Τρία χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από την 7η Οκτωβρίου 2023, την ημέρα που η Χαμάς εξαπέλυσε τη μεγαλύτερη επίθεση στην ιστορία του Ισραήλ. Συγγενείς θυμάτων, φίλοι και απλοί πολίτες συγκεντρώθηκαν από τις πρώτες πρωινές ώρες στον χώρο του Nova Festival, στο νότιο Ισραήλ, για να τιμήσουν τη μνήμη των νεκρών. Η τρίτη επέτειος της 7ης Οκτωβρίου βρίσκει τη Μέση Ανατολή σε συνεχή αναταραχή, με τον πόλεμο στη Γάζα να μην έχει τελειώσει και τις μάχες να συνεχίζονται σε πολλαπλά μέτωπα. Η φετινή μνήμη πραγματοποιείται επίσης λίγο πριν από τις βουλευτικές εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, τις πρώτες στο Ισραήλ μετά τη σφαγή.
Διαβάστε επίσης: Το Ισραήλ προειδοποιεί για επιθέσεις κατά Εβραίων
Τι έγινε στις 7 Οκτωβρίου 2023
Ήταν λίγο μετά τις 6:30 το πρωί του Σαββάτου, ημέρα της εβραϊκής γιορτής Σιμχάτ Τορά, όταν οι σειρήνες άρχισαν να ηχούν σε μεγάλο μέρος του Ισραήλ. Χιλιάδες νέοι είχαν περάσει τη νύχτα στο μουσικό φεστιβάλ Nova, κοντά στο Ρεΐμ, όταν οι ταξιαρχίες Κασάμ της Χαμάς και άλλες ένοπλες παλαιστινιακές οργανώσεις διέσπασαν τον συνοριακό φράχτη της Γάζας από δεκάδες σημεία. Οι μαχητές χρησιμοποίησαν ρουκέτες, χερσαίες δυνάμεις, ταχύπλοα και αλεξίπτωτα πλαγιάς, ενώ μέσα σε λίγες ώρες εκτοξεύτηκαν, σύμφωνα με δημοσιεύματα, περίπου 3.500 ρουκέτες. Η Χαμάς είχε υποστηρίξει τότε ότι ο αριθμός έφτανε τις 5.000, εκτίμηση που ο ισραηλινός στρατός έθεσε χαμηλότερα.
Στον χώρο του φεστιβάλ Nova σκοτώθηκαν 344 άνθρωποι, ενώ παράλληλα δέχονταν επίθεση και κιμπούτς κοντά στη Λωρίδα της Γάζας. Συνολικά, σύμφωνα με τα στοιχεία, 1.029 άμαχοι χάθηκαν στην επίθεση, ανάμεσά τους 63 παιδιά και έφηβοι, ενώ 251 άνθρωποι απήχθησαν και οδηγήθηκαν ως όμηροι στη Γάζα. Στα τρία χρόνια μαχών που ακολούθησαν, 1.318 Ισραηλινοί στρατιωτικοί έχουν χάσει τη ζωή τους. Το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο είχε εκδώσει ένταλμα σύλληψης εναντίον του στρατιωτικού ηγέτη της Χαμάς, Μοχάμεντ Ντέιφ, για εγκλήματα πολέμου, υπόθεση που τερματίστηκε μετά την επιβεβαίωση του θανάτου του.
Η επίθεση της 7ης Οκτωβρίου οδήγησε σε σχεδόν τρία χρόνια πολέμου στη Γάζα. Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Γάζας, οι Παλαιστίνιοι που έχουν σκοτωθεί από την έναρξη του πολέμου ξεπερνούν τους 74.000, ενώ χιλιάδες άνθρωποι εκτιμάται ότι παραμένουν θαμμένοι κάτω από τα ερείπια. Πριν από έναν χρόνο επιβλήθηκε κατάπαυση του πυρός με πρωτοβουλία των ΗΠΑ, η οποία ωστόσο παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό στα χαρτιά, καθώς οι ισραηλινές επιθέσεις στη Γάζα συνεχίστηκαν και η βία στη Δυτική Όχθη εντάθηκε.
