Νέους κανόνες για τα δικαιώματα αεροπορικών επιβατών φέρνει η Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλάζοντας σημαντικά το πλαίσιο που ισχύει σε περιπτώσεις καθυστερήσεων, ακυρώσεων, χαμένων ανταποκρίσεων και άλλων προβλημάτων κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού. Ο νέος Κανονισμός (ΕΕ) 2026/2202 καθορίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια τις υποχρεώσεις των αεροπορικών εταιρειών, από τις αποζημιώσεις έως τα 600 ευρώ και τις επιστροφές χρημάτων, μέχρι την παροχή ξενοδοχείου, φαγητού και εναλλακτικής μεταφοράς. Οι νέες διατάξεις θα τεθούν σε εφαρμογή στις 23 Οκτωβρίου 2027 και αφορούν ένα ευρύ φάσμα καταστάσεων που μπορεί να προκύψουν όταν μια πτήση δεν πραγματοποιείται σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό. Παράλληλα, ο κανονισμός προβλέπει νέους κανόνες για τις χειραποσκευές, τα λάθη στα ονόματα των επιβατών, τις θέσεις γονέων και παιδιών, καθώς και την εξυπηρέτηση επιβατών με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα.
Διαβάστε επίσης: Νέος κανονισμός ΕΕ: Αλλάζουν τα δικαιώματα επιβατών αεροπλάνων
Αποζημιώσεις έως 600 ευρώ και επιστροφές χρημάτων
Σύμφωνα με τον νέο κανονισμό, ο επιβάτης αποκτά ρητά δικαίωμα αποζημίωσης όταν φτάνει στον τελικό προορισμό του με καθυστέρηση μεγαλύτερη των τριών ωρών. Το ύψος της αποζημίωσης διαμορφώνεται ανάλογα με την απόσταση της πτήσης. Συγκεκριμένα, ανέρχεται σε 250 ευρώ για πτήσεις έως 1.500 χιλιόμετρα, 400 ευρώ για ενδοενωσιακές πτήσεις άνω των 1.500 χιλιομέτρων και για άλλες πτήσεις μεταξύ 1.500 και 3.500 χιλιομέτρων, ενώ φτάνει τα 600 ευρώ για τις μεγαλύτερες αποστάσεις. Πρόκειται για κλιμάκωση που στοχεύει να αντισταθμίσει αναλογικά την ταλαιπωρία των επιβατών, ανάλογα με τη διάρκεια και την απόσταση του ταξιδιού τους.
Πέρα από την αποζημίωση, ο κανονισμός ενισχύει και το δικαίωμα επιστροφής χρημάτων. Εάν η καθυστέρηση στην αναχώρηση φτάσει τις πέντε ώρες, ο επιβάτης μπορεί να ζητήσει να του επιστραφούν τα χρήματά του αντί να συνεχίσει το ταξίδι. Όταν επιλέξει αυτή τη λύση, η επιστροφή πρέπει να πραγματοποιείται εντός επτά ημερολογιακών ημερών και να περιλαμβάνει το πλήρες αντίτιμο του εισιτηρίου, καθώς και τα σχετικά τέλη διαμεσολάβησης όπου αυτά εφαρμόζονται. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη αποσκοπεί στην ταχύτερη και πιο διαφανή διεκπεραίωση των αιτημάτων από τις αεροπορικές εταιρείες.
Κανόνες για τα vouchers και την εναλλακτική μεταφορά
Ο νέος κανονισμός θέτει σαφή όρια και στη χρήση των κουπονιών αντί της επιστροφής χρημάτων. Οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να προτείνουν voucher στον επιβάτη, ωστόσο αυτό απαιτεί τη ρητή συγκατάθεσή του και δεν μπορεί να αποτελεί προεπιλεγμένη λύση. Επιπλέον, δεν επιτρέπεται να γίνεται δυσκολότερη η διαδικασία επιλογής επιστροφής χρημάτων σε σχέση με την αποδοχή του κουπονιού. Το voucher έχει κατά κανόνα διάρκεια έως 12 μήνες, με δυνατότητα μίας συμφωνημένης παράτασης, και εάν λήξει χωρίς να χρησιμοποιηθεί πλήρως, το υπόλοιπο ποσό πρέπει να επιστρέφεται στον επιβάτη εντός επτά ημερών.
Σημαντικές αλλαγές προβλέπονται και για τις περιπτώσεις όπου η αεροπορική εταιρεία δεν μπορεί να μεταφέρει τον επιβάτη σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό. Εφόσον μετά από διαταραχή ο επιβάτης επιλέξει να συνεχίσει το ταξίδι, η εταιρεία διαθέτει συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο τριών ωρών για να του εξασφαλίσει άλλη πτήση ή άλλο μέσο μεταφοράς υπό συγκρίσιμες συνθήκες. Εάν δεν προσφέρει λύση μέσα σε αυτό το διάστημα, ο ταξιδιώτης αποκτά το δικαίωμα να οργανώσει μόνος του την εναλλακτική μεταφορά του, χωρίς να περιμένει περαιτέρω την αεροπορική εταιρεία.
Οι νέες ρυθμίσεις, όπως προβλέπεται από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2026/2202, θα ισχύσουν επισήμως από τις 23 Οκτωβρίου 2027, δίνοντας στις αεροπορικές εταιρείες και τους αερολιμένες χρονικό περιθώριο προσαρμογής στις νέες υποχρεώσεις. Μέχρι τότε, οι επιβάτες εξακολουθούν να καλύπτονται από το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα δικαιώματά τους σε περιπτώσεις καθυστερήσεων και ακυρώσεων πτήσεων.
