Η Αγία Σοφία τζαμί βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο προκλητικών δηλώσεων, καθώς ο Τούρκος υπουργός Πολιτισμού, Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, ανέβασε ανάρτηση με αφορμή τη συμπλήρωση έξι ετών από την επαναλειτουργία του βυζαντινού μνημείου ως τζαμί. Η ανάρτηση δημοσιεύτηκε στις 10 Ιουλίου 2026, ημέρα κατά την οποία η Τουρκία γιορτάζει την επέτειο της απόφασης του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να μετατρέψει το μνημείο σε χώρο λατρείας. Ο Τούρκος υπουργός χαρακτήρισε ξανά την Αγία Σοφία «σύμβολο της Άλωσης», προκαλώντας εκ νέου αντιδράσεις.
Τι έγραψε ο Τούρκος υπουργός για την Αγία Σοφία τζαμί
Στην ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι έγραψε ότι συμπληρώνεται μία ακόμη επέτειος από την «ιστορική ημέρα» κατά την οποία, με την υπογραφή του προέδρου της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η Αγία Σοφία άνοιξε ξανά για λατρευτική χρήση. Ο Τούρκος υπουργός χαρακτήρισε το μνημείο «το σύμβολο της Άλωσης» και «την ανεκτίμητη κληρονομιά» του Σουλτάνου Μωάμεθ Β΄ του Πορθητή, συνδέοντας ευθέως την Αγία Σοφία τζαμί με την άλωση της Κωνσταντινούπολης. Η ανάρτηση αναρτήθηκε στον προσωπικό λογαριασμό του υπουργού στο X, με αναφορά στον επίσημο λογαριασμό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ώστε το μήνυμα να αποκτήσει επίσημο κύρος.
Στο κείμενό του ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι ανέφερε ότι στην Αγία Σοφία διεξάγονται με μεγάλη προσοχή οι πιο ολοκληρωμένες προσπάθειες αποκατάστασης στην ιστορία της Τουρκικής Δημοκρατίας, τονίζοντας πως στόχος είναι η μεταφορά της κληρονομιάς στις επόμενες γενιές με τρόπο πιστό στην αρχική της μορφή. Ο υπουργός μίλησε για «ευλογημένη κληρονομιά» που πρέπει να διαφυλαχθεί με ευαισθησία, επαναλαμβάνοντας τη γραμμή που ακολουθεί σταθερά η τουρκική κυβέρνηση τα τελευταία έξι χρόνια. Παράλληλα με το κείμενο, ο υπουργός δημοσίευσε φωτογραφία στην οποία εμφανίζεται στο πλευρό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο εσωτερικό του ναού, ενισχύοντας τον συμβολισμό της ανάρτησης και υπογραμμίζοντας τη στενή σχέση των δύο ανδρών με το μνημείο.
Αντιδράσεις και ιστορικό πλαίσιο
Η ανάρτηση του Τούρκου υπουργού Πολιτισμού δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό, καθώς κάθε χρόνο, στις 10 Ιουλίου, η τουρκική ηγεσία επαναλαμβάνει τον εορτασμό της απόφασης που οδήγησε στη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί. Ο Μεχμέτ Νουρί Ερσόι δεν παρέλειψε να ευχαριστήσει τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προσωπικά, γράφοντας ότι εκφράζει την ευγνωμοσύνη του προς τον πρόεδρο, ο οποίος ηγήθηκε της επαναλειτουργίας της Αγίας Σοφίας για λατρεία. Η διατύπωση «σύμβολο της Άλωσης» αναμένεται να προκαλέσει εκ νέου αντιδράσεις, καθώς η Αγία Σοφία αποτελεί μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς με ιδιαίτερη βαρύτητα για την ελληνική ιστορική μνήμη.
Η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, όπως θυμίζει η φετινή ανάρτηση, έγινε με υπογραφή του Τούρκου προέδρου και παρουσιάστηκε τότε από την τουρκική πλευρά ως λήξη μιας μακράς αναμονής. Η επιλογή λεξιλογίου του Τούρκου υπουργού, που συνδέει ρητά το μνημείο με την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα που παραμένει ανοιχτό στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Η Αγία Σοφία τζαμί, όπως αποκαλείται πλέον επίσημα από την Άγκυρα, συνεχίζει να λειτουργεί καθημερινά για μουσουλμανική λατρεία έξι χρόνια μετά την απόφαση, ενώ οι εργασίες αποκατάστασης του μνημείου, σύμφωνα με τον ίδιο τον υπουργό, παραμένουν σε εξέλιξη.
Η επέτειος της 10ης Ιουλίου έχει καθιερωθεί πλέον ως σταθερό σημείο αναφοράς στο τουρκικό πολιτικό ημερολόγιο, με τον Τούρκο υπουργό Πολιτισμού να επαναλαμβάνει κάθε χρόνο παρόμοιες δηλώσεις για την Αγία Σοφία. Η φετινή ανάρτηση του Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, έξι χρόνια μετά την αρχική απόφαση, δείχνει ότι η Άγκυρα συνεχίζει να προβάλλει το μνημείο ως πολιτικό και θρησκευτικό σύμβολο, συνδέοντάς το ευθέως με την Άλωση της Κωνσταντινούπολης και τον Σουλτάνο Μωάμεθ Β΄ τον Πορθητή.
