Σαφές μήνυμα για δημοσιονομικό συντονισμό και μαζικές επενδύσεις στις ενεργειακές υποδομές έστειλε ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, μετά την ολοκλήρωση της συνεδρίασης των υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν οι οικονομικές επιπτώσεις από την κρίση στη Μέση Ανατολή, η πίεση στις αγορές ενέργειας και η ενεργειακή ρήτρα διαφυγής. Ο κ. Πιερρακάκης και ο Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις παρουσίασαν από κοινού τα συμπεράσματα της συνόδου, απαντώντας σε ερωτήσεις για το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής της ρήτρας και τον τρόπο γεφύρωσης των διαφορών μεταξύ κρατών-μελών.
Η κρίση στη Μέση Ανατολή και οι κίνδυνοι για ανάπτυξη και πληθωρισμό
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης ανέφερε ρητά ότι οι επιπτώσεις της κρίσης στη Μέση Ανατολή γίνονται ήδη αισθητές στις οικονομίες της Ευρωζώνης. Οι αγορές ενέργειας παραμένουν υπό έντονη πίεση, ενώ οι κίνδυνοι τόσο για την ανάπτυξη όσο και για τον πληθωρισμό απαιτούν συνεχή και στενή παρακολούθηση από τις αρμόδιες αρχές. Ο πρόεδρος του Eurogroup τόνισε ότι «η αβεβαιότητα έχει κόστος» και ότι ευθύνη κάθε κυβέρνησης είναι να περιορίσει αυτό το κόστος μέσα από σταθερές και συνεπείς πολιτικές. Παράλληλα, επεσήμανε ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται σήμερα θα επηρεάσουν την ευρωπαϊκή οικονομία και ενεργειακή πολιτική για τα επόμενα χρόνια.
Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η ενεργειακή ασφάλεια, η ανταγωνιστικότητα, η πράσινη μετάβαση και η βιομηχανική πολιτική δεν αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστές προκλήσεις, αλλά ως διαφορετικές όψεις της ίδιας πρόκλησης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση χρειάζεται μια ενιαία στρατηγική που θα μειώνει ταυτόχρονα το ενεργειακό κόστος και τις εξαρτήσεις της από εξωτερικές πηγές. Αυτό, σύμφωνα με τον ίδιο, απαιτεί επενδύσεις σε διασυνδέσεις, ενεργειακά δίκτυα και εγχώριες πηγές ενέργειας, ακολουθώντας τη γραμμή που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ο κ. Πιερρακάκης πρόσθεσε ότι η ενεργειακή ασφάλεια συνδέεται άμεσα και με τη συνολική γεωπολιτική ασφάλεια της Ευρώπης.
Στο πεδίο του δημοσιονομικού συντονισμού, ο κ. Πιερρακάκης ανέφερε ότι οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης συγκλίνουν σε τρεις κοινούς στόχους. Πρώτον, τη στήριξη των πιο ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Δεύτερον, τη διατήρηση της δημοσιονομικής σύνεσης. Τρίτον, τη διασφάλιση ότι η δημοσιονομική πολιτική δεν θα αντίκειται στη νομισματική πολιτική. Ο πρόεδρος του Eurogroup ήταν κατηγορηματικός: «η Ευρώπη δεν μπορεί να επιλέξει ανάμεσα στη διαχείριση της σημερινής κρίσης και στην προετοιμασία για το αύριο — πρέπει να κάνει και τα δύο ταυτόχρονα».
Ντομπρόβσκις: Τα επιλέξιμα μέτρα και οι όροι της ρήτρας διαφυγής
Ο Επίτροπος Οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις αποκάλυψε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει ήδη αναλυτικό σημείωμα προς την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή, το οποίο θα εξειδικεύει τους όρους εφαρμογής της πρόσθετης δημοσιονομικής ευελιξίας. Η βασική κατεύθυνση που παρουσίασε είναι ότι επιλέξιμα θα είναι τα μέτρα που μειώνουν άμεσα την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Ο κ. Ντομπρόβσκις επεσήμανε ότι, παρά τις αποκλίσεις μεταξύ κρατών-μελών, υπάρχει κοινή κατανόηση για την αναγκαιότητα μείωσης αυτής της εξάρτησης. Τα επιλέξιμα μέτρα, εξήγησε, καλύπτουν τόσο μεγάλης κλίμακας έργα όσο και στοχευμένες παρεμβάσεις σε επίπεδο νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Πιο αναλυτικά, στη λίστα των επιλέξιμων μέτρων που παρουσίασε ο Ντομπρόβσκις περιλαμβάνονται μεγάλης κλίμακας επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δίκτυα και ενεργειακές υποδομές. Ταυτόχρονα, επιλέξιμες θα είναι στοχευμένες παρεμβάσεις όπως η αντικατάσταση παλαιών συστημάτων θέρμανσης με αντλίες θερμότητας, η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών και μπαταριών αποθήκευσης ενέργειας, καθώς και παρεμβάσεις ενεργειακής απόδοσης σε κτίρια. Στη λίστα συμπεριλαμβάνεται επίσης η στήριξη της ηλεκτροκίνησης, σηματοδοτώντας μια ολοκληρωμένη προσέγγιση για την ενεργειακή μετάβαση. Ο Επίτροπος υπογράμμισε ότι τα μέτρα αυτά πρέπει να είναι στοχευμένα και προσωρινά, ώστε να παραμείνουν συμβατά με τους κανόνες δημοσιονομικής πειθαρχίας.
Ο κ. Πιερρακάκης ολοκλήρωσε τις δηλώσεις του με μήνυμα σαφούς στρατηγικής κατεύθυνσης: «η καλύτερη κοινωνική πολιτική για όλους τους Ευρωπαίους είναι να επενδύσουμε στις ενεργειακές υποδομές». Ο ίδιος τόνισε την ανάγκη για περισσότερες διασυνδέσεις, περισσότερη αποθήκευση ενέργειας και περισσότερες επενδύσεις στα δίκτυα. Αυτή η τοποθέτηση επιβεβαιώνει ότι η ενεργειακή πολιτική αναδεικνύεται ως κεντρική προτεραιότητα στην ατζέντα του Eurogroup. Οι αποφάσεις που θα ληφθούν στον τομέα αυτό, υπογράμμισε ο κ. Πιερρακάκης, θα έχουν μακροπρόθεσμες συνέπειες για ολόκληρη την ευρωπαϊκή οικονομία.
Τι ακολουθεί: Αναλυτικό σημείωμα από την Επιτροπή
Ο Επίτροπος Ντομπρόβσκις ξεκαθάρισε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει τώρα σημείωμα προς την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή με περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την εφαρμογή της πρόσθετης ευελιξίας που προβλέπει η ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια. Το σημείωμα αυτό θα εξειδικεύει τους κανόνες για τα επιλέξιμα μέτρα και αναμένεται να βοηθήσει στη γεφύρωση των διαφορών μεταξύ κρατών-μελών. Παρά τις υπάρχουσες αποκλίσεις στις προσεγγίσεις, τόνισε ο Επίτροπος, η κοινή κατανόηση για τη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και τη στήριξη στοχευμένων και προσωρινών μέτρων αποτελεί το συνεκτικό στοιχείο για την επίτευξη συναίνεσης. Η ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια αναμένεται έτσι να αποκτήσει σαφές και λεπτομερές πλαίσιο εφαρμογής στους επόμενους μήνες.
