Η αγορά πολυτελών ακινήτων στην Αττική καταγράφει μία από τις σταθερότερες ανοδικές πορείες σε ολόκληρη την Ευρώπη την τελευταία πενταετία, με τον φόρο μεταβίβασης ακινήτων να αλλάζει ριζικά για τους αγοραστές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με στοιχεία της Premier Realty, η σωρευτική αύξηση των τιμών από το 2021 πλησιάζει το 50%, ενώ η Αθήνα συνεχίζει να προσελκύει διεθνείς επενδυτές χάρη στη σχετικά προσιτή τιμή, τη γεωγραφική της θέση και το υψηλό επίπεδο ασφάλειας. Παράλληλα, οι κυβερνητικές εξαγγελίες για αύξηση του φόρου μεταβίβασης προσθέτουν μια νέα παράμετρο στην αγορά ακινήτων, με το μέτρο να αναμένεται να επηρεάσει κυρίως αγοραστές από τρίτες χώρες.
Σωρευτική αύξηση τιμών και ξένες επενδύσεις
Η Κορίνα Σαΐα, διευθύνουσα σύμβουλος της Premier Realty, επισημαίνει ότι παρά την άνοδο των τιμών, η Αθήνα και συνολικά η Αττική διατηρούν σημαντικό πλεονέκτημα έναντι άλλων ευρωπαϊκών αγορών. Το κόστος αγοράς παραμένει χαμηλότερο σε σχέση με πόλεις όπως η Λισαβόνα, το Λονδίνο, το Παρίσι, το Βερολίνο και η Μαδρίτη, κάτι που εξηγεί γιατί το διεθνές ενδιαφέρον παραμένει έντονο. Τα μεγέθη είναι ενδεικτικά: σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι ξένες επενδύσεις σε ακίνητα ανήλθαν το 2025 σε 2,05 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 1,2 δισ. ευρώ προήλθαν από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στην πρώτη θέση των επενδυτών βρέθηκε η Τουρκία με 214,4 εκατ. ευρώ, ακολουθούμενη από την Ελβετία με 210,8 εκατ. ευρώ. Έπονται το Χονγκ Κονγκ με 115,5 εκατ. ευρώ, το Ισραήλ με 88,2 εκατ. ευρώ και οι Ηνωμένες Πολιτείες με 88 εκατ. ευρώ. Τη λίστα συμπληρώνουν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Κίνα, γεγονός που αναδεικνύει τον διεθνή χαρακτήρα της αγοράς ακινήτων στην ελληνική πρωτεύουσα.
Η νέα φορολογική πρόταση για τους αγοραστές εκτός ΕΕ
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι πρόσφατες εξαγγελίες για τη φορολογία των μεταβιβάσεων προσθέτουν μια νέα παράμετρο στην αγορά. Προβλέπεται αύξηση του φόρου μεταβίβασης από το 3% στο 15% για φυσικά πρόσωπα που είναι υπήκοοι τρίτων χωρών, εκτός ΕΕ και ΕΟΧ. Με τον δημοτικό φόρο, η συνολική επιβάρυνση υπολογίζεται ότι θα διαμορφωθεί από το σημερινό 3,09% στο 15,45%. Για ένα ακίνητο αξίας 800.000 ευρώ, ο βασικός φόρος μεταβίβασης θα αυξανόταν, με βάση τα ανακοινωθέντα, από περίπου 24.000 ευρώ σε 120.000 ευρώ.
Οι πολίτες των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν επηρεάζονται από το μέτρο, το οποίο αφορά αποκλειστικά φυσικά πρόσωπα και όχι εταιρικά σχήματα. Παράλληλα, ενδέχεται να προβλεφθούν εξαιρέσεις για ομογενείς και μακροχρόνια διαμένοντες. Ωστόσο, το σχετικό νομοσχέδιο δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί και, επομένως, δεν έχουν οριστικοποιηθεί ούτε τα κριτήρια των εξαιρέσεων, ούτε οι μεταβατικές διατάξεις που θα συνοδεύσουν την εφαρμογή του μέτρου.
Ανοιχτή παραμένει προς το παρόν η ημερομηνία εφαρμογής, καθώς στις ανακοινώσεις έχουν αναφερθεί τόσο η 1η Ιανουαρίου 2027 όσο και η 1η Ιουλίου 2027. Η δεύτερη ημερομηνία θα παρείχε περισσότερο χρόνο σε αγοραστές που βρίσκονται ήδη σε διαδικασία διαπραγμάτευσης, νομικού ελέγχου ή αγοράς ακινήτου υπό ανέγερση. Το κρίσιμο σημείο, πάντως, είναι η ολοκλήρωση της μεταβίβασης, καθώς μια κράτηση ή ένα προσύμφωνο δεν εξασφαλίζει από μόνο του ότι η συναλλαγή θα υπαχθεί στο σημερινό καθεστώς. Η μεγαλύτερη επίδραση του νέου φόρου μεταβίβασης ακινήτων εκτιμάται ότι θα εμφανιστεί στις αγορές ακινήτων αξίας από 250.000 έως 800.000 ευρώ από πρόσωπα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
