Δραματική αναστροφή στη Μέση Ανατολή σημειώθηκε την Πέμπτη 10 Ιουνίου 2026, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ ακύρωσε τα προγραμματισμένα αμερικανικά πλήγματα κατά του Ιράν και ανακοίνωσε κατ’ αρχήν συμφωνία με την Τεχεράνη για τα πυρηνικά. Η εξέλιξη αυτή πυροδότησε ισχυρό ράλι στη Wall Street, με τους τρεις βασικούς δείκτες να κλείνουν με εντυπωσιακά κέρδη. Παράλληλα, οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν απότομα, αποτυπώνοντας τη μείωση του γεωπολιτικού κινδύνου. Ωστόσο, τόσο το Ισραήλ όσο και η Τεχεράνη έσπευσαν να διευκρινίσουν τις θέσεις τους.
Τι έγινε: Από την απειλή επίθεσης στην ακύρωση
Η μέρα ξεκίνησε με δηλώσεις πολεμικού χαρακτήρα από τον Αμερικανό πρόεδρο. Ο Τραμπ είχε αναρτήσει στην πλατφόρμα Truth Social ότι οι ΗΠΑ θα επιτεθούν στο Ιράν «πολύ σκληρά» το ίδιο βράδυ, κάνοντας λόγο ακόμη και για ενδεχόμενη κατάληψη της νήσου Χαργκ και άλλων πετρελαϊκών υποδομών της χώρας. Η αναφορά αυτή έστειλε τις τιμές του πετρελαίου ανοδικά και δημιούργησε έντονη νευρικότητα στις αγορές. Περίπου πέντε ώρες μετά, η εικόνα άλλαξε ριζικά.
Ο Τραμπ ανέρτησε νέο μήνυμα ανακοινώνοντας την ακύρωση των προγραμματισμένων πληγμάτων. Αιτιολόγησε την απόφασή του επικαλούμενος το γεγονός ότι «οι συνομιλίες με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν έχουν φτάσει στο ανώτατο επίπεδο της ιρανικής ηγεσίας και έχουν εγκριθεί». Μιλώντας στη συνέχεια από το Οβάλ Γραφείο, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι «έχουμε μια συμφωνία ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικά όπλα» και ότι τα έγγραφα βρίσκονται σε «σχεδόν τελική μορφή». Ανέφερε δε ότι η υπογραφή ενδέχεται να γίνει το Σαββατοκύριακο, πιθανώς στην Ευρώπη, παρουσία του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, χωρίς ο ίδιος να παραστεί.
Ο Τραμπ κατονόμασε μάλιστα μια σειρά χωρών που συμμετείχαν στη διαδικασία, ανάμεσά τους το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ, η Τουρκία, το Πακιστάν, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, η Ιορδανία και η Αίγυπτος. Διευκρίνισε επίσης ότι ο ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμένων θα παραμείνει σε πλήρη ισχύ μέχρι να οριστικοποιηθεί η συμφωνία, με τον χρόνο και τον τόπο της υπογραφής να ανακοινώνονται αργότερα.
Αντιδράσεις: Ισραήλ και Ιράν κρατούν αποστάσεις
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου συνομίλησε τηλεφωνικά με τον Τραμπ το βράδυ της Πέμπτης για να ενημερωθεί για τις εξελίξεις. Η ανακοίνωση που εκδόθηκε στη συνέχεια από το γραφείο του έφερε ειρωνικές αιχμές, με τον Ισραηλινό ηγέτη να υποβαθμίζει το περιεχόμενο των εξαγγελιών, μιλώντας για ένα απλό «υπό διαμόρφωση μνημόνιο κατανόησης για την έναρξη διαπραγματεύσεων». Σύμφωνα με ισραηλινή πηγή στο CNN, ο Νετανιάχου βρισκόταν σε σύσκεψη με κορυφαία στελέχη ασφαλείας για το Ιράν τη στιγμή της ανακοίνωσης του Τραμπ, ενώ το Ισραήλ δεν είχε καμία γνώση για επικείμενη συμφωνία.
