Σοβαρές προειδοποιήσεις εκτόξευσε ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δηλώνοντας ότι η Μόσχα εξετάζει σχέδια χρήσης λευκορωσικού εδάφους για να πλήξει χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ. Η ανακοίνωση έγινε μέσω Telegram, μετά από συνάντηση με ανώτατα στελέχη του ουκρανικού στρατού και των υπηρεσιών πληροφοριών. Το Κίεβο διαθέτει ενδείξεις για νέες επαφές μεταξύ Μόσχας και Μινσκ, με στόχο την εμπλοκή της Λευκορωσίας σε νέες ρωσικές επιθετικές επιχειρήσεις. Ούτε η Ρωσία ούτε η Λευκορωσία έχουν απαντήσει δημοσίως στις αποκαλύψεις του Ζελένσκι.
Τι είπε ο Ζελένσκι για τη Λευκορωσία και το ΝΑΤΟ
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ανέφερε ότι η Ουκρανία καταγράφει συστηματικά τις προσπάθειες της Ρωσίας να παρασύρει τη Λευκορωσία βαθύτερα στη σύγκρουση. Σύμφωνα με τις πληροφορίες που διαθέτει το Κίεβο, στο τραπέζι βρίσκονται επιχειρησιακά σενάρια που αφορούν περιοχές τόσο στο νότιο όσο και στο βόρειο τμήμα της Λευκορωσίας. Οι πιθανές κατευθύνσεις περιλαμβάνουν έναν άξονα επίθεσης προς Τσερνίχιβ-Κίεβο, αλλά και το πιο ακραίο σενάριο χτυπήματος εναντίον χώρας-μέλους του ΝΑΤΟ μέσω λευκορωσικού εδάφους. Ο Ουκρανός πρόεδρος δεν πρόσθεσε περαιτέρω λεπτομέρειες σχετικά με τις πηγές ή τη φύση αυτών των πληροφοριών.
Η Λευκορωσία κατέχει γεωγραφικά κρίσιμη θέση στην περιοχή: συνορεύει νότια με την Ουκρανία, ενώ στα βόρεια και δυτικά της βρίσκονται χώρες-μέλη της Συμμαχίας, όπως η Πολωνία, η Λιθουανία και η Λετονία. Αυτή η γεωγραφία καθιστά τη χώρα πιθανή βάση εξόρμησης τόσο κατά της Ουκρανίας όσο και κατά των ανατολικών συνόρων της Συμμαχίας. Ο Ζελένσκι είχε θέσει παρόμοιες ανησυχίες και τον προηγούμενο μήνα, όταν ανέφερε ότι οι ουκρανικές υπηρεσίες ασφαλείας παρακολουθούν ενδείξεις για επανενεργοποίηση αυτού του μετώπου. Το γεγονός ότι επαναλαμβάνει τις προειδοποιήσεις αυτές με αυξημένη ένταση δείχνει ότι η απειλή θεωρείται πλέον πιο συγκεκριμένη.
Αντιδράσεις και το ιστορικό της Λευκορωσίας στον πόλεμο
Ούτε η Μόσχα ούτε το Μινσκ έχουν απαντήσει στις δηλώσεις του Ζελένσκι. Η Ρωσία δεν δημοσιοποιεί ποτέ τα στρατιωτικά της σχέδια, τα οποία θεωρεί κρατικά απόρρητα. Ο Αλεξάντερ Λουκασένκο, στενός σύμμαχος του Βλαντίμιρ Πούτιν, είχε επιτρέψει τη χρήση λευκορωσικού εδάφους κατά την έναρξη της ρωσικής εισβολής τον Φεβρουάριο του 2022, χωρίς ωστόσο η χώρα του να αποστείλει στρατεύματα στο μέτωπο. Η στάση αυτή του Μινσκ χαρακτηρίστηκε εκείνη την εποχή ως «συμμετοχή χωρίς άμεση εμπλοκή».
Ωστόσο, από το 2022 μέχρι σήμερα, η Λευκορωσία έχει βαθύνει σημαντικά τη στρατιωτική της σχέση με τη Ρωσία. Το Μινσκ έχει συναινέσει στην εγκατάσταση ρωσικών τακτικών πυρηνικών όπλων στο έδαφός του, καθώς και πυραυλικών συστημάτων τύπου Oreshnik — υπερηχητικών πυραύλων με τεράστιο καταστρεπτικό δυναμικό. Αυτές οι εξελίξεις αλλάζουν ουσιαστικά τη στρατιωτική ισορροπία στην ευρύτερη περιοχή και ανεβάζουν σε νέα επίπεδα τους κινδύνους για ολόκληρη την ανατολική Ευρώπη. Παράλληλα, η Ρωσία επιδιώκει να πείσει τον Λουκασένκο να κάνει ένα βήμα παραπέρα και να συμμετάσχει ενεργά σε επιθετικές επιχειρήσεις.
Τι ακολουθεί: Η Ουκρανία θωρακίζει τον βορρά της
Ο Ζελένσκι ανακοίνωσε ότι έχει ήδη δοθεί εντολή στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις να εκπονήσουν σχέδια άμεσης αντίδρασης. Συγκεκριμένα, ζήτησε την ενίσχυση της αμυντικής θωράκισης στις περιοχές του Τσερνίχιβ και του Κιέβου, οι οποίες αποτελούν τις πλέον εκτεθειμένες ζώνες σε ενδεχόμενη επίθεση από βορρά. Ο ίδιος ήταν σαφής ως προς τις προθέσεις της Ουκρανίας: «Η Ουκρανία θα υπερασπιστεί αναμφίβολα τον εαυτό της και τον λαό της εάν ο Αλεξάντερ Λουκασένκο κάνει τη λάθος επιλογή και αποφασίσει να στηρίξει και αυτή τη ρωσική πρόθεση». Πρόκειται για ανοιχτή προειδοποίηση προς το Μινσκ να μη διασχίσει αυτή τη γραμμή.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία διαρκεί πλέον περισσότερο από τέσσερα χρόνια και η ενδεχόμενη ενεργή εμπλοκή της Λευκορωσίας θα σήμαινε άνοιγμα νέου μετώπου στο βορρά. Αυτό θα επιβάρυνε σημαντικά τις ήδη τεταμένες αμυντικές δυνάμεις του Κιέβου. Η απειλή κατά χώρας του ΝΑΤΟ, αν επιβεβαιωθεί, θα ενεργοποιούσε αυτομάτως το άρθρο 5 της Συμμαχίας, ανοίγοντας ένα εντελώς νέο κεφάλαιο στη σύγκρουση. Ο Ζελένσκι φαίνεται να στοχεύει να κρατήσει υψηλή την εγρήγορση των δυτικών συμμάχων απέναντι σε αυτό το σενάριο, το οποίο μέχρι στιγμής παραμένει στο επίπεδο των ουκρανικών πληροφοριών.
