Το παρασκήνιο της αποκλιμάκωσης και ο γαλλικός παράγοντας

Η Αθήνα εμφανίζεται πεπεισμένη ότι η Άγκυρα δεν θα προχωρήσει σε σοβαρή κλιμάκωση για το ζήτημα του υποθαλάσσιου καλωδίου στην Ανατολική Μεσόγειο. Μετά τις καθησυχαστικές δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν ότι «όλα είναι καλά», ελληνικές διπλωματικές πηγές επέμειναν ότι η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα και έπραξε αυτό που όφειλε βάσει του διεθνούς δικαίου. Το ενδιαφέρον μετατοπίζεται πλέον στο παρασκήνιο της αποκλιμάκωσης και στον ρόλο του γαλλικού παράγοντα, με όλους να αναμένουν την έξοδο του ερευνητικού σκάφους Abeille Marengo για την επανέναρξη των εργασιών.

Η φόρμουλα των Γάλλων διπλωματών ως τις 4 τα ξημερώματα

Κλειδί για την εκτόνωση αποτέλεσε μια νέα ενημέρωση της Γαλλίας προς τα παράκτια κράτη, η οποία έγινε το βράδυ και αφορούσε τις έρευνες του Abeille Marengo βάσει της NAVTEX που εξέδωσε ο Σταθμός Ηρακλείου. Με την κίνηση αυτή επιχειρήθηκε να ξεπεραστεί το πρόβλημα που είχε προκύψει από την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών και την τουρκική NAVTEX που είχε προηγηθεί.

Το πόσο λεπτή ήταν η ισορροπία φάνηκε από την περιγραφή του ανταποκριτή του ΣΚΑΪ στην Κωνσταντινούπολη, Μανώλη Κωστίδη. Όπως ανέφερε, Τούρκοι και Γάλλοι διπλωμάτες δούλευαν πάνω στη φόρμουλα ως τις 4 τα ξημερώματα, καθώς υπήρχε διαφωνία, και μόλις τότε βρέθηκε λύση. Γύρω στις 12 με 1 το μεσημέρι, ώρα Ελλάδας, η τουρκική πλευρά μεταβίβασε ότι είχαν απομείνει μόνο διαδικαστικά ζητήματα προς τακτοποίηση.

Διπλωματική πηγή αποδίδει μέρος της αρχικής σύγχυσης στην απουσία του Φιντάν από την Άγκυρα, ο οποίος επισκεπτόταν τα Κατεχόμενα όταν εκδηλώθηκε το επεισόδιο. Σημαντικό στοιχείο της γαλλικής ενημέρωσης προς Άγκυρα και Λευκωσία ήταν η διευκρίνιση ότι με τη συγκεκριμένη έρευνα το Παρίσι δεν παίρνει θέση σε αξιώσεις για θαλάσσιες ζώνες από καμία πλευρά.

Γιατί η Αθήνα ποντάρει σε περιορισμένη τουρκική αντίδραση

Η εκτίμηση της Αθήνας είναι ότι η Τουρκία δεν θα επιλέξει εύκολα τη σοβαρή κλιμάκωση, κυρίως λόγω της διεθνούς συγκυρίας. Στο κάδρο των υπολογισμών μπαίνουν το νέο περιβάλλον στις ΗΠΑ μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, η διαδικασία σχηματισμού κυβέρνησης στο Ισραήλ με τη στήριξη αραβικών κομμάτων, καθώς και η έντονη αντίδραση της Ε.Ε. και περιφερειακών παικτών στο Τουρκολυβικό Μνημόνιο. Επίσης, η Άγκυρα φιλοξενεί τη διάσκεψη για το κλίμα στην Αττάλεια.

Παρά την αποκλιμάκωση, η ελληνική πλευρά δεν αποκλείει μια αντίδραση με τον συνήθη τρόπο. Θεωρείται πιθανή η παρενόχληση του ερευνητικού πλοίου διά ασυρμάτου, τακτική που η Τουρκία έχει εφαρμόσει και στο παρελθόν, ακόμη και στο Αιγαίο, κατά τη διάρκεια ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση των νησιών. Παράλληλα, τουρκικές διπλωματικές πηγές διαβεβαίωναν ότι το πρόβλημα με τις NAVTEX για το καλώδιο είχε πλέον επιλυθεί.

Στο ίδιο κλίμα, πηγές του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών ανέφεραν ότι ο Φιντάν είχε το Σάββατο 7 Νοεμβρίου τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Μπαντρ Αμπντελάτι, με αντικείμενο τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Μεσόγειο. Η Αθήνα επιμένει ότι η εσωτερική διαχείριση από την πλευρά της Τουρκίας δεν την αφορά και ότι θα συνεχίσει να ασκεί τα δικαιώματά της ως αδειοδοτούσα χώρα.