Σε ισχύ τίθεται από τις 30 Ιουνίου 2026 το Voucher 5 του Γραφείου Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης EUIPO, ένα νέο χρηματοδοτικό εργαλείο που προσφέρει ενίσχυση έως 2.000 ευρώ ανά δικαιούχο. Το πρόγραμμα απευθύνεται σε ομάδες παραγωγών αλλά και μεμονωμένους επαγγελματίες που θέλουν να κατοχυρώσουν Γεωγραφικές Ενδείξεις για βιοτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα. Ο Οργανισμός Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας (ΟΒΙ) ενημέρωσε σχετικά μέσω του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, καλώντας τους ενδιαφερόμενους να αξιοποιήσουν άμεσα τη νέα ευκαιρία χρηματοδότησης.
Τι είναι το Voucher 5 και ποιες ανάγκες καλύπτει
Το Voucher 5 αποτελεί κομμάτι του ευρύτερου προγράμματος SME Fund 2026 του EUIPO, το οποίο σχεδιάστηκε για να στηρίξει τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην κατοχύρωση των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας τους. Το συγκεκριμένο κουπόνι επικεντρώνεται αποκλειστικά στο νέο θεσμικό πλαίσιο προστασίας των λεγόμενων CIGIs, δηλαδή των Γεωγραφικών Ενδείξεων για Βιοτεχνικά και Βιομηχανικά Προϊόντα. Πρόκειται για προϊόντα των οποίων η ποιότητα, η φήμη ή άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά συνδέονται άμεσα με τον τόπο παραγωγής και την τοπική τεχνογνωσία που έχει αναπτυχθεί επί σειρά ετών από τους ίδιους τους παραγωγούς.
Μέχρι σήμερα, η προστασία των Γεωγραφικών Ενδείξεων περιοριζόταν κυρίως στον αγροδιατροφικό τομέα, καλύπτοντας προϊόντα όπως τυριά, κρασιά και ελαιόλαδα. Με το Voucher 5, το καθεστώς αυτό διευρύνεται ώστε να συμπεριλάβει και άλλες κατηγορίες βιοτεχνικής και βιομηχανικής παραγωγής, δίνοντας πρόσβαση σε παραγωγούς που μέχρι σήμερα δεν είχαν αντίστοιχα εργαλεία προστασίας. Ο ΟΒΙ, ως ο αρμόδιος εθνικός φορέας για θέματα βιομηχανικής ιδιοκτησίας, αναδεικνύει τη σημασία της πρωτοβουλίας για τους Έλληνες παραγωγούς μέσω της συνεργασίας του με το ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ.
Ποια προϊόντα καλύπτονται
Η λίστα των κατηγοριών που εντάσσονται στο νέο καθεστώς προστασίας είναι ευρεία. Καλύπτονται προϊόντα Κεραμικής και Υφαντουργίας, δηλαδή παραδοσιακές τεχνικές που συναντώνται σε πολλές περιοχές της Ελλάδας. Παράλληλα, περιλαμβάνονται προϊόντα Ξύλου και Μεταλλοτεχνίας, κλάδοι που συχνά στηρίζονται σε οικογενειακές επιχειρήσεις με μακρόχρονη παράδοση. Στις κατηγορίες που καλύπτει το Voucher 5 συγκαταλέγονται επίσης το Μάρμαρο και τα Κοσμήματα, προϊόντα με ισχυρή ταυτότητα τόπου σε αρκετές περιοχές της χώρας.
Πέρα από αυτές τις βασικές κατηγορίες, το πρόγραμμα αφήνει περιθώριο και για λοιπές βιοτεχνικές και βιομηχανικές δημιουργίες που φέρουν τοπική ταυτότητα. Αυτό σημαίνει ότι παραγωγοί από διαφορετικούς κλάδους μπορούν να εξετάσουν αν το προϊόν τους πληροί τις προϋποθέσεις για κατοχύρωση Γεωγραφικής Ένδειξης, αποκτώντας έτσι ένα επιπλέον εργαλείο προστασίας και προβολής στην ευρωπαϊκή αγορά.
Πώς μπορούν να υποβάλλουν αίτηση οι παραγωγοί
Ο ΟΒΙ παροτρύνει τους ενδιαφερόμενους παραγωγούς να μην καθυστερήσουν την υποβολή της αίτησής τους, καθώς το Voucher 5 καλύπτει άμεσα το κόστος της διαδικασίας καταχώρισης. Η οικονομική ενίσχυση των 2.000 ευρώ μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για μικρές βιοτεχνικές μονάδες που διστάζουν να προχωρήσουν σε κατοχύρωση λόγω του κόστους της διαδικασίας. Η υποβολή της αίτησης γίνεται ηλεκτρονικά, μέσω της επίσημης πλατφόρμας του EUIPO, με τον Οργανισμό να διαβεβαιώνει ότι η διαδικασία έχει απλοποιηθεί ώστε να διευκολύνει τους μικρομεσαίους παραγωγούς.
Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο όπου η ενίσχυση της αναγνωρισιμότητας των ελληνικών προϊόντων αποτελεί προτεραιότητα για πολλούς κλάδους της οικονομίας. Η δυνατότητα κατοχύρωσης Γεωγραφικών Ενδείξεων για προϊόντα πέρα από τον αγροδιατροφικό τομέα δίνει σε βιοτέχνες και μικρές επιχειρήσεις ένα επιπλέον εργαλείο ώστε να διαφοροποιήσουν τα προϊόντα τους στην αγορά και να ενισχύσουν την εμπορική τους αξία. Η στήριξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα για περιοχές όπου η βιοτεχνική παραγωγή αποτελεί βασικό πυλώνα της τοπικής οικονομίας, καθώς η κατοχύρωση μιας Γεωγραφικής Ένδειξης λειτουργεί ταυτόχρονα ως εγγύηση ποιότητας για τον καταναλωτή και ως ασπίδα προστασίας έναντι της απομίμησης.