Παράλληλα, ο Νετανιάχου τόνισε ρητά ότι το Ισραήλ δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος στο μνημόνιο. Ωστόσο, εξέφρασε ικανοποίηση για τη δέσμευση του Τραμπ ότι η τελική συμφωνία θα περιλαμβάνει την απομάκρυνση του εμπλουτισμένου ουρανίου, την αποσυναρμολόγηση της υποδομής εμπλουτισμού, τον περιορισμό της παραγωγής πυραύλων και την παύση της ιρανικής υποστήριξης προς ένοπλες οργανώσεις στην περιοχή. Με άλλα λόγια, το Ισραήλ κρατά ανοιχτό το ενδεχόμενο να αποδεχθεί μια τελική συμφωνία, υπό αυστηρές όμως προϋποθέσεις.
Από την πλευρά του Ιράν, η αντίδραση ήταν σαφώς επιφυλακτική. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ Εσμαΐλ Μπαγκαΐ χαρακτήρισε τις πληροφορίες περί συμφωνίας «εικασίες» και υπογράμμισε ότι «τίποτα δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί». Το κρατικό ιρανικό πρακτορείο Fars μετέδωσε επίσης ότι «δεν έχει εγκριθεί κείμενο για μνημόνιο συναντίληψης με τις ΗΠΑ», επικαλούμενο πηγή κοντά στη διαπραγματευτική ομάδα. Λογαριασμοί της ιρανικής τηλεόρασης στο X επέλεξαν ακόμη πιο σκληρή ρητορική, υποστηρίζοντας ότι «το Ιράν ανάγκασε τον Τραμπ να κάνει πίσω».
Ισχυρό ράλι στη Wall Street – Πτώση του πετρελαίου
Η αγορά αντέδρασε άμεσα και ενθουσιωδώς στις ειδήσεις αποκλιμάκωσης. Ο S&P 500 ενισχύθηκε κατά 1,75% και έκλεισε στις 7.394,30 μονάδες, ο Nasdaq πρόσθεσε 2,54% κλείνοντας στις 25.809,66 μονάδες, ενώ ο Dow Jones σημείωσε άνοδο 929,97 μονάδων ή 1,86%, κλείνοντας στις 50.848,75 μονάδες. Στον κλάδο των ημιαγωγών, το ETF iShares Semiconductor εκτοξεύθηκε πάνω από 8%, με τις μετοχές της Micron Technology, της Advanced Micro Devices και της Intel να ηγούνται της ανόδου. Η Intel αναβαθμίστηκε μάλιστα από την Bank of America σε ανώτερη κατηγορία σύστασης.
Ταυτόχρονα, οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν απότομη πτώση μόλις διαχύθηκαν τα νέα. Τα συμβόλαια του αμερικανικού αργού West Texas Intermediate υποχώρησαν κατά 2,58% στα 87,71 δολάρια το βαρέλι, ενώ το Brent έπεσε κατά 2,92% στα 90,38 δολάρια. Η πτώση του πετρελαίου λειτούργησε υποστηρικτικά για τις μετοχές, καθώς περιόρισε τον φόβο νέων πληθωριστικών πιέσεων. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο δείκτης τιμών παραγωγού (PPI) είχε αυξηθεί κατά 1,1% τον Μάιο, υψηλότερα από την πρόβλεψη των οικονομολόγων για 0,7%, γεγονός που είχε επιτείνει τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό πριν από τις εξελίξεις.
Τι ακολουθεί
Η κρίσιμη αβεβαιότητα παραμένει: οι δηλώσεις Τραμπ για συμφωνία «σχεδόν έτοιμη» δεν επιβεβαιώνονται από το Ιράν, το οποίο συνεχίζει να μιλά για «εικασίες». Ο ναυτικός αποκλεισμός παραμένει σε ισχύ, και η τελετή υπογραφής – αν πραγματοποιηθεί – αναμένεται το Σαββατοκύριακο στην Ευρώπη, παρουσία του αντιπροέδρου Βανς. Το Ισραήλ παρακολουθεί τις εξελίξεις διεκδικώντας εγγυήσεις για τον πλήρη αποπυρηνικοποίηση του Ιράν, ενώ οι αγορές κρατούν τα κέρδη τους αναμένοντας επίσημη επιβεβαίωση από και τις δύο πλευρές.
