Αγία Σοφία: Ανοίγουν για πρώτη φορά οι υπόγειοι χώροι

Στο φως έρχονται σταδιακά οι άγνωστοι υπόγειοι χώροι της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη, που η Τουρκία σχεδιάζει να ανοίξει για πρώτη φορά στους επισκέπτες. Την προαναγγελία έκανε ο Τούρκος υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, παρουσιάζοντας την πρόοδο των εκτεταμένων εργασιών αποκατάστασης του ιστορικού μνημείου. Μιλώντας μετά την έναρξη του Φεστιβάλ Πολιτιστικής Διαδρομής της Αττάλειας, ο υπουργός υποστήριξε ότι οι υπόγειοι χώροι είναι τουλάχιστον εξίσου ενδιαφέροντες με τους υπέργειους.

Τρεις χιλιάδες τόνοι λάσπης, μια σήραγγα και κελάρια κάτω από τον ναό

Ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι ενημέρωσε ότι η έρευνα και οι εργασίες συνεχίζονται στους υπόγειους ιστορικούς χώρους του κτιρίου. Όπως ανέφερε, έχουν απομακρυνθεί έως τώρα περίπου 3.000 τόνοι λάσπης και μπάζων, ενώ έχουν εξεταστεί μια ιστορική σήραγγα, ένα κανάλι νερού και κελάρια. Η ομάδα, πρόσθεσε, έχει φτάσει σε νέους χώρους καθώς προχωρά σε ορισμένα τμήματα του μνημείου.

Κάποιοι από τους χώρους αυτούς είναι αρκετά μεγάλοι ώστε να περάσουν άνθρωποι, ωστόσο οι λειτουργίες και οι ιστορικές συνδέσεις τους δεν έχουν ακόμη καθοριστεί. Σύμφωνα με τον υπουργό, οι κατασκευές προσφέρουν πληροφορίες για την ιστορική διαχείριση του νερού και τις υποδομές της Κωνσταντινούπολης, με τους ερευνητές να μελετούν τα υπόγεια συστήματα που χρησιμοποιούνταν για την αποστράγγιση των ομβρίων υδάτων και τη διανομή του νερού.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εργασίες σε έναν υπόγειο τάφο τεσσάρων δωματίων, γνωστό ως υπόγειο (hypogeum), στο βορειοανατολικό τμήμα. Όπως δήλωσε ο Ερσόι, ο χώρος αυτός βοηθά τους ερευνητές να κατανοήσουν ίχνη από περιόδους παλαιότερες και της ίδιας της Αγίας Σοφίας.

Οι πιο ολοκληρωμένες παρεμβάσεις από την εποχή του Σινάν

Ο Τούρκος υπουργός χαρακτήρισε τις παρεμβάσεις πρωτοφανείς για τη σύγχρονη ιστορία του μνημείου, υπογραμμίζοντας ότι πραγματοποιούνται υπό επιστημονική επίβλεψη. «Πραγματοποιούμε τα πιο ολοκληρωμένα έργα αποκατάστασης, συντήρησης και ενίσχυσης στην ιστορία της Δημοκρατίας στην Αγία Σοφία», σημείωσε. Σύμφωνα με τον ίδιο, η επιστημονική επιτροπή θεωρεί ότι πρόκειται για τις πιο ολοκληρωμένες παρεμβάσεις από την εποχή του Σινάν, του Οθωμανού αρχιτέκτονα του 16ου αιώνα.

Παράλληλα, εργασίες ενίσχυσης έχουν ήδη ξεκινήσει στον ημιθόλιο του ανατολικού τμήματος, εκεί όπου βρίσκονται το μιχράμπ, η κόγχη που υποδεικνύει την κατεύθυνση της προσευχής, και το μινμπάρ, ο άμβωνας. Ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι διαβεβαίωσε ότι το μνημείο παραμένει ανοιχτό για λατρεία και επισκέψεις καθ' όλη τη διάρκεια των εργασιών.

Ο υπουργός ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει αρχικά να παρουσιάσει τις υπόγειες εργασίες στους δημοσιογράφους και, στη συνέχεια, να επιτρέψει την πρόσβαση στο κοινό, εφόσον διασφαλιστούν οι κατάλληλες συνθήκες. «Δεδομένου ότι η Αγία Σοφία αποτελεί πολύτιμη πολιτιστική κληρονομιά, κάθε βήμα που κάνουμε υπόκειται σε επιστημονικό έλεγχο», τόνισε, προσθέτοντας ότι εκτελούνται εξαιρετικά λεπτές μηχανικές εργασίες για την προστασία της ασφάλειας και της αρχικής υφής της κατασκευής.