Η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών αναμένεται να εκλέξει πέντε νέα Μη Μόνιμα Μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας την Τετάρτη 3 Ιουνίου 2026, για τη θητεία 2027-2028, σε μια περίοδο κατά την οποία το Συμβούλιο αντιμετωπίζει τεράστιες πιέσεις λόγω πολλαπλών διεθνών κρίσεων. Η ψηφοφορία θα ξεκινήσει στις 10:00 π.μ. τοπική ώρα, στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Παράλληλα, το Συμβούλιο Ασφαλείας βρίσκεται στο επίκεντρο έντονης διπλωματικής αντιπαράθεσης για την ισραηλινή στρατιωτική δράση στον Λίβανο, με τα μέλη να εκφράζουν βαθιά διχασμένες θέσεις.
Τι γίνεται: Εκλογές και ανταγωνιστικές αναμετρήσεις στον ΟΗΕ
Η ψηφοφορία αφορά πέντε από τις δέκα αιρετές έδρες του 15μελούς Συμβουλίου Ασφαλείας. Οι έδρες κατανέμονται σύμφωνα με το καθιερωμένο σύστημα περιφερειακής εκπροσώπησης: μία έδρα για την Αφρικανική Ομάδα, μία για την Ομάδα Ασίας-Ειρηνικού, μία για την Ομάδα Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής, και δύο έδρες για την Ομάδα Δυτικής Ευρώπης και Άλλων Κρατών. Τα νεοεκλεγέντα μέλη θα αναλάβουν καθήκοντα την 1η Ιανουαρίου 2027, αντικαθιστώντας χώρες που ολοκληρώνουν τη θητεία τους.
Ορισμένες από τις εκλογές είναι μη ανταγωνιστικές: η Ζιμπάμπουε διεκδικεί χωρίς αντίπαλο την έδρα της Αφρικανικής Ομάδας, αντικαθιστώντας τη Σομαλία, ενώ το Τρινιντάντ και Τομπάγκο θέτει υποψηφιότητα για την έδρα της Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής, αντικαθιστώντας τον Παναμά. Ωστόσο, ακόμη και σε αυτές τις περιπτώσεις, οι υποψήφιες χώρες οφείλουν να εξασφαλίσουν την πλειοψηφία των δύο τρίτων των κρατών μελών που ψηφίζουν — μια απαίτηση που καθιστά τη διαδικασία απαιτητική ακόμη και χωρίς αντιπάλους.
Οι πιο ανταγωνιστικές αναμετρήσεις εκτυλίσσονται σε δύο ομάδες. Στην Ομάδα Ασίας-Ειρηνικού, το Κιργιστάν και οι Φιλιππίνες διεκδικούν τη μία διαθέσιμη έδρα, σε αντικατάσταση του Πακιστάν. Στην Ομάδα Δυτικής Ευρώπης και Άλλων Κρατών, τρεις χώρες — η Αυστρία, η Γερμανία και η Πορτογαλία — διεκδικούν μόνο δύο διαθέσιμες έδρες, αντικαθιστώντας την Ελλάδα και τη Δανία. Η είσοδος της Γερμανίας στην κούρσα έγινε κατά τους τελευταίους μήνες, καθιστώντας ανταγωνιστική μια εκλογή που ως τότε φαινόταν να προκαθορίζεται.
Αντιδράσεις και πλαίσιο: Διχασμός για τον Λίβανο
Την ίδια περίοδο, το Συμβούλιο Ασφαλείας βρίσκεται σε έντονη διπλωματική αναταραχή λόγω της ισραηλινής στρατιωτικής δράσης στον Λίβανο. Μετά από εκτενή συνεδρίαση, η πλειοψηφία των μελών καταδίκασε αυτό που χαρακτήρισε εισβολή και κατοχή εδαφών του Λιβάνου, με παραβίαση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, ωστόσο, αρνήθηκαν να επικρίνουν το Ισραήλ, στρέφοντας την κριτική τους αποκλειστικά στη Χεζμπολάχ και το Ιράν.
Ο Αμερικανός πρεσβευτής στον ΟΗΕ, Μίχαελ Βαλτς, διατύπωσε τη θέση της Ουάσιγκτον με σαφήνεια: «Ο δρόμος είναι ανοιχτός. Η Χεζμπολάχ σταματά να επιτίθεται στο Ισραήλ. Οι λιβανέζικες ένοπλες δυνάμεις και η νόμιμη κυβέρνηση του Λιβάνου διεκδικούν τον έλεγχο του λιβανικού εδάφους. Και το Ιράν σταματά να χρησιμοποιεί τον Λίβανο ως προωθημένη επιχειρησιακή βάση». Ο Γάλλος απεσταλμένος Ζερόμ Μποναφόν εξήγησε ότι η Γαλλία ζήτησε έκτακτη συνεδρίαση λόγω της «σημαντικής κλιμάκωσης» και της «επέκτασης των ισραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων», παρά την εκεχειρία που τέθηκε σε ισχύ στις 17 Απριλίου υπό αμερικανική αιγίδα. Ο Μποναφόν επέκρινε ανοιχτά το Τελ Αβίβ και προειδοποίησε ότι μια νέα κατοχή θα επιδεινώσει μόνο τη σύγκρουση.
Ο Ρώσος απεσταλμένος Βασίλι Νεμπένζια έκανε άμεση σύνδεση με τη Γάζα, υποστηρίζοντας ότι ο Λίβανος βλέπει «μια σχεδόν πανομοιότυπη επανάληψη του σεναρίου εκκαθάρισης της Λωρίδας της Γάζας», με εγκαθίδρυση κατοχής μεγάλης κλίμακας και αναγκαστική εκτόπιση του πληθυσμού. Απαίτησε άμεση αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων, προειδοποιώντας ότι χωρίς αυτήν «θα είναι αδύνατο να επιτευχθεί μια πραγματική εκεχειρία». Ο Κινέζος απεσταλμένος Φου Κονγκ σημείωσε ότι το Ισραήλ «διέσχισε τον ποταμό Λιτάνι και κατέλαβε το Κάστρο Μπάλφουρ», χαρακτηρίζοντάς το «τη βαθύτερη στρατιωτική εισβολή του Ισραήλ στον Λίβανο εδώ και περισσότερα από 20 χρόνια».
Τι ακολουθεί: Νέα μέλη και μεταρρύθμιση του ΟΗΕ
Τα νεοεκλεγέντα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας θα αναλάβουν τα καθήκοντά τους την 1η Ιανουαρίου 2027, σε μια περίοδο κατά την οποία αναμένεται να συνεχιστούν οι συζητήσεις για τη μεταρρύθμιση του ΟΗΕ και τον ρόλο των εκλεγμένων μελών στη διαχείριση κρίσεων. Το Συμβούλιο παραμένει βαθιά διχασμένο για μεγάλες κρίσεις στην ημερήσια διάταξή του, μεταξύ των οποίων το Ιράν, η Ουκρανία, η Γάζα και το Σουδάν. Ο επιτετραμμένος του Ηνωμένου Βασιλείου, Τζέιμς Καριούκι, καταδίκασε την «απερίσκεπτη και δυσανάλογη κλιμάκωση» της ισραηλινής δράσης στον Λίβανο, υποστηρίζοντας ότι οι διαπραγματεύσεις με αμερικανική διαμεσολάβηση «είναι η μόνη βιώσιμη οδός» για διαρκή πολιτική διευθέτηση και αφοπλισμό της Χεζμπολάχ.
