Άιζενκοτ: Το αγκάθι των αραβικών κομμάτων και οι 28 ημέρες

Ο πρόεδρος του Ισραήλ Ισαάκ Χέρτζογκ ανέθεσε τη διερευνητική εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον επικεφαλής της αντιπολίτευσης Γκάντι Άιζενκοτ, ανοίγοντας ένα ασφυκτικό χρονικό παράθυρο για τη σύνθεση ενός βιώσιμου συνασπισμού. Η απόφαση ήρθε ως συνέχεια των εκλογών της 27ης Οκτωβρίου, οι οποίες δεν ανέδειξαν αυτοδύναμη δύναμη και κόστισαν στον Μπενιαμίν Νετανιάχου την κοινοβουλευτική του πλειοψηφία. Ο πρώην αρχηγός του ισραηλινού γενικού επιτελείου, 66 ετών, δεσμεύτηκε ότι θα «κάνει τα πάντα» για τον σχηματισμό μιας εθνικής κυβέρνησης έκτακτης ανάγκης. Το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν είναι η εντολή αυτή καθαυτή, αλλά αν η λεπτή αριθμητική της Κνεσέτ μπορεί να μετατραπεί σε πραγματική κυβέρνηση.

Η αριθμητική των 67 εδρών και το αγκάθι των αραβικών κομμάτων

Στις εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, οι αντίπαλοι του Νετανιάχου μαζί με το Ραμ και την Ενωμένη Λίστα συγκέντρωσαν συνολικά 67 από τις 120 έδρες της Κνεσέτ. Ο επικεφαλής της αντιπολίτευσης φέρεται να εξασφαλίζει τη στήριξη της Ενωμένης Λίστας, παράταξης στην οποία κυρίαρχο στοιχείο είναι οι ισραηλινοί άραβες, ενώ πιθανότατα θα χρειαστεί και τη συνδρομή του κόμματος Ραμ.

Το πρόβλημα είναι ότι η στήριξη αυτή δεν μεταφράζεται αυτόματα σε κυβέρνηση. Το μπλοκ κατά του Νετανιάχου, χωρίς τα αραβικά κόμματα, διαθέτει μόλις 48 έδρες, ποσοστό που από μόνο του δεν αρκεί για πλειοψηφία. Οι περισσότεροι ηγέτες του μπλοκ απορρίπτουν τον σχηματισμό κυβέρνησης που θα στηρίζεται στην αραβική υποστήριξη, κάτι που περιορίζει δραστικά τα περιθώρια ελιγμών του Άιζενκοτ.

Η δυσκολία γίνεται ακόμη πιο ορατή από το γεγονός ότι δύο κόμματα-σύμμαχοι του ίδιου του Άιζενκοτ είχαν αποκλείσει ρητά, κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, κάθε συνεργασία με τις αραβικές παρατάξεις. Παράλληλα, το κόμμα του, το Γιασάρ, άφησε ανοιχτή την πόρτα προς το Λικούντ, καλώντας τα μέλη του να συμμετάσχουν σε ευρεία κυβέρνηση, υπό τον όρο ότι θα ανακοινώσουν δημόσια τη διάλυση της συμμαχίας τους με τους ακραίους.

Το ρολόι των 28 ημερών και η συγκέντρωση στην Χαμπίμα

Από τη στιγμή που παρέλαβε την εντολή, ο Άιζενκοτ έχει στη διάθεσή του 28 ημέρες για να σχηματίσει κυβέρνηση, με πιθανή παράταση 14 ημερών αν το εγχείρημα δεν έχει ολοκληρωθεί. Σε περίπτωση που αποτύχει, η εντολή δεν επιστρέφει αυτομάτως στον Νετανιάχου, αλλά ανατίθεται σε άλλον κοινοβουλευτικό, γεγονός που κρατά ανοιχτό το σενάριο νέων διεργασιών στην Κνεσέτ. Η πίεση του χρόνου συνδυάζεται με τους αριθμητικούς περιορισμούς.

Η πολιτική διαδικασία εξελίσσεται υπό πίεση. Στην πλατεία Χαμπίμα του Τελ Αβίβ, διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν παρά τη βροχή, απαιτώντας κυβέρνηση με τη συμμετοχή αραβικών κομμάτων που θα ανατρέψει τον Νετανιάχου. Υψώθηκαν πανό στην αραβική γλώσσα με το μήνυμα «Με 67 έδρες ξεκινά νέα πορεία», ενώ οι συγκεντρωμένοι φώναζαν συνθήματα υπέρ της συνύπαρξης Εβραίων και Αράβων.

Η επόμενη μέρα για τον Άιζενκοτ εξαρτάται από το αν θα κατορθώσει να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα στους συμμάχους που αρνούνται τη συνεργασία με τους Άραβες και στη στήριξη που χρειάζεται για να φτάσει στην πλειοψηφία. Ο χρόνος μετρά και η απλή πολιτική μαθηματική δεν επιτρέπει περιθώριο σφάλματος.