Η Ντόρα Μπακογιάννη μίλησε με ανησυχία για τους κινδύνους της Τεχνητής Νοημοσύνης και της παραπληροφόρησης, σε εκδήλωση που έγινε στη Θεσσαλονίκη. Η βουλευτής Χανίων της ΝΔ ήταν μεταξύ των ομιλητών στην παρουσίαση επιστημονικού τόμου αφιερωμένου στη σχέση της ΤΝ με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία. Το χαρακτηριστικό παράδειγμα που χρησιμοποίησε για να περιγράψει τον κίνδυνο των deepfakes έγινε αμέσως αντικείμενο συζήτησης: «Αύριο μπορεί να με δείτε να κάνω κήρυγμα υπέρ του ΚΚΕ και να μην μπορώ να αποδείξω ότι δεν είμαι εγώ».
Τι έγινε στην Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών
Η παρουσίαση του συλλογικού επιστημονικού τόμου με τίτλο «Τεχνητή Νοημοσύνη: Ανθρώπινα Δικαιώματα, Δημοκρατία και Κράτος Δικαίου» έγινε στην Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών της Θεσσαλονίκης. Την επιμέλεια του τόμου είχε ο Ευριπίδης Στ. Στυλιανίδης, Καθηγητής Νομικής του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου και Βουλευτής Ροδόπης. Η μελέτη αποτελεί καρπό της συνεργασίας 43 επιστημόνων από 18 πανεπιστήμια της Ελλάδας, της Κύπρου, της Ευρώπης και των Ηνωμένων Πολιτειών. Πρόκειται για ένα ευρύ ακαδημαϊκό εγχείρημα που φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει τη ΤΝ όχι ως απλό τεχνολογικό φαινόμενο, αλλά ως ζήτημα με βαθιές επιπτώσεις στον άνθρωπο και τους θεσμούς.
Ο Στυλιανίδης προτείνει μέσα από το εγχειρίδιο τη συνταγματική κατοχύρωση της Τεχνητής Νοημοσύνης, πρόταση που η Μπακογιάννη χαρακτήρισε «εξαιρετικά σημαντική και θαρραλέα». Η ίδια παραλλήλισε τη σημερινή εποχή με τις πιο κρίσιμες μεταβατικές περιόδους της σύγχρονης ιστορίας. «Ζούμε ίσως τη σημαντικότερη μεταβατική περίοδο μετά από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο», δήλωσε, εξηγώντας ότι η ανθρωπότητα καλείται να διαχειριστεί ταυτόχρονα δύο τεράστιες προκλήσεις. Το συνδυαστικό αυτό φαινόμενο, όπως το ανέλυσε, δημιουργεί μια πρωτοφανή συνθήκη που εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για τη διεθνή τάξη πραγμάτων.
Η πρώτη πρόκληση που εντόπισε η Μπακογιάννη είναι η αναδιαμόρφωση της παγκόσμιας ισορροπίας ισχύος: η μετάβαση από το επιχειρηματικό μονοπώλιο των ΗΠΑ προς ένα σύστημα όπου η Κίνα επιχειρεί να καλύψει μέρος του ρόλου του παγκόσμιου ηγεμόνα. Η δεύτερη, εξίσου καθοριστική, είναι η έκρηξη της Τεχνητής Νοημοσύνης ως φαινομένου. Το γεγονός ότι αμφότερες οι εξελίξεις συμβαίνουν παράλληλα, υπογράμμισε, κάνει την κατάσταση ακόμα πιο σύνθετη και ανησυχητική για τις δυτικές κοινωνίες και τις δημοκρατικές αξίες.
Αντιδράσεις και πλαίσιο της εκδήλωσης
Στην εκδήλωση παρέστη και μίλησε ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης, Φιλόθεος, ο οποίος τοποθετήθηκε με ιδιαίτερο βάρος στο ζήτημα. «Το έργο αυτό δεν αντιμετωπίζει την Τεχνητή Νοημοσύνη ως μια απλή τεχνολογική εξέλιξη», τόνισε, προσθέτοντας ότι η ΤΝ «επηρεάζει ήδη βαθιά τον άνθρωπο, τη Δημοκρατία, την πολιτική του σύγχρονου πολιτισμού». Ο Μητροπολίτης έθεσε με διαύγεια το κεντρικό φιλοσοφικό ερώτημα που αναδύεται: «Η Τεχνητή Νοημοσύνη μας υποχρεώνει να ξανασκεφτούμε όχι μόνο τι μπορούμε να κάνουμε τεχνολογικά αλλά και τι σημαίνει να είμαστε άνθρωποι μέσα σε έναν κόσμο τόσο αλγοριθμικό». Ο ίδιος επεσήμανε ότι ο τόμος αυτός συνομιλεί ουσιαστικά με το Σύνταγμα, εξετάζοντας πώς η ΤΝ επηρεάζει το σύνολο των συνταγματικών ελευθεριών.
Η Μπακογιάννη εξέφρασε δημόσια την ικανοποίησή της για τη συμμετοχή της στην εκδήλωση μέσω ανάρτησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Χαρακτήρισε τον Στυλιανίδη «καλό φίλο και εξαιρετικό συνάδελφο», υπογραμμίζοντας την αξία του επιστημονικού έργου που επιμελήθηκε. Το κεντρικό μήνυμα που προέβαλε ήταν ότι ο τόμος «μας καλεί να σκεφτούμε εμείς για την Τεχνητή Νοημοσύνη πριν εκείνη να είναι σε θέση να σκέφτεται για εμάς». Η φράση αυτή συνοψίζει εύστοχα τη διάθεση της εκδήλωσης: κλείσιμο του κύκλου της παθητικής παρατήρησης και έναρξη ενεργής κοινωνικής και νομοθετικής αντίδρασης.
Ωστόσο, η φράση που προκάλεσε τη μεγαλύτερη εντύπωση παρέμεινε εκείνη για τα deepfakes και την παραπληροφόρηση. Η Μπακογιάννη, χρησιμοποιώντας το προσωπικό παράδειγμα με αναφορά στο ΚΚΕ, κατάφερε να αποτυπώσει με γλαφυρό τρόπο έναν κίνδυνο που μέχρι πρότινος φαινόταν αφηρημένος: η τεχνολογία μπορεί πλέον να παράγει πειστικό ψεύτικο περιεχόμενο που να απεικονίζει δημόσια πρόσωπα σε καταστάσεις που δεν υπήρξαν ποτέ, χωρίς το ίδιο το πρόσωπο να έχει τη δυνατότητα να αποδείξει την αθωότητά του.
