Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε τη Δευτέρα εκτελεστικό διάταγμα που χαλαρώνει τους φόρους στο λεγόμενο «κόκκινο ντίζελ», καθώς οι τιμές καυσίμων στις Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν κοντά σε ιστορικά υψηλά. Η απόφαση επιτρέπει προσωρινά τη χρήση του καυσίμου και σε οχήματα που κινούνται σε δρόμους, αναβάλλοντας την καταβολή του ομοσπονδιακού φόρου έως το τέλος του 2026. Ο Αμερικανός πρόεδρος υπέγραψε το διάταγμα επί σκηνής, κατά τη διάρκεια προεκλογικής συγκέντρωσης στη Νεμπράσκα.
Τι προβλέπει το διάταγμα για το κόκκινο ντίζελ
Το «κόκκινο ντίζελ» είναι στην ουσία το ίδιο καύσιμο με το συμβατικό ντίζελ, με τη διαφορά ότι φέρει κόκκινη χρωστική ουσία ώστε να ξεχωρίζει, καθώς μέχρι σήμερα προβλεπόταν να χρησιμοποιείται αποκλειστικά για μη οδικές εφαρμογές και ήταν απαλλαγμένο από τον σχετικό φόρο. Με το νέο διάταγμα, η κυβέρνηση Τραμπ καταργεί προσωρινά αυτόν τον περιορισμό, επιτρέποντας τη χρήση του και σε αυτοκινητόδρομους, ενώ αναβάλλει χωρίς τόκους ή πρόστιμα την καταβολή του ομοσπονδιακού φόρου που κανονικά επιβάλλεται όταν το καύσιμο κυκλοφορεί σε δρόμους. Το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ καλείται παράλληλα να εξετάσει τρόπους ώστε οι αναβληθέντες φόροι να μην καταβληθούν τελικά. Μιλώντας στη συγκέντρωση της Νεμπράσκα, ο Τραμπ είπε ότι η απόφαση επιτρέπει «σε οποιονδήποτε να αγοράζει αφορολόγητο κόκκινο ντίζελ» και υποστήριξε ότι το μέτρο θα συμβάλει στη μείωση όχι μόνο του κόστους μεταφορών, αλλά και των τιμών σε τρόφιμα και άλλα αγαθά.
Η μέση τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ διαμορφωνόταν τη Δευτέρα στα 6,32 δολάρια το γαλόνι, δηλαδή περίπου 1,49 ευρώ το λίτρο. Η τιμή αυτή βρίσκεται λίγο χαμηλότερα από το ιστορικό ρεκόρ των 6,53 δολαρίων το γαλόνι (περίπου 1,54 ευρώ το λίτρο) που καταγράφηκε στις 22 Σεπτεμβρίου. Πριν από τον πόλεμο με το Ιράν, η μέση τιμή βρισκόταν περίπου στα 3,76 δολάρια το γαλόνι, γύρω στα 0,89 ευρώ το λίτρο, γεγονός που δείχνει πόσο έχει επιβαρυνθεί το κόστος τους τελευταίους μήνες.
Οι λόγοι της ακρίβειας και το κόστος για τους μεταφορείς
Η άνοδος των τιμών συνδέεται με τη στενότητα στην παγκόσμια αγορά διυλισμένων καυσίμων. Στους λόγους περιλαμβάνονται ζημιές σε διυλιστήρια στη Μέση Ανατολή και στη Ρωσία, οι ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις, καθώς και οι περιορισμοί που έχει επιβάλει η Κίνα στις εξαγωγές καυσίμων. Το κόστος αυτό μεταφράζεται σε σημαντική επιβάρυνση για τους επαγγελματίες μεταφορείς: ένα μεγάλο φορτηγό που γεμίζει περίπου 250 γαλόνια, δηλαδή γύρω στα 946 λίτρα, πληρώνει σήμερα κοντά στα 1.575 δολάρια ανά ανεφοδιασμό. Η χρήση αφορολόγητου ντίζελ, χωρίς τους ομοσπονδιακούς και πολιτειακούς φόρους, θα μπορούσε σε ορισμένες περιπτώσεις να μειώσει το κόστος κατά περίπου 150 δολάρια ανά γέμισμα, ανακούφιση που η κυβέρνηση παρουσιάζει ως άμεσο όφελος για τον κλάδο των μεταφορών και, κατ’ επέκταση, για τις τιμές καταναλωτικών προϊόντων.
Ήδη δέκα πολιτείες είχαν προχωρήσει τις προηγούμενες ημέρες σε δική τους διεύρυνση της χρήσης του κόκκινου ντίζελ, μεταξύ αυτών το Τέξας, η Οκλαχόμα και η Αλαμπάμα. Οι πολιτείες αυτές αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο των συνολικών πωλήσεων ντίζελ στις ΗΠΑ, στοιχείο που δείχνει ότι η πολιτειακή πίεση προϋπήρχε της ομοσπονδιακής απόφασης του Τραμπ.