Δηλώσεις Νετανιάχου και πολιτικό πλαίσιο
Στην έναρξη των τελετών μνήμης, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, δήλωσε ότι «έχουμε σημειώσει τεράστια πρόοδο, όμως υπάρχουν ακόμα αποστολές που πρέπει να φέρουμε εις πέρας και σκοπεύουμε να τις ολοκληρώσουμε». Για τη Χαμάς είπε ότι «όλοι όσοι συμμετείχαν στην επίθεση εναντίον μας, όλοι όσοι κρατούσαν ομήρους μας, ζουν με δανεικό χρόνο». Δεσμεύτηκε επίσης να συνεχίσει τις επιχειρήσεις κατά της Χεζμπολάχ και προειδοποίησε ότι το Ισραήλ «δεν θα επιτρέψει στο καθεστώς των αγιατολάχ στην Τεχεράνη να απειλήσει την ύπαρξή του».
Οι δηλώσεις αυτές έρχονται λίγες ημέρες πριν από τις βουλευτικές εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, τις πρώτες στο Ισραήλ μετά τη 7η Οκτωβρίου, με τον Νετανιάχου να προσπαθεί να προβληθεί ως εγγυητής της εθνικής ασφάλειας ενώ βρίσκεται παράλληλα αντιμέτωπος με δίκη για διαφθορά. Οι τοποθετήσεις του απηχούν όσα είχε πει στη 81η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, όπου χαρακτήρισε τη στρατιωτική δράση του Ισραήλ «μάχη κατά των βαρβάρων» και μίλησε για «πόλεμο επτά μετώπων» απέναντι στη Χαμάς, τη Χεζμπολάχ, τους Χούθι, το Ιράν και πολιτοφυλακές στο Ιράκ και τη Συρία.
Παράλληλα με τον πόλεμο στο εξωτερικό, στο εσωτερικό του Ισραήλ πληθαίνουν τα ερωτήματα για το αν η κυβέρνηση γνώριζε εκ των προτέρων για την επικείμενη επίθεση. Η αρθρογράφος της εφημερίδας Haaretz, Γιοάνα Γκόνεν, έγραψε ότι «η ισραηλινή Δεξιά θέλει η 7η Οκτωβρίου να διαρκέσει για πάντα», σημειώνοντας ότι οι εκκλήσεις για ενότητα έχουν λειτουργήσει ως ασπίδα για τον Νετανιάχου και έχουν περιορίσει τα αιτήματα για απόδοση ευθυνών. Οι οικογένειες των θυμάτων συνεχίζουν να ζητούν απαντήσεις για τις πληροφορίες που υπήρχαν πριν από την επίθεση και για τον λόγο που δεν αξιοποιήθηκαν έγκαιρα, ενώ η ισραηλινή κυβέρνηση έχει διαψεύσει πως υπήρχε συγκεκριμένη προειδοποίηση.
Η φετινή επέτειος πραγματοποιείται σε ιδιαίτερα φορτισμένο κλίμα, καθώς από τις πρώτες πρωινές ώρες ακούγονταν σποραδικά πυρά από την περιοχή της Λωρίδας της Γάζας, με πυρά από επιθετικά ελικόπτερα Apache, αεροσκάφη και πυροβολικό εναντίον στόχων της Χαμάς. Οι ισραηλινές αρχές είχαν προειδοποιήσει από την προηγούμενη ημέρα για το ενδεχόμενο η Χαμάς να επιχειρήσει επίθεση κατά τη διάρκεια της επετείου, ενώ η προσοχή της διεθνούς κοινότητας αναμένεται πλέον να στραφεί στις βουλευτικές εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, που θα κρίνουν την επόμενη μέρα του Ισραήλ.
