Το προσχέδιο της πυρηνικής συμφωνίας Ιράν ΗΠΑ εμπεριέχει ασάφειες που χρήζουν διευκρίνισης, σύμφωνα με τον Μοχσέν Ρεζαΐ, σύμβουλο στρατιωτικών θεμάτων του ανώτατου ηγέτη Μοτζτάμπα Χαμενεΐ. Ο Ρεζαΐ έκανε τη δήλωση σε συνέντευξη στην ιρανική κρατική τηλεόραση στις 4 Ιουνίου 2026, μόλις 24 ώρες μετά τη διακήρυξη του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι μια συμφωνία ήταν «πολύ κοντά» — ίσως και εντός του Σαββατοκύριακου. Η τοποθέτηση της Τεχεράνης αποκαλύπτει το χάσμα που χωρίζει τις δύο πλευρές στο Μνημόνιο Συνεννόησης που βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση.
Ο σύμβουλος Χαμενεΐ αποκαλύπτει τις ασάφειες του Μνημονίου
Ο Μοχσέν Ρεζαΐ, σύμβουλος στρατιωτικών θεμάτων του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, μίλησε στην κρατική τηλεόραση ξεκάθαρα για την κατάσταση των διαπραγματεύσεων. Σύμφωνα με τον Ρεζαΐ, το τρέχον προσχέδιο του Μνημονίου Συνεννόησης — που αποσκοπεί στον τερματισμό της σύγκρουσης μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών — εμπεριέχει σημεία που παραμένουν αδιευκρίνιστα και απαιτούν επεξεργασία. Η τοποθέτησή του δείχνει ότι η Τεχεράνη δεν είναι ακόμα έτοιμη να αποδεχθεί το κείμενο ως έχει, παρά τις αμερικανικές διαβεβαιώσεις περί επικείμενης υπογραφής.
Ο Ρεζαΐ ήταν σαφής ως προς τη στρατηγική που αποδίδει στον Τραμπ: ο Αμερικανός πρόεδρος επιδιώκει να πιέσει το Ιράν να αποδεχθεί τους δικούς του όρους, διατηρώντας παράλληλα τους όρους της Τεχεράνης σε ασαφή κατάσταση. Αυτή η ασυμμετρία αποτελεί τον βασικό σκόπελο στις τρέχουσες συνομιλίες, σύμφωνα με τον ίδιο. Η ιρανική πλευρά ζητά σαφή και αμοιβαία διατύπωση όλων των όρων, απορρίπτοντας οποιαδήποτε συμφωνία όπου μόνο η μία πλευρά έχει ξεκάθαρες υποχρεώσεις. Η επιμονή αυτή αντικατοπτρίζει τη θέση του Ιράν ότι δεν θα υπογράψει κείμενο με αδιευκρίνιστα σημεία.
Η χρονική στιγμή της δήλωσης έχει τη δική της βαρύτητα. Μόλις ένα 24ωρο νωρίτερα, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει από τον Λευκό Οίκο ότι η συμφωνία ήταν «πολύ κοντά», με πιθανή υπογραφή ακόμα και εντός του Σαββατοκύριακου. Η άμεση ιρανική αντίδραση μέσω επίσημου εκπροσώπου έδειξε ότι οι δύο πλευρές αξιολογούν διαφορετικά το στάδιο των διαπραγματεύσεων. Η ιρανική πλευρά δεν αρνείται τη συνέχιση των συνομιλιών, ζητά όμως να διευκρινιστούν πλήρως όλες οι εκκρεμείς ασάφειες πριν οποιαδήποτε τελική υπογραφή.
Αμερικανική αισιοδοξία: Ο Ρούμπιο μιλά για «προοπτική» στο Κογκρέσο
Παράλληλα με τις ιρανικές επιφυλάξεις, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο εκφράστηκε με εντυπωσιακή αισιοδοξία κατά την ακρόασή του στο Κογκρέσο. Ο Ρούμπιο δήλωσε ότι βλέπει «προοπτική» για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις για τα πυρηνικά του Ιράν, περιγράφοντας μια κατάσταση που θεωρεί πρωτόγνωρη. «Υπάρχει η προοπτική μπροστά μας, η οποία θα μπορούσε να συμβεί σήμερα, θα μπορούσε να συμβεί αύριο, θα μπορούσε να συμβεί την επόμενη εβδομάδα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο υπουργός Εξωτερικών.
Ο Ρούμπιο επισήμανε στους βουλευτές κάτι που θεωρεί ιστορικά πρωτόγνωρο: για πρώτη φορά, σύμφωνα με τον ίδιο, το Ιράν έχει συμφωνήσει να διαπραγματευθεί πτυχές του πυρηνικού του προγράμματος τις οποίες αρνούνταν ακόμα και να αναφέρει. «Μόλις πριν από ένα μήνα, μόλις πριν από ένα χρόνο, αρνούνταν καν να αναφέρουν αυτά τα ζητήματα, πόσο μάλλον να συμμετάσχουν σε συζητήσεις», τόνισε ο Ρούμπιο. Η δήλωση αυτή υπογραμμίζει την αξία που αποδίδει η Ουάσιγκτον στην τρέχουσα διπλωματική δυναμική, ανεξάρτητα από τις εκκρεμείς διαφορές με την Τεχεράνη.
Τι ακολουθεί στις διαπραγματεύσεις
Ο Τραμπ είχε διακηρύξει ότι η πυρηνική συμφωνία Ιράν ΗΠΑ θα μπορούσε να υπογραφεί εντός του Σαββατοκύριακου, ωστόσο οι δηλώσεις του Ρεζαΐ δείχνουν ότι η Τεχεράνη θέτει σαφείς προϋποθέσεις. Ο σύμβουλος του Χαμενεΐ ζήτησε τη διευκρίνιση των αδιευκρίνιστων σημείων πριν από οποιαδήποτε τελική συμφωνία. Ο Ρούμπιο είχε αφήσει ανοιχτό το χρονικό παράθυρο, λέγοντας ότι η πρόοδος «θα μπορούσε να συμβεί σήμερα, αύριο ή την επόμενη εβδομάδα», δείχνοντας ότι η αμερικανική πλευρά παραμένει έτοιμη για συμφωνία όποτε ωριμάσουν οι συνθήκες. Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν αν οι δύο πλευρές μπορούν να γεφυρώσουν τις διαφορές τους και να προχωρήσουν σε οριστική υπογραφή.
