθνικούς πόρους και 7 δισ. ευρώ από συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα. Το ποσό αυξάνεται σταδιακά στα 12,2 δισ. ευρώ το 2028, στα 13,2 δισ. ευρώ το 2029 και φτάνει τα 14,2 δισ. ευρώ το 2030. Η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,5% το 2027, ελαφρώς χαμηλότερα από το 1,6% του 2026, ενώ οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών προβλέπεται να ενισχυθούν κατά 4,2%, με τον τουρισμό να διατηρεί κεντρικό ρόλο.
Το μεγαλύτερο «αγκάθι» του σχεδιασμού παραμένει ο πληθωρισμός. Το οικονομικό επιτελείο αναθεωρεί προς τα πάνω την πρόβλεψη για τον τιμάριθμο του 2026 στο 3,6%, από αρχική εκτίμηση 3,2%, ενώ για το 2027 προβλέπεται αποκλιμάκωση στο 2,4%-2,5%. Ο προϋπολογισμός συντάσσεται με παραδοχή μέσης τιμής πετρελαίου Brent στα 89 δολάρια το βαρέλι, σημαντικά υψηλότερα από την αναθεωρημένη εκτίμηση των 82 δολαρίων για το 2026 και από τα μόλις 64 δολάρια με τα οποία είχε καταρτιστεί ο περσινός προϋπολογισμός.
Το πακέτο της ΔΕΘ και οι νέες παροχές
Στο προσχέδιο έχει ενσωματωθεί το πακέτο της ΔΕΘ με φοροελαφρύνσεις και εισοδηματικές ενισχύσεις συνολικού ύψους 2,2 δισ. ευρώ για το 2027. Ανάμεσα στα μέτρα περιλαμβάνεται η απαλλαγή περίπου 156.000 συνεπών ελεύθερων επαγγελματιών από τις προσαυξήσεις βάσει κύκλου εργασιών κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου καθαρού εισοδήματος, ο μηδενισμός του φορολογικού συντελεστή έως τα 20.000 ευρώ για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους, καθώς και η μείωση της προκαταβολής φόρου από το 55% στο 50% για τους ελεύθερους επαγγελματίες από το φορολογικό έτος 2027. Προβλέπεται επίσης η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκων, με το όριο να ανεβαίνει στους 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία.
Στο σκέλος των κοινωνικών παροχών, η μόνιμη ενίσχυση του Νοεμβρίου σε συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες αυξάνεται από 300 σε 400 ευρώ καθαρά, με τη διεύρυνσή της να καλύπτει το σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών από τον Νοέμβριο. Παράλληλα, θεσπίζεται επίδομα εορτών Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά για τους δημοσίους υπαλλήλους από το 2027, καθώς και ειδικός επενδυτικός λογαριασμός για βρέφη κατά τα δύο πρώτα έτη από τη γέννησή τους, στον οποίο το Δημόσιο θα καταθέτει ποσό ίσο με αυτό που βάζει ο γονέας, έως 1.200 ευρώ ετησίως και μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών. Οι ασφαλιστικές εισφορές στον ιδιωτικό τομέα μειώνονται κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα από τον Απρίλιο του 2027, ενώ το τέλος επιτηδεύματος καταργείται σταδιακά, ξεκινώντας από την Περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη.
Οι συνεδριάσεις στο Λουξεμβούργο και η ενεργειακή ακρίβεια
Η κατάθεση του προσχεδίου συνοδεύεται από έντονο ευρωπαϊκό ενδιαφέρον για τις επιπτώσεις της ενεργειακής ακρίβειας στις οικονομίες της ευρωζώνης. Στο τέλος της εβδομάδας ο Κυριάκος Πιερρακάκης, με την ιδιότητα του προέδρου του Eurogroup, και ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς θα βρεθούν στο Λουξεμβούργο για τις συνεδριάσεις των Eurogroup και Ecofin. Η Ελλάδα προτείνει να δοθεί η δυνατότητα αξιοποίησης των επιπλέον εσόδων από τον ΦΠΑ που προκύπτουν από τις υψηλές τιμές για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων, ζητώντας τα προσωρινά μέτρα να μην προσμετρώνται στα όρια δαπανών που ορίζουν οι ευρωπαϊκοί δημοσιονομικοί κανόνες. Το ζήτημα αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο και της Συνόδου Κορυφής στα μέσα του μήνα.
Το τελικό σχέδιο του προϋπολογισμού θα κατατεθεί στη Βουλή τον Νοέμβριο, όταν το οικονομικό επιτελείο θα έχει στη διάθεσή του πληρέστερα στοιχεία για την πορεία της ελληνικής οικονομίας μέσα στο 2026. Μέχρι τότε, αρκετές από τις βασικές παραδοχές του σχεδίου ενδέχεται να χρειαστούν αναθεώρηση, κυρίως λόγω της αβεβαιότητας που προκαλεί η διεθνής αγορά ενέργειας.
